Tác dụng phụ và lưu ý khi dùng cam đắng
Rủi ro tim mạch chưa rõ ràng
Bằng chứng về tác động của cam đắng lên hệ tim mạch vẫn chưa thể kết luận [1]. Một số nghiên cứu chỉ ra cam đắng làm tăng huyết áp và nhịp tim, nhưng các nghiên cứu khác thì không [2]. Các biến cố y khoa nghiêm trọng, bao gồm rối loạn nhịp tim, đau tim và đột quỵ, đã được báo cáo ở những người từng dùng sản phẩm cam đắng, nhưng phần lớp các sản phẩm này chứa nhiều thành phần chứ không chỉ riêng cam đắng [1]. Do đó, chưa rõ liệu cam đắng (hoặc thành phần p-synephrine của nó) có đóng vai trò gây ra các biến cố này hay không [1].
Thành phần chính của cam đắng là p-synephrine, có hoạt động thuốc lý học như thu hẹ nhịp tim, tăng huyết áp và thư giãn cơ mạc phổi [3].
Vấn đề về chất lượng sản phẩm
Các nhà nghiên cứu từ FDA đã phân tích 59 loại thực phẩm chứa cam đắng để tìm synephrine và các chất liên quan [2]. Trong số 23 sản phẩm có nhãn ghi rõ hàm lượng synephrine, chỉ có 5 sản phẩm chứa lượng synephrine gần với mức ghi trên nhãn (từ 80 đến 120 phần trăm mức đã công bố) [2]. Đáng lo ngại, sáu sản phẩm đã bị pha trộn các amine tổng hợp (methylsynephrine hoặc isopropyloctopamine) – những chất không phải thành phần ăn kiêng hợp pháp tại Hoa Kỳ [2].
Tương tác thuốc và thai kỳ
Nếu đang dùng bất kỳ thuốc nào, hãy tham khảo ý kiến nhân viên y tế trước khi dùng cam đắng [1]. Việc sử dụng cam đắng có thể không an toàn trong thai kỳ hoặc khi đang cho con bú [1]. Dữ liệu từ các thử nghiệm trên động vật gợi ý các chất trong cam đắng có thể làm giảm tiết sữa [1].
Các tác dụng phụ khác
Cam đắng có khả năng an toàn khi dùng đường uống với lượng thường thấy trong thực phẩm [1]. Tinh dầu cam đắng nhìn chung được dung nạp tốt khi dùng ngoài da hoặc trong liệu pháp hương thơm [1]. Tuy nhiên, hiện chưa rõ việc thoa tinh dầu cam đắng lên da có giúp ích cho các bệnh nhiễm nấm da hay không [2].
Tác dụng chưa chứng minh
Cam đắng chưa được chứng minh rõ ràng là có ích cho bất kỳ mục đích sức khỏe nào [2]. Tác dụng của cam đắng đối với trọng lượng cơ thể vẫn chưa rõ ràng [2]. Các nghiên cứu về chủ đề này thường đánh giá sản phẩm kết hợp thay vì riêng cam đắng, và đem lại kết quả mâu thuẫn nhau [2]. Một số nghiên cứu nhỏ đã đánh giá tác động của cam đắng, có hoặc không có caffeine, lên hiệu suất thể thao. Kết quả không nhất quán, nhưng phần lớp các nghiên cứu không cho thấy tác dụng có lợi [2].
Tinh dầu cam đắng từng được dùng trong liệu pháp hương thơm cho nhiều tình trạng khác nhau bao gồm lo âu và mất ngủ, nhưng chưa rõ liệu việc này có mang lại lợi ích hay không [4]. Nghiên cứu duy nhất thử nghiệm tinh dầu cam đắng đối với các tình trạng nhiễm trùng da đã không so sánh với phương pháp điều trị khác hoặc giả dược, vì vậy kết quả rất khó để diễn giải [2].
Kết luận
Hiện có nhiều câu hỏi chưa được trả lời về an toàn và hiệu quả của cam đắng. Các sản phẩm chứa cam đắng thường có nhiều thành phần khác nhau, khiến khó xác định nguyên nhân gây ra các phản ứng không mong muốn. Người dùng nên tham khảo ý kiến chuyên gia y tế trước khi sử dụng, đặc biệt nếu có bệnh nền, đang dùng thuốc, mang thai hoặc cho con bú.