Cơ hội và hạn chế của cải dầu (Brassica napus)

Cải dầu (Brassica napus, 2n = 4x = 38, karyotype AACC) là cây thuần hóa thu được từ sự lai giữa Brassica rapa (nhóm A) và Brassica oleracea (nhóm C), nhưng chưa có bằng chứng thực đề tồn tại dạng hoang tự nhiên của chúng. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng subgenom A có thể xuất phát từ tổ tiên của củ cải châu Âu và subgenom C có thể xuất phát từ tổ tiên chung của củ cải cải đơn và súp lơ xanh [1]. Cây này được trồng rộng khắp ở châu Âu, Canada, châu Á, Trung Quốc và Úc, đóng góp khoảng 15% tổng sản lượng dầu ăn trên thế giới và còn được dùng để sản xuất nhiên liệu sinh học.

Các bệnh hại đe dọa năng suất

Cây trồng cải dầu cũng dễ bị nhiễm các loại bệnh do nấm, oomycete và chytrid gây ra, dẫn đến mất thu hoạch. Các bệnh chính ảnh hưởng đến cây này bao gồm Bệnh đốm đen (Blackleg), Bệnh sẹo cụn (Clubroot), Bệnh thối thân Sclerotinia (Sclerotinia Stem Rot), Bệnh héo xuống (Downy Mildew), Bệnh đốm lá Alternaria (Alternaria Leaf Spot) và Bệnh bạt trắng (White Rust), gây tổn thất lớn về năng suất và kinh tế ở các nước sản xuất hạt cải dầu trên thế giới, tình trạng này được làm trầm trọng thêm bởi biến đổi khí hậu toàn cầu [2].

Ứng dụng gen và khả năng phát hiện

Để phát triển các giống cải thiện kháng bệnh, các nhà nghiên cứu đã phát triển phương pháp phát hiện Brassica napus bằng PCR thời gian thực sử dụng chất hiệu chuẩn TaqMan có chất kết dính nucleic acid khóa (LNA probe), nh visac lovation đặc hiệu cho gen BnACCg8 của acetyl-CoA carboxylase [3]. Phương pháp này hỗ trợ yêu cầu nhãn hiệu thực phẩm từ tổ chức biến đổi gen theo quy định của nhiều quốc gia. Nghiên cứu hiện tại tập trung vào việc xác định gen kháng bệnh và cải thiện nội dung dầu hạt thông qua các ứng pháp liên quan đến gen và đột biến gien.

Lưu ý về thuốc trừ sâu

Nghiên cứu về khả năng nhạy cảm với thuốc trừ sâu ở cải dầu biến đổi gen chịu đa kháng thuốc trừ sâu (glyphosate và glufosinate-ammonium) cho thấy các tính chất kháng thuốc này có thể kết hợp trong cả hai dòng cây trồng mùa đông và mùa xuân của Brassica napus L. Các loại thuốc trừ sâu lựa chọn thường dùng trong cây trồng Brassica không có tác động tiêu cực nào đối với cây biến đổi hoặc cây đối chứng không mang gen [4]. Tuy nhiên, các dòng mang cả gen kháng glyphosate và glufosinate vẫn duy trì khả năng chịu đựng khi tiếp xúc với thuốc trừ sâu.