Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
861 bài, trang 41 trên 44
Nhiều người lao động có thói quen nhấp một chút rượu sau ca trực đêm để dễ chợp mắt, song giới chuyên môn cảnh báo đây là giải pháp lợi bất cập hại. Rượu bia làm ức chế giai đoạn ngủ chuyển động mắt nhanh (REM), phá vỡ cấu trúc giấc ngủ ban ngày và tiềm ẩn nhiều hệ lụy cho não bộ.
Đai định hình chỉ giúp nâng đỡ thụ động và giảm gập ngực tạm thời khi làm việc chứ không thể sửa dáng gù vĩnh viễn. Việc quá lạm dụng đai nẹp có nguy cơ khiến khối cơ dựng sống bị ức chế, dần suy yếu và làm trầm trọng thêm tình trạng sai lệch tư thế tự nhiên.
Hạt bông vải thường được truyền miệng như một mẹo gọi sữa sau sinh, nhưng hiện chưa có dữ liệu lâm sàng nào chứng minh hiệu quả và độ an toàn của nguyên liệu này trên người. Các nghiên cứu y học chỉ ra rằng ngay cả những thảo dược lợi sữa phổ biến nhất cũng có kết quả thử nghiệm chưa đồng nhất và cần dùng thận trọng.
Thực hành vệ sinh giấc ngủ đơn thuần không đủ để điều trị dứt điểm mất ngủ mãn tính. Dù giúp tối ưu hóa môi trường và thói quen nghỉ ngơi, các bằng chứng khoa học cho thấy phương pháp này chỉ đạt hiệu quả khi kết hợp với liệu pháp nhận thức hành vi hoặc vận động thể chất bài bản.
Thức khuya làm việc cả tuần rồi ngủ nướng vào thứ Bảy, Chủ Nhật là thói quen của nhiều người. Tuy nhiên, các nghiên cứu quy mô lớn cho thấy ngủ bù cuối tuần chỉ giúp giảm mệt mỏi tạm thời, không thể xóa sạch "nợ ngủ" hay bảo vệ cơ thể khỏi nguy cơ tim mạch, tăng cân và rối loạn nhịp sinh học.
Thói quen chỉ lấy phần bông và vứt bỏ phần cuống, lá bông cải xanh làm lãng phí tới 85% khối lượng cây cùng nhiều dưỡng chất quý. Nghiên cứu cho thấy dù phần bông giàu đạm và chất xơ hơn, phần cuống lại dồi dào đường tự nhiên, axit glutamic tạo vị ngọt và hoạt chất sulforaphane.
Ánh sáng xanh không hoàn toàn có hại với người làm ca đêm. Khi được sử dụng đúng thời điểm và cường độ phù hợp trong giờ làm việc, ánh sáng giàu bước sóng xanh giúp ức chế hormone gây buồn ngủ, tăng cường phản xạ, cải thiện hiệu suất nhận thức và hạn chế tối đa sai sót công việc.
Bông cải xanh đông lạnh không thua kém rau tươi về vitamin, khoáng chất và chất xơ, thậm chí giữ vitamin B2 tốt hơn. Tuy nhiên, quá trình chần nhiệt trước khi cấp đông đã phá hủy enzyme myrosinase, làm giảm sinh khả dụng của hoạt chất chống oxy hóa sulforaphane tới 10 lần so với rau tươi.
Lướt điện thoại 10 phút trước khi ngủ trưa làm tăng đáng kể thời gian chờ vào giấc, cản trở tiết hormone melatonin do phơi nhiễm ánh sáng xanh và gây kích thích hệ thần kinh. Thói quen này làm giảm chất lượng giấc ngủ ngắn, khiến bạn dễ thức dậy trong trạng thái mệt mỏi, đau đầu và giảm hiệu suất làm việc buổi chiều.
Uống nước ép bí đao sống không gây hại hay phá hủy niêm mạc dạ dày theo các bằng chứng khoa học thực nghiệm, nhưng việc dùng quá nhiều lúc bụng đói có thể kích thích ruột, gây đầy bụng và tiêu chảy ở người nhạy cảm.
