254 bài viết
Ăn gìNhiều người lao động có thói quen nhấp một chút rượu sau ca trực đêm để dễ chợp mắt, song giới chuyên môn cảnh báo đây là giải pháp lợi bất cập hại. Rượu bia làm ức chế giai đoạn ngủ chuyển động mắt nhanh (REM), phá vỡ cấu trúc giấc ngủ ban ngày và tiềm ẩn nhiều hệ lụy cho não bộ.
Ăn gìCảm giác đờ đẫn, nặng đầu sau khi ngủ trưa thực chất là "quán tính giấc ngủ" – hiện tượng sinh lý xảy ra khi não bộ bị đánh thức đột ngột từ giai đoạn ngủ sâu. Hiểu rõ cơ chế thức - ngủ, chọn đúng thời lượng chợp mắt và tiếp xúc ánh sáng hợp lý sẽ giúp bạn lấy lại sự tỉnh táo nhanh chóng.
Ăn gìGiấc ngủ trưa không chỉ giúp giảm mệt mỏi mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển đổi ký ức ngắn hạn thành dài hạn. Khi ngủ, não bộ tạm ngưng tiếp nhận kích thích gây nhiễu, đồng thời kích hoạt quá trình "phát lại" thông tin tại hồi hải mã và khôi phục độ nhạy của các khớp thần kinh.
Ăn gìCác bằng chứng di truyền học mới nhất cho thấy thói quen ngủ trưa đều đặn có liên hệ nhân quả khiêm tốn giúp duy trì thể tích toàn bộ não bộ lớn hơn, hỗ trợ làm chậm sự teo não do lão hóa. Dù vậy, người dân chỉ nên ngủ ngắn dưới 30 phút để tránh nguy cơ rối loạn chuyển hóa.
Ăn gìNhiều bệnh nhân hội chứng mệt mỏi mạn tính (CFS/ME) coi giấc ngủ trưa là giải pháp hồi sức khi kiệt kiệt năng lượng. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học cảnh báo việc ngủ trưa kéo dài hoặc ngủ sai thời điểm không giúp tái tạo năng lượng, ngược lại còn làm trầm trọng thêm tình trạng sương mù não, suy giảm nhận thức và phá vỡ cấu trúc giấc ngủ ban đêm.
Ăn gìBổ sung axit béo omega-3, đặc biệt là thành phần DHA, giúp cải thiện hiệu suất giấc ngủ, rút ngắn thời gian chờ vào giấc và duy trì thời lượng ngủ lành mạnh. Tuy nhiên, các thử nghiệm lâm sàng hiện chưa chứng minh trực tiếp khả năng kéo dài riêng giai đoạn ngủ sâu và hiệu quả còn tùy thuộc tỷ lệ DHA/EPA.
Ăn gìNgười cao tuổi ngủ trưa quá nhiều, đặc biệt từ 2 giờ trở lên hoặc hay ngủ vào buổi sáng, có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của bệnh thoái hóa thần kinh Alzheimer do tích tụ amyloid-beta, thay vì chỉ là sự mệt mỏi thông thường.
Ăn gìTập thể dục buổi tối giúp giải tỏa căng thẳng nhờ tận dụng thời điểm nồng độ cortisol tự nhiên xuống thấp. Khi vận động ở cường độ vừa phải, cơ thể vừa cắt đứt chuỗi lo âu tâm lý, vừa kích thích các cơ chế chống oxy hóa mà không làm hệ nội tiết bị quá tải.
Ăn gìMelatonin tương đối an toàn, không gây nghiện hay nhờn thuốc khi dùng kéo dài từ 6 đến 12 tháng ở một số nhóm đối tượng mất ngủ kinh niên. Tuy nhiên, người bệnh không nên tự ý lạm dụng lâu năm mà cần thăm khám y khoa để xác định đúng nguyên nhân gây mất ngủ.
Ăn gìNgười già ngủ ít đi và thức dậy sớm chủ yếu là quy luật sinh lý tự nhiên do thoái hóa cấu trúc thần kinh nhân trên chéo và dịch chuyển pha nhịp sinh học theo tuổi tác, chứ không hoàn toàn là bệnh lý. Tuy nhiên, nếu mất ngủ đi kèm mệt mỏi ban ngày hay rối loạn chuyển hóa, người bệnh cần thăm khám y khoa.
Ăn gìĐi bộ mỗi ngày là phương pháp tự nhiên giúp duy trì thể tích vùng hải mã – trung tâm ghi nhớ của não bộ. Các nghiên cứu khoa học xác nhận việc duy trì thói quen sải bước nhịp nhàng, kiểm soát tốc độ và quãng đường đi bộ giúp làm chậm quá trình suy giảm nhận thức, phòng ngừa hiệu quả nguy cơ sa sút trí tuệ ở người cao tuổi.
Ăn gìChạy bộ thường xuyên kích thích não bộ sản sinh yếu tố dinh dưỡng thần kinh BDNF, thúc đẩy tạo tế bào mới tại hồi hải mã và cải thiện trí nhớ. Thói quen rèn luyện aerobic vừa sức giúp duy trì thể tích não, hỗ trợ làm chậm đà suy giảm nhận thức và giảm bớt nguy cơ sa sút trí tuệ khi về già.