Vắp

Cách sử dụng trong đời sống

• Vỏ thân và rễ cây vắp làm ra mồ hôi, thuốc bổ đắng, đau dạ dày, ngày 4 – 6g sắc uống. Hoa được dùng trị ho, long đờm, lỵ, kiện vị, ngày 2 – 4g sắc uống hoặc tán bột uống với nước, để chữa trĩ, tán bột thêm dầu, bội. Lá hoặc hoa chữa rắn cắn, bọ cạp đốt, lấy lá hoặc hoa tươi giã nát rồi đắp. Lá giã nát, đắp lên trán trị cảm lạnh. Dầu ép từ hạt hoặc lấy hạt giã nát xoa ngoài trị bệnh ngoài da, ghẻ, eczema, vết thương, thấp khớp. Ở Ấn Độ, hoa vắp được dùng trị ho, long đờm, đau họng, nấc, nôn, làm mạnh dạ dày, chữa hơi thở hổi. Hoa phơi khô, tán thành bột, thêm dầu, dùng bồi hoặc đắp ngoài để trị trĩ xuất huyết, bỏng, nụ hoa để chữa lỵ [Chopra et al., 2001: 166] [Kirtikar et al., 1998: 274 – 6]. Quả chưa chín làm thuốc xổ tẩy, ra mồ hôi. Vỏ thân phối hợp với gừng để làm ra mồ hôi. Vỏ thân vỏ rễ phơi khô, tán bột, sắc, hãm hoặc ngâm rượu uống làm thuốc bổ đắng, để điều trị viêm dạ dày, viêm phế quản. Lá và hoa chữa rắn cắn, bò cạp đốt. Lá giã nát đắp lên trán và thái dương chữa sốt và nhức đầu. Dầu ép từ hạt hoặc lấy hạt giã nát, bôi trị da nứt nẻ, ngứa, da lở loét, trĩ, đau khớp, vết thương [Nadkarrni, 1999: 792]. Ở Thái Lan, lá và hoa được dùng trị rắn cắn, bò cạp đất; lá để trị vết thương nhiễm trùng. Ở Mianma, hoa được dùng để săn se, lá để chữa răn cắn. Ở Malaysia, hoa khô sắc uống dùng cho người mẹ mới sinh giúp kích thích ăn ngon, chống bệnh tật. Ở Indonesia, hoa được dùng chữa ia chảy, long đờm, bệnh tâm thần, nụ hoa, hoa được dùng chế mỹ phẩm, thuốc mở, thuốc xoa; hạt c…