Thức dậy sau giấc ngủ trưa với cổ họng khô rát và hơi thở nặng mùi thường bắt nguồn từ thói quen thở bằng miệng. Luồng không khí làm nước bọt bay hơi nhanh, khiến niêm mạc mất độ ẩm và suy giảm khả năng tự làm sạch, tạo điều kiện cho vi khuẩn trên lưỡi phân hủy protein sinh ra mùi hôi.
Ngủ trưa kéo dài và ngủ nướng quá mức vào cuối tuần có thể gây ra hội chứng lệch múi giờ xã hội (social jetlag), phá vỡ nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể. Sự xáo trộn này dẫn đến mệt mỏi, buồn ngủ ban ngày, tâm trạng cáu kỉnh và làm giảm sút hiệu suất hoạt động trong tuần mới.
Cảm giác đờ đẫn, nặng đầu sau khi ngủ trưa thực chất là "quán tính giấc ngủ" – hiện tượng sinh lý xảy ra khi não bộ bị đánh thức đột ngột từ giai đoạn ngủ sâu. Hiểu rõ cơ chế thức - ngủ, chọn đúng thời lượng chợp mắt và tiếp xúc ánh sáng hợp lý sẽ giúp bạn lấy lại sự tỉnh táo nhanh chóng.
Bán hạ bắc thường được truyền tai nhau như thần dược trị tận gốc bệnh hen suyễn. Thực tế, các nghiên cứu chỉ ghi nhận thảo dược này giúp hỗ trợ long đờm và giảm viêm đường thở trên động vật, hoàn toàn không thể thay thế thuốc cắt cơn hen hay chữa dứt điểm bệnh, thậm chí có thể gây dị ứng co thắt phế quản.
Lạm dụng củ bình vôi hoa đầu để chữa mất ngủ có thể gây tổn thương gan nghiêm trọng và dẫn tới viêm gan cấp tính. Do chứa hàm lượng ancaloit cao làm ức chế hệ enzyme giải độc của gan, việc tự ý sắc uống liều cao hoặc kéo dài khiến chất độc tích tụ, phá hủy tế bào gan và làm men gan tăng vọt.
Ăn hoa bèo tây xào thịt tiềm ẩn nguy cơ nhiễm kim loại nặng rất cao nếu hái từ nguồn nước ô nhiễm. Dù bộ rễ giữ phần lớn độc tố, các nghiên cứu xác nhận phần cuống lá và thân cây vẫn tích tụ lượng chì, cadmium và crom đáng kể, đòi hỏi người dùng phải hết sức cẩn trọng.
Nhiều người có thói quen uống một chút rượu trước giờ đi ngủ để dễ chợp mắt. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học cho thấy rượu chỉ gây an thần tạm thời ở nửa đầu đêm, sau đó làm giảm giấc ngủ REM và gây thức giấc, trằn trọc vào nửa cuối đêm ngay cả ở liều lượng thấp.
Nhiều người có thói quen giã nát cây bán biên kỳ tươi đắp lên vết loét da vì tin vào khả năng tiêu viêm dân gian. Tuy nhiên, việc đắp thảo dược thô chưa qua vô trùng tiềm ẩn nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn rất cao, dễ gây hoại tử mô và nhiễm trùng máu nguy hiểm.
Tự hái hoặc sắc trà cây Butterbur tươi tại nhà tiềm ẩn hiểm họa ngộ độc gan cấp tính do cây chứa alkaloid pyrrolizidine và sesquiterpene độc hại. Các phương pháp đun nấu dân gian không thể loại bỏ những độc chất này, vốn đòi hỏi công nghệ chiết tách sắc ký hiện đại để tinh chế an toàn.
Rượu gin được chưng cất cùng quả bách xù, nhưng đây là thức uống có cồn chứ không phải thảo dược trị bệnh. Lượng hoạt chất thảo mộc trong rượu chỉ ở mức vi lượng không đủ tạo dược tính, trong khi nồng độ cồn cao vẫn gây hại nếu lạm dụng.
