Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.652 bài, trang 228 trên 233
Phụ nữ mang thai tuyệt đối không nên dùng thảo dược butterbur để ngừa đau nửa đầu (migraine). Y văn hiện hoàn toàn thiếu dữ liệu chứng minh độ an toàn của butterbur trên thai nhi, trong khi thảo dược này tiềm ẩn nguy cơ độc tính cho gan và gây hại nghiêm trọng đến sự phát triển của bào thai.
Nằm nghiêng sang bên trái khi ngủ giúp tận dụng trọng lực giữ axit nằm gọn dưới đáy dạ dày, giảm rõ rệt số đợt trào ngược và rút ngắn thời gian axit tiếp xúc với thực quản. Đây là can thiệp tự nhiên, hiệu quả giúp người bệnh trào ngược cải thiện giấc ngủ và bảo vệ niêm mạc thực quản.
Chiết xuất thảo dược Butterbur (gai bơ) được ghi nhận có khả năng ức chế các chất trung gian gây dị ứng, giúp giảm viêm và hạn chế co thắt đường thở trên thực nghiệm. Tuy nhiên, người bệnh hen suyễn chỉ nên xem đây là giải pháp hỗ trợ bổ sung, tuyệt đối không dùng thay thế các loại thuốc kiểm soát hen theo đơn của bác sĩ.
Xông hơi lá bài hương giúp làm dịu đường thở và thư giãn thần kinh khi cảm lạnh, nhưng hơi quá nóng hoặc quá đậm đặc dễ gây rát mũi họng. Để an toàn, người dùng chỉ nên dùng 1-2 giọt tinh dầu hoặc một nắm lá nhỏ, giữ mặt cách bát nước 25-30 cm và xông trong 5-10 phút.
Tập thể dục đều đặn giúp kiểm soát cân nặng, giảm bớt tích tụ mỡ chèn ép vùng hầu họng và cải thiện sự tỉnh táo ban ngày. Tuy nhiên, vận động đơn thuần khó có thể chữa khỏi hoàn toàn chứng ngáy hay ngưng thở khi ngủ mức độ nặng nếu không có sự phối hợp điều trị y khoa phù hợp.
Tập yoga đều đặn tác động tích cực đến hội chứng ruột kích thích (IBS) nhờ cơ chế điều hòa trục não - ruột, giảm căng thẳng thần kinh và tái lập cân bằng hệ thần kinh tự chủ, giúp ổn định nhu động đường tiêu hóa và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Chiết xuất Boswellia cho thấy tiềm năng hỗ trợ cải thiện triệu chứng và duy trì giai đoạn thuyên giảm ở bệnh nhân viêm loét đại tràng nhờ ức chế men 5-lipoxygenase gây viêm. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng còn giới hạn và nghiên cứu phòng thí nghiệm cảnh báo nguy cơ độc gan ở liều cao, do đó người bệnh không tự ý dùng thay thế thuốc kê đơn.
Chiết xuất bài hương cho thấy tiềm năng chống viêm, ức chế vi khuẩn HP và bảo vệ niêm mạc dạ dày rõ rệt trên mô hình thực nghiệm động vật. Tuy nhiên, người bị viêm loét dạ dày không nên tự ý uống tinh dầu bài hương để giảm buồn nôn do thiếu thử nghiệm lâm sàng và nguy cơ gây kích ứng.
Ngửi tinh dầu bài hương trước khi ngủ giúp làm dịu hệ thần kinh, giảm bớt lo âu và hỗ trợ hạ nhịp tim nhờ tác động nhanh lên não bộ. Tuy nhiên, liệu pháp này không trực tiếp điều trị mất ngủ bệnh lý mà đóng vai trò hỗ trợ thư giãn để bạn dễ vào giấc hơn.
Tập dưỡng sinh sau 19h giúp người cao tuổi duy trì vận động và giao lưu bạn bè, nhưng tiềm ẩn nguy cơ hạ thân nhiệt cùng rủi ro trượt ngã do mặt đường gồ ghề. Chủ động mặc ấm, nhận biết sớm cơn chóng mặt và chọn nơi bằng phẳng là chìa khóa bảo vệ sức khỏe tuổi già.
