Rửa rau quả thế nào cho đúng và tồn dư thuốc bảo vệ thực vật
Rửa rau quả dưới vòi nước chảy giúp giảm vi khuẩn và tồn dư hóa chất bảo vệ thực vật. Không dùng xà phòng hay nước rửa thương mại do nguy cơ ngấm hóa chất độc hại vào nông sản.
Thử sức với câu hỏiĐoán trước khi đọc
Cách làm sạch rau củ quả nào an toàn và hiệu quả nhất theo khuyến nghị y tế?
Chọn một đáp án. Không có điểm số, chỉ để bạn đối chiếu sau khi đọc.
3 điều cần nhớ
- Rửa nông sản dưới vòi nước chảy trước khi gọt vỏ hoặc cắt thái; chà bàn chải sạch với củ quả vỏ cứng.
- Không dùng xà phòng hay nước rửa thương mại do nông sản xốp dễ ngấm hóa chất độc hại vào trong.
- Cắt bỏ phần dập nát, gọt vỏ hoặc nấu chín giúp hạn chế lượng vi khuẩn và tồn dư thuốc bảo vệ thực vật.
Rửa rau quả đúng cách dưới vòi nước
Khuyến nghị từ FDA Hoa Kỳ nêu rõ: người dùng cần rửa sạch tay bằng xà phòng và nước ấm ít nhất 20 giây trước và sau sơ chế. Rửa toàn bộ rau củ quả dưới vòi nước chảy trước khi gọt vỏ hoặc cắt thái. Bước này ngăn bụi bẩn cùng vi khuẩn truyền từ bề mặt vỏ vào phần ruột bên trong. Với nông sản vỏ cứng như dưa chuột hoặc dưa lưới, sử dụng bàn chải sạch chà kỹ bề mặt. Sau bước rửa, lau khô bằng khăn vải sạch hoặc khăn giấy để giảm lượng vi khuẩn tồn đọng trên bề mặt thực phẩm. [S1]
Cảnh báo không dùng xà phòng hay hóa chất ngâm rửa
Khuyến nghị từ FDA Hoa Kỳ nhấn mạnh không dùng xà phòng, chất tẩy rửa hay dung dịch rửa rau củ chuyên dụng để ngâm rửa thực phẩm. Nông sản có tính xốp. Rau quả hút xà phòng hoặc chất tẩy rửa gia dụng qua bề mặt xốp dù đã xả kỹ lại bằng nước, dẫn đến nguy cơ ngộ độc khi ăn. Độ an toàn của chất tồn dư từ dung dịch rửa rau quả thương mại chưa được xác định. Hiệu quả làm sạch của các dung dịch chuyên dụng này cũng chưa qua kiểm chứng khoa học đầy đủ. [S1]
Nhiệt độ bảo quản và xử lý nông sản hư hỏng
Khuyến nghị từ FDA Hoa Kỳ yêu cầu cắt bỏ hoàn toàn phần dập nát hoặc hư hại trên rau quả tươi trước lúc chế biến. Vứt bỏ nông sản nếu phát hiện dấu hiệu thối rữa. Nông sản dễ hỏng như nấm, rau thơm, dâu tây hoặc rau diếp cần bảo quản trong tủ lạnh sạch ở nhiệt độ từ 40 độ F trở xuống. Với rau quả cắt sẵn đóng gói, kiểm tra chỉ mua loại bày bán ở ngăn mát hoặc ướp đá. Nấu chín kỹ rau quả giúp tiêu diệt triệt để vi khuẩn gây hại. [S1]
Bản chất rủi ro của tồn dư thuốc bảo vệ thực vật
Theo thông tin từ WHO, hơn 1000 loại thuốc trừ sâu dùng trong sản xuất nông nghiệp trên thế giới nhằm bảo vệ mùa màng khỏi sinh vật hại. Độc tính mỗi hóa chất khác biệt tùy thuộc công dụng và liều lượng tiếp xúc. Hóa chất cũ như DDT hoặc lindane bị cấm theo Công ước Stockholm năm 2001 do tồn lưu lâu năm trong đất và nước. Thuốc bảo vệ thực vật lưu hành thương mại quốc tế hiện nay không gây đột biến gen hay tổn hại DNA. Tác hại chỉ bộc phát khi vượt quá mức phơi nhiễm an toàn quy định. [S2]
Hạn chế tồn dư hóa chất bảo vệ thực vật qua sơ chế
Tổ chức Y tế Thế giới WHO xác định người tiêu dùng bình thường tiếp xúc nồng độ thuốc bảo vệ thực vật thấp hơn nhiều so với lao động phun thuốc trực tiếp ngoài đồng ruộng. Nhóm dân cư thông thường hấp thu hóa chất qua nguồn nước uống cùng bữa ăn hàng ngày. Thao tác gọt vỏ hoặc rửa kỹ rau quả tươi giúp hạn chế lượng tồn dư thuốc bảo vệ thực vật nạp vào cơ thể. Các bước sơ chế cơ học đơn giản này đồng thời giảm thiểu những tác nhân sinh học gây hại khác như vi khuẩn truyền nhiễm qua thực phẩm. [S2]
Quy chuẩn mức giới hạn dư lượng quốc tế
Theo tổ chức WHO, Ủy ban Tiêu chuẩn Thực phẩm Codex Alimentarius thiết lập mức giới hạn tồn dư tối đa cho hơn 100 loại thuốc bảo vệ thực vật khác nhau. Cơ sở tính toán dựa trên đánh giá rủi ro do nhóm chuyên gia quốc tế độc lập JMPR phối hợp cùng FAO thực hiện. Tiêu chuẩn này tính toán liều lượng chấp nhận được hàng ngày nhằm bảo đảm lượng hóa chất hấp thu qua đường ăn uống suốt đời không sinh tác hại lâm sàng. Quy chuẩn này đóng vai trò thước đo bảo đảm an toàn thực phẩm toàn cầu. [S2]