Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.596 bài, trang 30 trên 480
Đại hoàng làm thuốc và rau rhubarb làm bánh cùng thuộc chi Rheum nhưng khác biệt về loài, bộ phận dùng và độc tính. Đại hoàng dược liệu dùng rễ củ chứa hàm lượng cao anthraquinone mang dược tính mạnh và nguy cơ hại gan, trong khi rhubarb làm bánh chỉ lấy phần cuống lá giàu chất xơ, an toàn cho ẩm thực.
Đảng sâm là vị thuốc bồi bổ khí huyết quen thuộc, nhưng không thể sử dụng tùy tiện. Những người đang sốt cao, có thể nhiệt hoặc đầy trướng bụng khó tiêu cần hết sức cẩn trọng để tránh làm trầm trọng thêm tình trạng bệnh lý do tương tác dược tính và chuyển hóa của thảo dược.
Đậu Hà Lan giàu đạm và vi chất cho trẻ ăn dặm từ 4-6 tháng tuổi, nhưng hình thái hạt tròn và hàm lượng protein tiềm ẩn hai nguy cơ lớn: hóc nghẹn đường hô hấp và dị ứng thức ăn. Nắm rõ cách biến đổi kết cấu cùng nguyên tắc theo dõi giúp bảo đảm an toàn cho bé.
Nhiều người có thói quen dùng đảng sâm bồi bổ cho trẻ biếng ăn và phụ nữ mang thai. Dù các nghiên cứu trên động vật ghi nhận đảng sâm không có độc tính cấp, hiện vẫn chưa có dữ liệu lâm sàng chứng minh an toàn trên mẹ bầu và trẻ nhỏ. Chuyên gia khuyên không nên tự ý sử dụng.
Nhiều phụ huynh có thói quen cho trẻ uống nước đạm trúc diệp để thanh nhiệt, hạ sốt. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế khuyến cáo không nên áp dụng cách này vì nguy cơ gây rối loạn tiêu hóa do dược tính hàn, thiếu bằng chứng an toàn trên trẻ nhỏ và cần ưu tiên giải pháp y khoa chuẩn mực.
Nghiên cứu khoa học cho thấy rễ đảng sâm Việt Nam chứa lượng lớn hoạt chất polysaccharide có khối lượng phân tử đặc trưng, đem lại hiệu quả điều hòa miễn dịch mạnh mẽ trên thực nghiệm không thua kém các loài đảng sâm nhập khẩu.
Quả đầu lân tươi tỏa mùi rất khó chịu khi nứt chín và không được khuyến cáo dùng làm thực phẩm. Dù chiết xuất từ quả chứa nhiều hoạt chất kháng khuẩn, chống viêm trong phòng thí nghiệm, hiện chưa có dữ liệu an toàn tiêu hóa trên người và việc tự ý ăn tươi tiềm ẩn nguy cơ kích ứng tiêu hóa nghiêm trọng.
Cây đại bi chứa hàm lượng tinh dầu cao và nhiều hoạt chất sinh học mạnh, chưa có đầy đủ nghiên cứu an toàn trên người. Ba nhóm người gồm phụ nữ mang thai hoặc cho con bú, bệnh nhân suy gan thận nặng và người có cơ địa dị ứng mẫn cảm cần tuyệt đối tránh tự ý sử dụng cây đại bi chữa bệnh.
Không nên cho trẻ sơ sinh dùng trà đại hồi để trị khóc dạ đề. Cơ quan y tế và nhiều nghiên cứu lâm sàng cảnh báo loại nước uống dân gian này gây nguy cơ ngộ độc thần kinh nặng, co giật, tím tái và nôn mửa do lẫn độc tính hoặc quá liều.
Canh đảng sâm bắc là món tẩm bổ quen thuộc, nhưng người tiểu đường cần chú ý cách nấu. Dù các chuỗi đường đa trong sâm cho thấy tiềm năng hỗ trợ hạ đường huyết và cải thiện chuyển hóa trên động vật thí nghiệm, việc hầm chung với nguyên liệu nhiều đường hoặc ăn quá mức vẫn có thể làm đường huyết sau ăn tăng cao.
