Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
1.601 bài, trang 68 trên 81
Sau khi uống sữa, các triệu chứng bất dung nạp lactose thường bùng phát trong khoảng từ 30 phút đến 2 giờ. Đây là khoảng thời gian cần thiết để lượng đường không tiêu hóa di chuyển từ ruột non xuống đại tràng, kích hoạt quá trình hút nước thẩm thấu và bị vi khuẩn lên men sinh khí.
Nhiệt độ sữa nóng hay lạnh chỉ làm thay đổi tốc độ co bóp dạ dày và cảm giác đau tức thời chứ không thay đổi bản chất thiếu hụt men lactase của cơ thể. Để tránh chướng bụng, tiêu chảy, người bất dung nạp đường sữa cần chú trọng kiểm soát liều lượng, dùng kèm thức ăn hoặc chọn sản phẩm lên men thay vì chỉ đổi nhiệt độ.
Tình trạng đau quặn bụng sau ly cà phê sữa sáng có thể do hai nguyên nhân độc lập: caffeine cùng các hoạt chất trong cà phê kích hoạt phản xạ co bóp nhu động đại tràng cơ học, hoặc hệ tiêu hóa thiếu hụt men lactase dẫn đến lên men đường lactose trong sữa gây sình hơi, tiêu chảy.
Tình trạng hồi nhỏ uống sữa bình thường nhưng lớn lên bị đau bụng, tiêu chảy xuất phát từ hiện tượng suy giảm men lactase tự nhiên theo tuổi tác. Đây là đặc điểm sinh học di truyền phổ biến ở đa số người trưởng thành, hoàn toàn có thể khắc phục bằng cách điều chỉnh khẩu phần và lựa chọn thực phẩm phù hợp.
Chiết xuất thực vật chi mận/đào (*Prunus*) chứng minh khả năng ức chế mạnh hai enzyme phân hủy collagen và elastin, giúp giảm nếp nhăn trên mô hình thực nghiệm khi ứng dụng công nghệ nano. Tuy nhiên, người dùng không nên tự chế mặt nạ tại nhà mà cần chọn sản phẩm bào chế chuẩn hóa kết hợp chống nắng kỹ lưỡng.
Sữa không lactose ngọt hơn sữa thông thường vì nhà sản xuất đã bổ sung enzyme lactase để phân tách đường đôi lactose thành hai loại đường đơn là glucose và galactose. Dù tổng lượng đường và calo không đổi, hai loại đường đơn này có khả năng kích thích thụ thể vị giác mạnh hơn, tạo cảm giác ngọt thanh tự nhiên.
Dị ứng thực phẩm ở trẻ em có tiên lượng rất khác nhau tùy theo từng món ăn. Trong khi dị ứng sữa bò, trứng và lúa mì phần lớn sẽ tự thoái lui khi trẻ lớn lên, thì dị ứng lạc, các loại hạt cây và hải sản lại có xu hướng kéo dài dai dẳng suốt đời, đòi hỏi phụ huynh phải theo dõi và xử trí đúng cách.
Dị ứng mủ cao su tự nhiên có thể dẫn đến phản ứng dị ứng nguy hiểm khi ăn chuối, bơ, hạt dẻ do hiện tượng phản ứng chéo IgE giữa dị nguyên cao su và các protein phòng vệ chitinase nhóm I có cấu trúc phân tử tương đồng trong thực vật.
Nước sắc xơ mướp là kinh nghiệm dân gian phổ biến nhưng chưa có bằng chứng khoa học chứng minh khả năng chữa khỏi viêm xoang hay viêm mũi dị ứng. Người bệnh không nên tự ý thay thế phác đồ điều trị chuẩn để tránh nguy cơ bệnh tiến triển mạn tính.
Hiện tượng ngứa rát môi, lưỡi và họng khi ăn dứa, kiwi hay quả tươi thường do hội chứng dị ứng miệng. Đây là phản ứng chéo của hệ miễn dịch khi nhận nhầm protein thực vật kém bền nhiệt với phấn hoa gây dị ứng hô hấp từng gặp.
