Trả lời ngắn: Chưa có thử nghiệm lâm sàng chứng minh cam thảo dây (Abrus precatorius) cải thiện ham muốn, cương dương, testosterone hoặc khả năng có con ở nam giới. Một số nghiên cứu trên chuột dùng chiết xuất hạt cho thấy giảm khả năng thụ tinh và thay đổi vận động tinh trùng; một thí nghiệm khác cho thấy dịch chiết methanol làm giảm vận động của tinh trùng người đã tách trong phòng thí nghiệm [1–3]. Đây không phải bằng chứng rằng uống một sản phẩm sẽ điều trị rối loạn tình dục. Hạt cây chứa abrin, một độc tố nguy hiểm; không ăn, nhai, nghiền, ngâm hay tự chế thuốc từ hạt [4, 5].
Cam thảo dây có phải cam thảo dùng làm thuốc và thực phẩm?
Cam thảo dây thường chỉ Abrus precatorius L., còn được gọi là dây cam thảo, dây cườm hoặc rosary pea. Cây này khác cam thảo Bắc (Glycyrrhiza spp.) thường được dùng làm dược liệu và tạo vị ngọt. Tên gọi dân gian “cam thảo” không có nghĩa chúng cùng loài, cùng hoạt chất hoặc có thể thay thế cho nhau.
Hạt cam thảo dây có màu đỏ với vùng đen đặc trưng, đôi khi được dùng làm hạt trang sức. Hình ảnh ở đầu bài chỉ để nhận diện loài; không chạm vào hạt rời, cho vào miệng, nghiền hoặc dùng làm nguyên liệu. Abrin là protein độc có trong cây, và hạt có thể đặc biệt nguy hiểm khi lớp vỏ bị phá vỡ [4].
“Sinh lý nam” đang nói về khả năng nào?
Trong quảng cáo, “tăng sinh lý” có thể ám chỉ ham muốn tình dục, khả năng cương, testosterone, số lượng tinh trùng hoặc khả năng có con. Đây là các kết quả khác nhau. Hai nghiên cứu trên chuột về cam thảo dây chủ yếu đánh giá khả năng sinh sản và đặc tính tinh trùng; chúng không đo ham muốn, trải nghiệm tình dục hay hiệu quả điều trị rối loạn cương ở người [1, 2].
Một trong các nghiên cứu trên chuột ghi nhận testosterone tăng sau khi dùng chiết xuất nhưng đồng thời khả năng thụ tinh giảm và vận động tinh trùng thay đổi [1]. Do đó, không thể dùng một chỉ số hormone đơn lẻ để kết luận “sinh lý tốt hơn”. Tương tự, thay đổi của tinh trùng trong một thí nghiệm không trả lời được một người có ham muốn hay cương tốt hơn hay không.
Nghiên cứu trên chuột đã quan sát được gì?
Một nghiên cứu năm 1987 cho chuột đực uống chiết xuất hạt bằng cồn trong 60 ngày. Nhóm nghiên cứu ghi nhận vận động tinh trùng ở mào tinh giảm, hình thái tinh trùng thay đổi và số vị trí làm tổ ở chuột cái giao phối với chuột đực đã điều trị giảm. Nồng độ tinh trùng không thay đổi trong nghiên cứu đó, còn testosterone huyết thanh tăng [1]. Những kết quả tưởng như trái chiều này nhấn mạnh rằng testosterone không thể đại diện cho toàn bộ chức năng sinh sản.
Nghiên cứu năm 1990 dùng chiết xuất ethanol 50% từ hạt ở chuột bạch tạng trong 30 hoặc 60 ngày. Tác giả báo cáo khả năng sinh sản của chuột đực bị ức chế và vận động tinh trùng giảm; tình trạng được mô tả là hồi phục sau khi ngừng trong mô hình nghiên cứu [2]. “Hồi phục ở chuột” không chứng minh tác dụng tương tự, khoảng thời gian hồi phục hay độ an toàn khi dùng ở người.
Các thí nghiệm này sử dụng chế phẩm được chuẩn bị bằng dung môi, liều và thời gian cụ thể trong phòng nghiên cứu. Chúng không đánh giá lá làm trà, sản phẩm thương mại, hạt nguyên, hạt đã chế biến hay các công thức phối hợp. Không quy đổi liều theo cân nặng từ chuột thành liều cho người và không dùng dữ liệu động vật để tự thử tác dụng tránh thai.
Thí nghiệm với tinh trùng người có phải thử nghiệm trên người?
Một nghiên cứu năm 1991 cho tinh trùng người đã được rửa tiếp xúc trực tiếp trong phòng thí nghiệm với dịch chiết methanol từ hạt A. precatorius. Dịch chiết làm giảm vận động tinh trùng theo nồng độ; kết quả được đo trên mẫu tinh trùng bên ngoài cơ thể, không phải người tình nguyện uống sản phẩm [3].
Đây là nghiên cứu in vitro, không phải thử nghiệm lâm sàng. Nó không cho biết một người ăn hay uống sản phẩm sẽ hấp thu bao nhiêu, các chất có đến được đường sinh dục hay không, liều nào gây tác động, hoặc liệu có ảnh hưởng đến khả năng có thai ngoài đời thực. Dịch chiết methanol trong phòng thí nghiệm cũng không tương đương hạt ngâm rượu, nước sắc hay viên bổ sung.