Chạy bộ ngoài trời buổi tối giúp nâng cao sức khỏe nhưng có thể tiềm ẩn nguy cơ cho phổi do độc tính oxy hóa của bụi mịn ban đêm gia tăng. Khi vận động mạnh, lượng khí hít sâu vào phổi tăng lên, khiến đường hô hấp dễ bị kích ứng, tổn thương và làm bùng phát triệu chứng bệnh lý mạn tính.
Thay vì ngồi nghỉ ngay sau bữa tối, dành 15 đến 30 phút đi bộ nhẹ nhàng giúp cơ thể kìm hãm đà tăng vọt của đường huyết và insulin. Nhiều nghiên cứu chứng minh vận động sau ăn hiệu quả hơn tập trước ăn, phù hợp cho cả người khỏe mạnh lẫn người bệnh đái tháo đường.
Nhiều người có thói quen vừa tập thể dục buổi tối vừa bật tai nghe âm lượng lớn để tăng hưng phấn. Tuy nhiên, sự kết hợp giữa nhịp tim tăng khi vận động cường độ cao và áp lực âm thanh lớn có thể khiến ốc tai dễ bị tổn thương, gây giảm thính lực tạm thời hoặc thậm chí điếc khó hồi phục.
Người bị tăng huyết áp không nên chạy bộ gắng sức sau 20h vì vận động muộn có thể gây kích thích thần kinh, làm tăng vọt áp lực mạch máu và cản trở quá trình hạ huyết áp tự nhiên ban đêm. Lựa chọn thời điểm tập luyện sớm hơn là chìa khóa để bảo vệ hệ tim mạch an toàn.
Tập yoga giúp hỗ trợ phòng ngừa giãn tĩnh mạch, nhưng việc giữ các tư thế đứng thăng bằng bất động quá lâu lại khiến áp lực tĩnh mạch chi dưới tăng vọt và gây mỏi cơ, ứ máu. Người bệnh nên ưu tiên các động tác kéo giãn nhịp nhàng, đi bộ và kết hợp tư thế nâng cao chân để bảo vệ thành mạch.
Thay vì ngồi nghỉ ngay sau khi buông đũa, việc đứng dậy đi bộ từ 15 đến 40 phút giúp làm chậm và giảm đỉnh tăng đường huyết sau ăn. Các nghiên cứu cho thấy chỉ cần đi bộ chậm, đi ngắt quãng hoặc bắt đầu sau bữa ăn 30-60 phút đều mang lại lợi ích rõ rệt cho chuyển hóa đường máu.
Chiết xuất Boswellia chứa các acid boswellic có khả năng ức chế enzyme 5-lipoxygenase, ngăn chặn cơ thể tổng hợp các chất gây viêm leukotriene. Nhờ đó, thảo dược này hỗ trợ giảm phù nề, hạn chế co thắt phế quản và cải thiện triệu chứng ở người mắc hen suyễn, nhưng không thể thay thế thuốc điều trị đặc hiệu.
Cây biển súc thường được dùng nấu nước uống thanh nhiệt, nhưng người bị huyết áp thấp không nên sử dụng thường xuyên. Nghiên cứu cho thấy thảo dược này có tác dụng làm giảm huyết áp và giảm mỡ máu, do đó dùng liên tục dễ khiến người có nền huyết áp thấp bị choáng váng, mệt mỏi.
Người bị đau dạ dày hoặc trào ngược không nên gập bụng hay tập tạ nặng vào buổi tối. Các động tác này làm gia tăng áp lực ổ bụng đột ngột, kết hợp cùng nhịp sinh học suy yếu của van thực quản cuối ngày và thói quen ăn tối muộn, sẽ kích hoạt axit trào ngược dữ dội và gây đau rát ngực thượng vị.
Tập thể dục muộn vào chiều tối làm tăng đáng kể nguy cơ hạ đường huyết ban đêm ở người tiểu đường, đặc biệt là nhóm đang điều trị bằng insulin. Tình trạng này xuất hiện do cơ thể tăng nhạy cảm với insulin sau vận động kết hợp với phản ứng bù trừ hormone bị suy yếu trong giấc ngủ.
