Hoạt chất chính và cơ chế đã biết
Bình vôi hoa đầu (Stephania cephalantha) chứa nhiều alkaloïd, trong đó có nhóm protoberberine. Năm 2024, nghiên cứu tách 28 alkaloïd từ rễ củ, bao gồm corydalin 11-diethylaminomethyl mới và 27 loại đã biết. Các alkaloïd này được xác định cấu trúc bằng phổ hấu tử [1].
Ba hoạt chất (số 13, 16, 18) có hoạt tính ức chế AChE tương đương huperzine A. IC50 lần lượt là 0,046, 0,048 μM [1].
Hoạt tính ức chế tyrosinase và alpha-glucosidase cũng được đánh giá [1].
Cơ chế đề xuất
AChE liên quan chuyển hóa acetylcholine. ức chế AChE tăng acetylcholine huyết thanh [1].
Tyrosinase tham gia sản xuất melanin. ức chế tyrosinase giảm melanogenesis [1].
Alpha-glucosidase phân hủy glucosid. ức chế alpha-glucosidase làm chậm hấp thu glucose [1].
Hạn chế cần lưu ý
Chỉ số IC50 in vitro. chưa có dữ liệu tính an toàn lâm sàng [1].
Tên khoa học tham chiếu chưa thống nhất. một số dùng Stephania glabra hoặc Stephania rotunda [1].
Kết luận
Alkaloïd protoberberine chính là hoạt chất quan trọng. cơ chế đề xuất qua ức chế AChE, tyrosinase, alpha-glucosidase. cần nghiên cứu hơn để khẳng định hiệu quả lâm sàng. tham khảo bác sĩ trước khi dùng cho bệnh lý cụ thể.