Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.661 bài, trang 190 trên 234
Kim tiền thảo là vị thuốc quen thuộc trong điều trị sỏi đường tiết niệu, khiến nhiều người khỏe mạnh băn khoăn liệu có nên uống hàng ngày để phòng ngừa. Dù các nghiên cứu trên động vật ghi nhận khả năng hạn chế lắng đọng tinh thể, hiện chưa có bằng chứng lâm sàng ủng hộ việc người chưa từng mắc bệnh tự ý sử dụng dược liệu này để dự phòng dài hạn.
Kim tiền thảo có tác dụng lợi mật và kháng viêm, nhưng người bị sỏi mật tuyệt đối không nên tự ý dùng để tống sỏi. Do ống dẫn mật rất hẹp, việc kích thích bài xuất dịch mật đột ngột có thể làm kẹt sỏi ở cổ túi mật hoặc ống mật chủ, dẫn đến viêm túi mật, tắc mật cấp tính nguy hiểm tính mạng.
Các nghiên cứu thực nghiệm bước đầu ghi nhận chiết xuất cồn và nước từ các bộ phận trên mặt đất gồm vỏ thân cây kim phượng có tác dụng giảm chỉ số loét dạ dày và kháng viêm trên động vật. Tuy nhiên, bằng chứng trên người vẫn chưa được xác lập, người bệnh không được tự ý sắc uống vì vỏ cây này tiềm ẩn nhiều độc tính nguy hiểm.
Các hoạt chất chống oxy hóa, đặc biệt là nhóm flavonoid trong cây kim phượng, có khả năng trung hòa gốc tự do và giảm các chất trung gian gây viêm, từ đó hỗ trợ bảo vệ tế bào nội mô mạch máu. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện tại chủ yếu là thử nghiệm trong ống nghiệm và việc tự ý sử dụng cây kim phượng có thể tiềm ẩn rủi ro độc tính.
Ăn khoai tây luộc hoặc nướng nguyên củ không làm tăng huyết áp hay nguy cơ bệnh tim mạch. Tuy nhiên, tiêu thụ thường xuyên khoai tây chiên ngập dầu nhiều muối có thể làm tăng từ 10% đến 37% nguy cơ mắc tăng huyết áp. Cách chế biến chính là yếu tố quyết định tác động của khoai tây lên sức khỏe.
Người có tiền sử sỏi thận không cần kiêng tuyệt đối khoai môn. Dù oxalat từ thức ăn góp phần hình thành tinh thể canxi oxalat, nguy cơ sỏi chỉ gia tăng rõ rệt khi chế độ ăn thiếu canxi, uống ít nước, nạp nhiều muối và thừa đạm động vật.
Hiện chưa có nghiên cứu khoa học xác định uống nước kim ngân hoa bao lâu thì da sạch mụn. Dù thảo mộc này giàu hoạt chất kháng khuẩn, kháng viêm và chống oxy hóa, việc uống nước kim ngân hoa chỉ đóng vai trò hỗ trợ lối sống chứ không thể thay thế các phác đồ điều trị mụn y khoa chuyên sâu.
Nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất kim ngân hoa hỗ trợ kích hoạt thụ thể insulin và cải thiện chuyển hóa đường, nhưng người bệnh đái tháo đường không thể dùng trà này để thay thế thuốc điều trị tiêu chuẩn.
Đau bụng kinh kèm theo sốt và tiết dịch âm đạo bất thường là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý viêm nhiễm vùng chậu hoặc biến chứng phụ khoa nguy hiểm, hoàn toàn khác biệt với cơn đau co thắt sinh lý thông thường. Chị em cần thăm khám y tế sớm để chẩn đoán chính xác và điều trị kịp thời.
Đau bụng kinh sinh lý thường chỉ kéo dài 1-3 ngày đầu kỳ kinh và đáp ứng tốt với thuốc thông thường. Nếu cơn đau dữ dội, kéo dài, kháng thuốc hoặc kèm theo tiểu đau, đau khi đại tiện, đó là dấu hiệu cảnh báo lạc nội mạc tử cung cần được khám chuyên khoa sớm.
