1076 bài viết
Quan niệm dân gian cho rằng cho trẻ ăn thịt ếch có thể trị dứt điểm còi xương, suy dinh dưỡng là chưa có cơ sở khoa học xác thực. Các bằng chứng dinh dưỡng hiện nay khẳng định phục hồi suy dinh dưỡng và còi xương đòi hỏi chế độ ăn đa dạng vi chất, canxi và năng lượng tổng thể thay vì phụ thuộc vào một loại thực phẩm đơn lẻ.
Ăn độc tôn ức gà để siết cân nhanh tiềm ẩn rủi ro thiếu hụt các vi chất thiết yếu như canxi, sắt và các dưỡng chất quan trọng khác. Chế độ ăn nghèo nàn, thiếu tính đa dạng thực phẩm là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến mất cân bằng dinh dưỡng, ảnh hưởng xấu tới sức khỏe tổng thể.
Đỗ trọng chứa nhiều hoạt chất hỗ trợ giãn mạch, hạ huyết áp tự nhiên. Tuy nhiên, việc tự ý phối hợp thảo dược này cùng thuốc chẹn kênh canxi hoặc thuốc ức chế men chuyển có thể làm tăng tác dụng giãn mạch quá mức, dễ dẫn đến tụt huyết áp tư thế và gây gánh nặng lên thận.
Người có tiền sử sỏi thận canxi oxalat và bệnh nhân gút không nên ăn nhiều đậu rồng. Các nghiên cứu cho thấy thực phẩm họ đậu chứa lượng oxalat đáng kể, làm tăng đào thải oxalat qua nước tiểu và nguy cơ kết tinh sỏi, trong khi người bệnh gút cần thận trọng kiểm soát khẩu phần thực phẩm giàu đạm.
Nhiều người e ngại ăn đậu phụ vì sợ tích tụ oxalate gây sỏi thận, nhưng các phân tích dinh dưỡng cho thấy phần lớn đậu phụ thuộc nhóm thực phẩm ít oxalate. Tuy nhiên, người có cơ địa hấp thu oxalate cao, chế độ ăn thiếu hụt canxi hoặc từng tái phát sỏi canxi oxalate vẫn cần lưu ý cách sử dụng hợp lý.
Axit phytic trong đậu lăng có khả năng liên kết tạo phức chelat, làm giảm hấp thu canxi, sắt và kẽm trong đường ruột. Tuy nhiên, mức độ cản trở này hoàn toàn có thể được kiểm soát nhờ các phương pháp chế biến thông thường như ngâm nước, ủ mầm, nấu chín kỹ hoặc lên men giúp bẻ gãy liên kết phytate.
Các chất kháng dinh dưỡng trong đậu chiều như phytate và chất ức chế men tiêu hóa có thể làm giảm hấp thu sắt, canxi và gây đầy bụng. Tuy nhiên, các phương pháp ngâm từ 12-18 giờ, ủ nảy mầm hoặc nấu áp suất sẽ giúp loại bỏ phần lớn rào cản này, tối ưu hóa giá trị dinh dưỡng của hạt.
Đông quỳ tử được dân gian tin dùng để lợi tiểu và trị sỏi thận, nhưng các nghiên cứu hiện tại chỉ ghi nhận tác dụng giảm lắng đọng tinh thể canxi oxalat trên chuột thực nghiệm. Chưa có thử nghiệm lâm sàng nào chứng minh dược liệu này có thể làm tan sỏi ở người, bệnh nhân không nên tự ý dùng thay thế phác đồ y khoa.
Người từng bị sỏi thận canxi oxalate không nhất thiết phải kiêng tuyệt đối hạt điều, dù loại hạt này chứa lượng oxalate đáng kể. Bằng chứng khoa học cho thấy oxalate từ thức ăn chỉ làm tăng nhẹ nguy cơ tạo sỏi, và nguy cơ này có thể được hóa giải hiệu quả khi bạn duy trì đủ lượng canxi trong chế độ ăn hàng ngày.
Từ một nguyên liệu dân gian quen thuộc, mai mực đang được y học hiện đại biến đổi thành khung sinh học xốp giàu canxi photphat. Các nghiên cứu tiền lâm sàng ghi nhận vật liệu này có độ xốp cao, không gây độc tế bào và hỗ trợ tái tạo xương vượt trội so với vật liệu tổng hợp.
Canxi trong mai mực (ô tặc cốt) chủ yếu tồn tại dưới dạng canxi cacbonat tự nhiên. Dù có tiềm năng lớn trong kỹ thuật chế tạo vật liệu xương nhân tạo, hiện chưa có bằng chứng lâm sàng chứng minh uống bột mai mực giúp hấp thu canxi tốt hơn các chế phẩm canxi vô cơ tiêu chuẩn.
Ô tặc cốt (mai mực) chứa hàm lượng lớn canxi cacbonat tự nhiên, đóng vai trò như chất kháng toan giúp trung hòa axit clohydric dịch vị và làm dịu cơn nóng rát. Dù vậy, nghiên cứu cho thấy vị thuốc này chỉ hỗ trợ giảm toan tạm thời trên mô hình thực nghiệm, không thể thay thế phác đồ điều trị tận gốc.