Do đó, kết luận chính xác là có tín hiệu ảnh hưởng lên tinh trùng trong một số mô hình động vật và trong một phép thử ngoài cơ thể; chưa có bằng chứng điều trị hoặc mức rủi ro định lượng cho nam giới dùng đường uống. Không nên biến kết quả phòng thí nghiệm thành lời hứa “diệt tinh trùng” hoặc “thuốc tránh thai tự nhiên”.
Hạt cam thảo dây nguy hiểm ra sao?
Hạt Abrus precatorius chứa abrin, một độc tố có thể gây ngộ độc nặng khi nuốt phải, đặc biệt khi hạt bị nhai hoặc nghiền. Báo cáo pháp y năm 2025 mô tả một trường hợp tử vong sau khi ăn hạt bị nghiền; người bệnh xuất hiện triệu chứng tiêu hóa và sau đó suy đa cơ quan [4]. Đây là một ca bệnh, không cho biết xác suất ngộ độc ở mọi lần tiếp xúc, nhưng cho thấy hậu quả có thể nghiêm trọng.
Một báo cáo năm 2026 ghi nhận người đàn ông bị nôn kéo dài và đau bụng sau khi uống nước sắc được nấu từ một lượng lớn hạt, dù người này không ăn phần hạt. Người bệnh hồi phục sau điều trị hỗ trợ [5]. Một trường hợp nhẹ không xác lập rằng nước sắc, nấu lâu, ngâm rượu hay “đã sơ chế” là an toàn. Không có cách chế biến tại nhà nào được các nghiên cứu này xác nhận để loại bỏ nguy cơ.
Không dùng hạt cam thảo dây làm thực phẩm, thuốc bổ, thuốc tránh thai, thuốc tăng testosterone, thuốc trị hiếm muộn hay nguyên liệu ngâm rượu. Không để trẻ em, vật nuôi hoặc người khác nhầm hạt trang sức với thức ăn. Nếu nghi có người nuốt hạt hoặc chế phẩm từ cây, hãy liên hệ cấp cứu hoặc cơ sở chống độc ngay, kể cả khi chưa thấy triệu chứng. Không tự gây nôn hay thử “giải độc” bằng mẹo dân gian.
Có thể dùng lá thay hạt để tăng ham muốn không?
Không có cơ sở để khuyến nghị lá cam thảo dây nhằm tăng ham muốn hoặc điều trị rối loạn cương. Nghiên cứu sinh sản nêu trên dùng hạt hoặc dịch chiết hạt, không chứng minh lợi ích của lá. Việc bộ phận cây khác nhau cũng không cho phép mặc định lá an toàn; tên cây, cách định danh, thành phần và chế phẩm cần được xác minh riêng.
Không có liều dùng, thời gian dùng hoặc sản phẩm A. precatorius nào được xác lập trong các nguồn này là an toàn và hiệu quả cho sức khỏe tình dục nam. Tránh các chế phẩm không ghi rõ thành phần, đặc biệt nếu chúng quảng cáo tăng testosterone, tăng tinh trùng hoặc “tác dụng tức thì”. Không ngừng thuốc đang kê đơn để chuyển sang dược liệu.
Nếu đang lo về cương dương hoặc khả năng có con
Rối loạn cương, giảm ham muốn và hiếm muộn có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân khác nhau như bệnh tim mạch, đái tháo đường, rối loạn hormone, tác dụng phụ của thuốc, căng thẳng hoặc vấn đề quan hệ. Một loại hạt độc không thể thay thế việc tìm nguyên nhân. Nếu tình trạng kéo dài, ảnh hưởng sinh hoạt hoặc đang mong con mà chưa thụ thai, hãy trao đổi với nhân viên y tế; đánh giá có thể bao gồm bệnh sử của cả hai người, khám và tinh dịch đồ khi phù hợp.
Nếu đã dùng sản phẩm có ghi cam thảo dây, hãy giữ nhãn và cho bác sĩ hoặc dược sĩ xem tên loài, bộ phận cây, thành phần phối hợp và thời gian dùng. Nếu nghi sản phẩm có hạt hoặc abrin, đừng chờ để xem liệu có ảnh hưởng sinh lý hay không: xử trí phơi nhiễm độc chất là ưu tiên khẩn cấp.
Kết luận
Chưa có thử nghiệm lâm sàng chứng minh chiết xuất hạt cam thảo dây cải thiện chức năng tình dục hay khả năng sinh sản ở nam giới. Nghiên cứu trên chuột cho thấy thay đổi khả năng thụ tinh và vận động tinh trùng; một thử nghiệm ngoài cơ thể dùng tinh trùng người cũng ghi nhận giảm vận động khi tiếp xúc với dịch chiết, nhưng không phải nghiên cứu uống ở người [1–3].
Hạt cây có abrin và đã có báo cáo ngộ độc nghiêm trọng, vì vậy không được ăn hoặc tự chế thuốc từ hạt [4, 5]. Nếu tìm hiểu dược liệu liên quan đến sinh sản nam, có thể đọc thêm bài về bạch hoa xà và sức khỏe sinh sản nam; đó là loài khác, với bằng chứng và cảnh báo riêng.