Tập hít thở cơ hoành giúp hỗ trợ giảm cơn đau thắt bụng dưới nhờ cơ chế phối hợp đồng vận giữa cơ hoành và cơ đáy chậu, giải tỏa áp lực nội ổ bụng và điều hòa hệ thần kinh thực vật. Bằng chứng khoa học cho thấy thở sâu hỗ trợ xoa dịu đau bụng kinh và giảm co cứng sàn chậu.
Người bệnh thận mạn không cần kiêng tuyệt đối khoai tây nếu biết chế biến đúng cách. Nhờ đặc tính dễ tan của khoáng chất, kỹ thuật luộc hai lần hoặc ngâm nước sau khi luộc bằng lượng nước lớn có thể loại bỏ tới hơn 70% lượng kali tự nhiên, giúp người bệnh an tâm thưởng thức món ăn mà không lo tăng gánh nặng cho thận.
Dị ứng hột cải bắt nguồn từ phản ứng quá mẫn của hệ miễn dịch với các protein dự trữ bền nhiệt bên trong hạt. Tình trạng này ngày càng phổ biến do bột hạt cải thường xuất hiện như thành phần ẩn trong thực phẩm chế biến sẵn, tiềm ẩn nguy cơ gây sốc phản vệ nguy hiểm dù chỉ tiếp xúc một lượng cực nhỏ.
Người bệnh tiểu đường ăn khoai môn không làm tăng vọt đường huyết nếu ăn đúng lượng và đúng cách. Khoai môn có chỉ số đường huyết trung bình (eGI khoảng 63,1), chứa ít hơn 1% đường tự do và có thể gia tăng lượng tinh bột kháng giúp làm chậm hấp thu glucose, nhưng cần ăn thay thế cơm chứ không ăn thêm.
Stress tâm lý kéo dài làm rối loạn trục dưới đồi - tuyến yên - tuyến thượng thận, gây mất cân bằng bài tiết hormone cortisol và làm bùng phát các phản ứng viêm tại vùng chậu. Tình trạng này khiến hệ thần kinh trung ương bị nhạy cảm hóa, khuếch đại tín hiệu co thắt tử cung thành những cơn đau bụng kinh dữ dội.
Tập cardio cường độ cao khi đang đau bụng kinh thường không được khuyến khích vì có thể gây thêm áp lực lên cơ thể đang co thắt tử cung. Thay vào đó, các nghiên cứu khoa học cho thấy các bài tập cường độ thấp, bài tập thư giãn, Pilates hoặc thể dục dưới nước mang lại hiệu quả giảm đau và cải thiện chất lượng sống tốt hơn nhiều.
Trầm cảm ở nam giới thường không bộc lộ bằng sự buồn bã hay than vãn như phụ nữ mà ẩn giấu qua những cơn cáu gắt vô cớ, tính khí hung hăng, bồn chồn và xu hướng lạm dụng chất kích thích. Nhận diện các triệu chứng hướng ngoại này giúp phát hiện sớm bệnh lý, ngăn ngừa nguy cơ tự hại và bạo lực.
Kava từng được kỳ vọng là thảo dược tự nhiên giúp xoa dịu căng thẳng và lo âu mà không gây nghiện. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy hiệu quả của kava còn nhiều mâu thuẫn, trong khi việc sử dụng lại tiềm ẩn nguy cơ gây run rẩy, suy giảm trí nhớ và biến chứng gan nếu lạm dụng.
Hiện tượng đau bụng dưới kèm buồn nôn, tiêu chảy trong những ngày đầu chu kỳ kinh nguyệt là tình trạng phổ biến ở nhiều phụ nữ. Thủ phạm chính đứng sau chuỗi triệu chứng khó chịu này là sự giải phóng quá mức của các hợp chất prostaglandin từ niêm mạc tử cung, gây co thắt cơ trơn cục bộ và tràn vào tuần hoàn máu tác động trực tiếp đến nhu động ruột.
Người bị đau dạ dày nên hạn chế ăn hạt cải cay (mù tạt). Hoạt chất allyl isothiocyanate tạo vị cay nồng trong hạt cải có thể kích hoạt các thụ thể ở niêm mạc tá tràng, thúc đẩy tiết dịch tiêu hóa mạnh mẽ và gây kích ứng, làm tăng cảm giác cồn cào và khó chịu cho dạ dày đang bị viêm.
