Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.832 bài, trang 236 trên 242
Cây cối xay (Abutilon indicum) có tác dụng hạ sốt, giảm đau, chống sán, bảo vệ gan, hạ đường huyết và hỗ trợ điều trị béo phì, hen suyễn, tiểu đường, nhưng chứng minh chủ yếu ở mô hình thí nghiệm chưa có nghiên cứu lâm sàng rõ rệt ở con người.
Cat’s Claw (Uncaria tomentosa) có tác dụng chống viêm và tiềm năng chống khối u ở cấp độ tế bào và động vật, nhưng chưa có bằng chứng lâm sàng mạnh ở con người để khẳng định hiệu quả điều trị cụ thể nào. Nhiều quan niệm dân gian về công dụng và an toàn của cây thuốc này cần được xem xét lại một cách thận trọng.
Cat’s Claw (Uncaria tomentosa) có tiềm năng chống ung thư, chống viêm, miễn dịch và chống oxy hóa nhờ các alkaloide oxyindole, nhưng chưa có bằng chứng khoa học đủ mạnh khẳng định hiệu quả điều trị cụ thể.
Cần tây an toàn khi dùng vừa phải trong chế độ ăn ngày, nhưng dùng quá lâu hay liều lượng lớn có thể ảnh hưởng đến tinh trùng nam và gây viêm giác mỡ ở người có tiền sử bệnh thận. Một số người có thể dị ứng. Nên dùng điều trị, không dùng lâu dài.
Cần tây là thực phẩm giàu dinh dưỡng, hỗ trợ tim mạch và tiêu hóa, nhưng quan niệm ảnh hưởng đến tinh trùng ở nam giới chưa được khoa học khẳng định rõ; nên dùng điều độ.
Có thể dùng cần tây thường xuyên như rau xanh trong bữa ăn vì giàu dinh dưỡng, nhưng nên hạn chế dùng quá lớn để tránh ảnh hưởng tới sức khỏe sinh sản nam. Các tác dụng điều trị bệnh chỉ mang tính tham khảo, chưa có bằng chứng rõ ràng ở con người.
Cần núi (Levisticum officinale) là thảo dược có tính hâm can, giãi sãn, chống viêm và chống oxy hóa, nhưng hầu hết bằng chứng chỉ ở mô hình thí nghiệm chưa có nghiên cứu lâm sàng con người để khẳng định hiệu quả điều trị thực sự.
Cam thảo dây (Abrus precatorius L.) chứa triterpenoid, flavonoid, alkaloid và abruquinone B/G ở phần mọng, với cơ chế ức chế đường PI3K/Akt điều trị tiểu đường type 2, tăng hấp thu glucose và tiềm năng chữa viêm khớp. Tuy nhiên, hạt chứa abrin độc cần thận trọng.
Cam thảo (Glycyrrhiza uralensis) là dược liệu cổ truyền dùng rễ và rhizome để bổ huyết, giảm ho, chống viêm; chứa glycyrrhizin và flavonoid, hỗ trợ điều trị bệnh thận hẹp, nhưng dùng liều cao nguy cơ ảnh hưởng huyết áp.
Cây cẩm địa (Kaempferia rotunda Linn.) là thảo dược có tiềm năng chống oxy hóa nhờ tinh dầu và hợp chất hoạt chất, nhưng công dụng điều trị cụ thể chưa được khẳng định rõ ràng trên người.
Cây cẩm địa (Kaempferia rotunda Linn.) chứa nhiều tinh dầu, có hoạt tính chống oxi hóa nhưng công dụng điều trị chưa được khẳng định rõ ràng, chủ yếu mọc ở TP. HCM và Kon Tum.
Cây cẩm địa (Kaempferia rotunda) chưa có bằng chứng khoa học khẳng định công dụng điều trị cụ thể ở người; các nghiên cứu chỉ dừng ở mức độ xác định giống và đánh giá hoạt tính chống oxi hóa ban đầu thông qua chỉ số MDA và 4-HNE. Hiểu lầm phổ biến là coi cây này đã được chứng minh hiệu quả dùng thay thế thuốc, trong khi thực tế công dụng chưa được khẳng định rõ ràng.
Cây cẩm địa (Kaempferia rotunda Linn.) có hoạt tính chống oxy hóa, được chứng minh qua các đánh giá MDA và 4-HNE, nhưng công dụng điều trị cụ thể chưa được khẳng định rõ ràng.
Cách dùng cẩm địa hiệu quả chưa được khẳng định vì công dụng điều trị chưa có bằng chứng khoa học mạnh. Nghiên cứu chỉ đánh giá hoạt tính chống oxi hóa và rút thải lipid bằng MDA, 4-HNE, chưa đủ cơ sở khuyến nghị dùng trên người.
Cây cẩm địa có hoạt tính chống oxy hóa nhưng công dụng điều trị chưa rõ ràng. Nên tham khảo bác sĩ trước khi dùng thường xuyên.
Cam đắng (Citrus) là loại trái cây có vị chua đắng, được dùng trong ẩm thực và y học cổ truyền từ lâu đời, với nhiều công dụng nhờ thành phần hoạt chất. Tuy nhiên, cần tham khảo chuyên gia trước khi dùng cho mục đích điều trị bệnh.
Cam đắng có bằng chứng khoa học sơ bộ về tác dụng giảm cholesterol và chống oxy hóa, nhưng hạn chế do hầu hết nghiên cứu là trên động vật hoặc mẫu nhỏ, chưa đủ để kết luận chắc chắn về hiệu quả điều trị.
Cam đắng giàu flavonoid, hợp chất phenolic và dầu tinh dầu, tập trung ở vỏ và lá, với cơ chế chống oxy hóa, chống viêm mạnh và khả năng điều chỉnh quá trình tế bào như ức chế nhân lên tế bào ung thư. Tuy nhiên, hầu hết bằng chứng khoa học hiện tại chỉ dựa trên nghiên cứu in vitro hoặc trên động vật, chưa đủ để đư ra khuyến nghị điều trị cụ thể.
Cam đắng có thể hỗ trợ tiêu hóa và thư giãn nhờ hoạt chất tự nhiên, nhưng bằng chứng khoa học còn hạn chế để khẳng định hiệu quả điều trị cụ thể. Người dùng nên tham khảo bác sĩ trước khi dùng cho bệnh lý.
Cam cung cấp năng lượng từ carb phức, giàu chất xơ và vitamin C, nhưng bằng chứng khoa học chưa đủ để khuyến nghị điều trị bệnh; chỉ nên dùng như một phần của chế độ ăn uống cân bằng.
