Giới thiệu chung về cam đắng
Cam đắng (Citrus aurantium) là loài cây thuộc họ Rutaceae, có sử dụng các bộ phận khác nhau như vỏ, hoa, lá và hạt. Trong thực phẩm và các sản phẩm bổ sung thực phẩm, vỏ cam đắng thường được chiết xuất để lấy tinh dầu hoặc các hợp chất như synephrine. Tuy nhiên, hiệu quả của cam đắng đối với sức khỏe chưa được chứng minh rõ ràng. Các nghiên cứu cho đến nay thường thực hiện trên số lượng người nhỏ và đánh giá tác động của sản phẩm kết hợp nhiều thành phần, dẫn đến kết quả mâu thuẫn [1].
Tác dụng và bằng chứng khoa học
Một số nghiên cứu nhỏ đã tìm hiểu tác động của cam đắng, có hoặc không có caffeine, lên hiệu suất thể thao, nhưng kết quả không nhất quán và phần lớp không cho thấy lợi ích rõ rệt. Tinh dầu cam đắng từng được dùng trong liệu pháp hương thơm cho các tình trạng như lo âu và mất ngủ, nhưng chưa rõ liệu pháp này mang lại lợi ích thực sự hay không [2]. Ngoài ra, việc thoa tinh dầu cam đắng lên da để điều trị các bệnh nhiễm nấm da như hắc lào, nấm bàn chân hay nấm bẹn cũng chưa có bằng chứng hỗ trợ, do nghiên cứu duy nhất thử nghiệm không so sánh với nhóm đối chứng hoặc giả dược [3].
An toàn và rủi ro
Cam đắng có khả năng an toàn khi dùng đường uống ở mức lượng thường thấy trong thực phẩm. Tinh dầu cam đắng dung nạp tốt khi dùng ngoài da hoặc qua hơi thở trong liệu pháp hương thơm. Tuy nhiên, đã có những lo ngại nghiêm trọng về các sản phẩm chứa cam đắng. Các biến cố y khoa nghiêm trọng như rối loạn nhịp tim, đau tim và đột quỵ đã được báo cáo ở người dùng, nhưng phần lớp sản phẩm chứa nhiều thành phần khác nên chưa rõ cam đắng hay p-synephrine có gây ra các biến cố này [1].
FDA từng phân tích 59 sản phẩm chứa cam đắng và phát hiện một số sản phẩm chứa amine tổng hợp như methylsynephrine hoặc isopropyloctopamine — những chất không phép dùng trong thực phẩm tại Mỹ. Ngoài ra, chỉ 5 trên 23 sản phẩm có nhãn ghi hàm lượng synephrine đạt đúng với khai báo thực tế.
Lời khuyên sử dụng
Nếu đang dùng bất kỳ thuốc nào, nên tham khảo ý kiến nhân viên y tế trước khi dùng cam đắng hoặc bất kỳ thảo dược nào khác, vì có thể gây tương tác hại. Dữ liệu từ động vật mẫu gợi ý các chất trong cam đắng có thể làm giảm tiết sữa, do đó phụ nữ mang thai, cho con bú nên tránh dùng. Trong mọi trường hợp, hãy tham khảo bác sĩ hoặc chuyên gia dược để được tư vấn cá nhân hóa.