Triệu chứng viêm mũi dị ứng có xu hướng thuyên giảm khi về già chủ yếu do quá trình lão hóa miễn dịch tự nhiên (immunosenescence). Tuyến ức teo dần làm suy giảm tế bào T, đồng thời tế bào B giảm sản xuất kháng thể IgE đặc hiệu, khiến phản ứng viêm trước dị nguyên không còn dữ dội như thời trẻ.
Hiện tượng bước vào phòng máy lạnh đột ngột gây hắt hơi liên tục bắt nguồn từ phản xạ quá mẫn của niêm mạc mũi và hệ thần kinh đối giao cảm trước sự sụt giảm nhiệt độ, độ ẩm nhanh chóng, kích hoạt phản ứng giãn mạch và phản xạ tống xuất không khí bảo vệ đường hô hấp.
Mỗi ngày, người lớn chỉ nên dùng 2 đến 5 g lá mã đề khô hoặc bột dược liệu (hãm trong 150 ml nước sôi, uống 2-3 lần) để đảm bảo an toàn. Thảo dược này có độc tính thấp nhưng việc lạm dụng quá liều có thể gây rối loạn điện giải và không thể thay thế nước lọc hàng ngày.
Mè đất nhám đun nước tắm không thể trị dứt điểm viêm da cơ địa vì đây là bệnh mạn tính liên quan đến gen và hàng rào bảo vệ da. Dù chứa hoạt chất kháng viêm và kháng khuẩn trong ống nghiệm, việc tự tắm nước lá không chuẩn hóa còn tiềm ẩn nguy cơ kích ứng và bội nhiễm vi khuẩn.
Đau họng nhưng không sốt, không ho thường bắt nguồn từ không khí khô, dị ứng thời tiết hoặc trào ngược dạ dày thực quản làm kích ứng niêm mạc. Tình trạng này hầu hết không cần dùng kháng sinh, người bệnh chỉ cần làm ẩm vòm họng và điều chỉnh thói quen sinh hoạt để niêm mạc tự phục hồi.
Ho do dị ứng thời tiết và viêm phế quản có thể phân biệt chính xác dựa vào thời gian kéo dài và phản ứng với dị nguyên. Viêm phế quản là bệnh nhiễm trùng tự khỏi sau 2-3 tuần kèm sốt, đờm đổi màu, trong khi ho dị ứng không sốt và tái phát mỗi khi gặp kích ứng.
Dù cùng mang tên gọi dân dã là "me", me nước (me keo) và me chua thuộc hai phân họ thực vật khác biệt với thành phần hóa học và dược tính riêng biệt. Trong khi me chua vượt trội về hàm lượng khoáng chất và chất chống oxy hóa đại tràng, me keo lại nổi bật với vị ngọt thanh, tính xốp và khả năng hỗ trợ bảo vệ niêm mạc dạ dày.
Uống kế sữa chứa hoạt chất silymarin có thể hỗ trợ giảm viêm và chống oxy hóa cho da mụn, nhưng không phải thần dược trị mụn do "nóng gan". Bằng chứng lâm sàng cho thấy silymarin đơn độc có hiệu quả kém hơn kháng sinh tiêu chuẩn và chỉ đóng vai trò như một liệu pháp hỗ trợ.
Tự ý sắc nước cây lỗ bình cảnh uống có thể gây nôn mửa và rối loạn nhịp tim do ngộ độc quá liều alkaloid piperidine, gây kích ứng mạnh đường tiêu hóa và xáo trộn hệ thống dẫn truyền điện thế cơ tim.
Uống trà lạc tiên quá đặc khiến nồng độ alkaloid nhóm harman tăng cao đột ngột, gây kích ứng mạnh niêm mạc dạ dày dẫn đến buồn nôn, đồng thời kích thích hệ thần kinh và làm rối loạn dẫn truyền điện học cơ tim gây nhịp tim nhanh nguy hiểm.
