286 bài viết
Ăn gìBù ốc leo (Dregea volubilis) là cây thuốc dân gian thường dùng hạ đường huyết, nhưng tiềm ẩn độc tính nguy hiểm. Nghiên cứu cho thấy thảo dược này gây thoái hóa tế bào gan, tăng men gan và gây chết động vật thí nghiệm ở liều cao. Phụ nữ mang thai, người mắc bệnh gan hoặc thận tuyệt đối không nên sử dụng.
Ăn gìCây bùng bục được dùng nhiều trong dân gian nhưng việc uống kéo dài tiềm ẩn nguy cơ tổn thương gan thận do độc tính bán trường diễn từ tannin và saponin. Lạm dụng thảo dược tự nhiên có thể làm tăng men gan, suy giảm chức năng lọc cầu thận mà không có biểu hiện cảnh báo sớm.
Ăn gìNước lá bông báo thường được dùng theo kinh nghiệm dân gian, nhưng dữ liệu khoa học về độ an toàn trên người còn hạn chế. Uống nước sắc quá đậm đặc hoặc dùng thay nước lọc kéo dài tiềm ẩn nguy cơ gây quá tải, rối loạn chuyển hóa chức năng gan và thận.
Ăn gìDù cây bí đái (*Acronychia pedunculata*) có tiềm năng chống viêm trên chuột và mô phỏng điện toán, hiện vẫn chưa có dữ liệu lâm sàng trên người hay nghiên cứu độc tính bán trường diễn khẳng định an toàn cho gan thận; người dân tuyệt đối không tự ý dùng bừa bãi.
Ăn gìBán hạ bắc tươi gây bỏng rát, ngứa họng dữ dội và ngộ độc cấp tính do chứa các tinh thể canxi oxalat hình kim sắc nhọn kết hợp protein lectin gây viêm. Hoạt chất độc này không tan trong nước, bắt buộc phải trải qua quá trình bào chế nghiêm ngặt với phèn chua để ăn mòn tinh thể, giảm độc tính trước khi dùng.
Ăn gìCây biến hoá và các loài cùng chi chứa axit aristolochic cùng nhiều dẫn xuất độc tính, có nguy cơ gây xơ hóa mô kẽ thận tiến triển và kích thích ung thư đường tiết niệu. Người dân tuyệt đối không tự ý thu hái hay sắc uống cây mọc hoang để tránh nguy cơ suy thận không thể hồi phục.
Ăn gìBa gạc lá vòng chứa hoạt chất reserpine giúp hạ áp nhưng tiềm ẩn nhiều độc tính nguy hiểm. Dược liệu này tuyệt đối chống chỉ định cho người bị viêm loét dạ dày, trầm cảm, suy tim, người cao tuổi nhiều bệnh nền và người dễ hạ huyết áp tư thế, do nguy cơ làm thủng loét tiêu hóa, suy nhược tâm thần và ức chế cơ tim nghiêm trọng.
Ăn gìNhân hạt anh đào rừng (*Prunus cerasoides*) chứa hàm lượng cao glycosid sinh xyanua là amygdalin. Dù thịt quả an toàn, việc nhai nát hoặc xay nhuyễn nhân hạt sẽ kích hoạt enzym phá vỡ tế bào, giải phóng khí độc hydro xyanua gây nôn mửa dữ dội, chóng mặt, ngạt tế bào và ngộ độc cấp tính nguy hiểm.
Ăn gìNhiều người dân thường nấu nước lá ba soi uống theo kinh nghiệm truyền miệng để trị đau bụng, mụn nhọt hay giải nhiệt. Tuy nhiên, các dữ liệu khoa học hiện nay cho thấy độc tính cấp và bán trường diễn trên gan thận của loài cây này vẫn chưa được thử nghiệm bài bản trên người, tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Ăn gìChiên xào nhiệt độ cao trong bếp gia đình chỉ làm biến đổi một lượng chất béo chuyển hóa (trans fat) cực nhỏ, không đủ gây hại cho sức khỏe. Nguy cơ hình thành trans fat và các hợp chất độc tính chỉ thực sự bùng phát khi dầu ăn bị đun đi đun lại nhiều lần hoặc chiên ngập dầu kéo dài.
Ăn gìChiên ngập dầu nhiều lần biến dầu ăn thành nguồn tích tụ hợp chất oxy hóa độc hại. Khi gia nhiệt tái diễn ở nhiệt độ cao, dầu sinh ra hàng loạt peroxit sơ cấp và các aldehyde độc tính như malondialdehyde, 4-hydroxy-2-nonenal cùng chất có tiềm năng gây ung thư, đe dọa tim mạch và tế bào gan.
Ăn gìTự ý uống vitamin A liều cao để bổ mắt có thể dẫn đến ngộ độc gan nặng, xơ hóa mô và gây dị tật thai nhi nghiêm trọng. Hiểu rõ sự khác biệt giữa retinol động vật dễ gây tích lũy độc tính và tiền chất thực vật là chìa khóa bảo vệ sức khỏe an toàn.