54 bài viết
Dây đau xương được dân gian ca tụng là bài thuốc quý trị bệnh xương khớp. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học hiện nay mới chỉ ghi nhận hoạt tính kháng viêm và giảm đau trên động vật thực nghiệm, chưa có thử nghiệm lâm sàng quy mô trên người và không thể thay thế phác đồ điều trị thoái hóa khớp.
Nghiên cứu thực nghiệm xác nhận cẩu tích chứa nhiều hoạt chất giúp giảm viêm, kích thích tế bào sụn và ngăn ngừa mất xương hiệu quả. Dù vậy, thảo dược này hiện vẫn thiếu các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn trên người, người bệnh không nên tự ý dùng thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Vuốt quỷ và nghệ đều hỗ trợ kháng viêm thoái hóa khớp, nhưng vuốt quỷ sở hữu bằng chứng lâm sàng trực tiếp giúp giảm đau và cải thiện vận động rõ rệt hơn [5, 6]. Trong khi đó, curcumin từ nghệ có cơ chế kháng viêm đa tầng mạnh nhưng bị hạn chế do hấp thu kém qua đường tiêu hóa.
Nhiều nghiên cứu lâm sàng cho thấy chiết xuất cây vuốt quỷ chuẩn hóa hoạt chất harpagoside giúp giảm đau và cải thiện khả năng vận động ở người thoái hóa khớp gối, khớp háng tương đương một số thuốc chống viêm thông thường, đồng thời ít gây tác dụng phụ trên đường tiêu hóa.
Nghiên cứu đối đầu ngẫu nhiên cho thấy gel chiết xuất từ cây kim sa (arnica) bôi ngoài da mang lại hiệu quả giảm đau và phục hồi chức năng khớp bàn tay tương đương gel ibuprofen 5% sau 3 tuần điều trị, đồng thời có tỷ lệ tác dụng phụ thấp tương đương tân dược.
Chiết xuất cây Càng cua (*Cryptolepis buchananii*) bước đầu cho thấy đặc tính kháng viêm, giảm đau và bảo vệ sụn khớp trên mô hình thực nghiệm. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng đối chứng với thuốc NSAID trong điều trị thoái hóa khớp gối vẫn còn hạn chế, người bệnh chưa nên tự ý dùng thay thế thuốc tây y.
Chiết xuất cá quả ghi nhận khả năng làm chậm tổn thương sụn khớp và giảm dấu ấn thoái hóa trên động vật thực nghiệm, đồng thời hỗ trợ giảm đau vết mổ ngoài da ở người. Tuy nhiên, ăn cá quả chỉ mang tính bổ trợ dinh dưỡng, người bệnh thoái hóa khớp tuyệt đối không dùng thay thế thuốc điều trị.
Chondroitin sulfate từ sụn vi cá nhám giúp hỗ trợ giảm đau và làm chậm tốc độ thoái hóa khớp gối ở mức độ khiêm tốn theo các thử nghiệm lâm sàng. Dù vậy, hoạt chất này không thể tái tạo hoàn toàn sụn khớp đã tổn thương nặng, đồng thời chất lượng chế phẩm trên thị trường vẫn còn nhiều điểm bất cập.
Cây móng mèo (Cat’s Claw) thường được quảng bá giúp giảm đau nhức xương khớp. Tuy nhiên, các tài liệu y khoa hiện tại ghi nhận chưa có thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên có đối chứng nào xác thực công dụng chữa thoái hóa khớp gối trên người, người bệnh không nên tự ý dùng thay thế thuốc.
Cao rắn hổ mang thường được đồn thổi giúp trị dứt điểm thoái hóa khớp, nhưng y học hiện đại chưa có bằng chứng lâm sàng xác nhận hiệu quả phục hồi khớp từ dạng cao uống này. Nghiên cứu quốc tế chủ yếu ghi nhận hoạt tính kháng viêm của nọc rắn đơn lẻ ở liều tiêm vi lượng, người bệnh tránh tự ý dùng bừa bãi.
Y học hiện đại không có thử nghiệm lâm sàng đối chứng nào chứng minh cao hổ cốt thật điều trị khỏi bệnh viêm hay thoái hóa khớp. Các nghiên cứu hiện nay chỉ tập trung vào bột xương hổ nhân tạo hỗ trợ giảm đau hoặc tăng mật độ xương ở bệnh loãng xương, không thể phục hồi sụn khớp đã thoái hóa.
Cao xương gấu từ lâu được đồn thổi như thần dược trị dứt điểm thoái hóa khớp, song y học hiện đại hoàn toàn không ghi nhận dữ liệu lâm sàng chứng minh hiệu quả này. Cảm giác bớt đau phần lớn đến từ tâm lý giả dược, trong khi người bệnh đối mặt rủi ro ngộ độc và bỏ lỡ điều trị chuẩn.