Flavonoid trong đạm trúc diệp, đặc biệt là orientin và isoorientin, thể hiện năng lực dọn dẹp gốc tự do vượt trội trong các thử nghiệm ống nghiệm, thậm chí mạnh hơn cả vitamin C và trolox. Dẫu vậy, đây mới chỉ là các kết quả ban đầu trong phòng thí nghiệm và người dùng không nên lạm dụng để thay thế thuốc điều trị.
Đại hồi là gia vị linh hồn của nồi phở và các món hầm, nhưng dùng bao nhiêu mới an toàn cho sức khỏe? Các bằng chứng khoa học cho thấy sử dụng 1–2 bông hồi khô làm gia vị nấu nướng cho cả gia đình là hoàn toàn an toàn, các hoạt chất được chuyển hóa nhanh và không tích tụ độc tố trong cơ thể.
Nước đạm trúc diệp là thức uống thanh nhiệt quen thuộc, nhưng dùng sai cách dễ gây hại cho sức khỏe. Liều khô an toàn được khuyến cáo là 10-15g/ngày. Người dùng tuyệt đối không nên uống thay nước lọc dài ngày để tránh nguy cơ mất cân bằng điện giải và mệt mỏi.
Lá đại bi là nguồn thảo dược tự nhiên dồi dào l-borneol, hoạt chất giúp tỉnh táo, thông khiếu, kháng viêm và giảm đau hiệu quả. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học cảnh báo việc lạm dụng tinh dầu đại bi đậm đặc có thể làm tăng men gan và gây tổn thương gan nhẹ.
Đại bi lá lượn chứa nhiều hoạt chất tự nhiên có độc tính tế bào cao trong các thử nghiệm ống nghiệm. Người có bệnh lý nền gan thận, cơ địa nhạy cảm, phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ không nên tự ý sử dụng thảo dược này để tránh nguy cơ tổn hại tế bào và suy giảm chức năng cơ quan.
Nhờ chứa hàm lượng dồi dào polysaccharide và chất xơ hòa tan, chiết xuất đại táo được các nghiên cứu lâm sàng chứng minh có khả năng rút ngắn thời gian vận chuyển phân, kích thích nhu động ruột và cải thiện triệu chứng táo bón an toàn ở cả người lớn lẫn trẻ em.
Cây đơn châu chấu chứa lượng saponin dồi dào mang hoạt tính sinh học mạnh nhưng còn thiếu thử nghiệm lâm sàng an toàn trên người. Việc tự ý sắc uống tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt với 5 nhóm đối tượng nhạy cảm cần hết sức cẩn trọng để tránh nguy cơ ngộ độc và tương tác bất lợi.
Đại táo (táo tàu) được dùng phổ biến ở cả dạng quả tươi giòn lẫn quả sấy khô truyền thống. Quá trình sấy khô làm giảm độ ẩm, khiến lượng đường và calo cô đặc lại đáng kể, đồng thời biến đổi các hợp chất chống oxy hóa tự nhiên và vitamin C có trong quả.
Người tiểu đường hoàn toàn có thể ăn đại táo nếu kiểm soát khẩu phần nghiêm ngặt. Dù có vị ngọt tự nhiên, các thử nghiệm lâm sàng cho thấy dùng đại táo sấy khô với mức 30g mỗi ngày hỗ trợ cải thiện độ nhạy insulin, giảm đường huyết lúc đói và giảm các chỉ số mỡ máu xấu.
Đương quy và thục địa đều là dược liệu bổ huyết nhưng hoạt động theo hai cơ chế hoàn toàn khác biệt. Đương quy kích thích tiết hormone tạo hồng cầu và thúc đẩy tăng sinh tế bào, trong khi thục địa cung cấp hệ polysaccharide chuyên sâu giúp chống lão hóa và dưỡng âm nền tảng.
