Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.648 bài, trang 226 trên 483
Nhiều người tin rằng bữa ăn xả (cheat meal) giúp kích thích hormone leptin và thúc đẩy quá trình chuyển hóa khi giảm cân. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho thấy việc dồn calo vào một bữa lớn không mang lại lợi ích chuyển hóa vượt trội, ngược lại còn dễ làm rối loạn nhịp nội tiết và kích hoạt hành vi ăn uống vô độ mất kiểm soát.
Bổ sung kẽm giúp cải thiện thụ thể vị giác, tăng cảm giác thèm ăn và nâng cao chỉ số khối cơ thể (BMI) ở người thiếu hụt kẽm hoặc trẻ suy dinh dưỡng. Tuy nhiên, việc tự ý uống kẽm khi cơ thể không thiếu chất hoàn toàn không đem lại hiệu quả cải thiện cân nặng.
Uống nước chanh mật ong buổi sáng là thói quen lành mạnh giúp bù nước sau đêm dài và kích thích nhu động ruột tống xuất chất cặn bã. Thức uống này không có khả năng "đốt mỡ" hay "detox" kỳ diệu như lời đồn, mà hỗ trợ sức khỏe nhờ làm chậm hấp thu tinh bột và cung cấp chất chống oxy hóa tự nhiên.
Bệnh nhân tiểu đường type 2 nên hạn chế uống nước ép trái cây đã lọc bỏ bã vì đồ uống dạng lỏng làm tăng nhanh tải lượng đường huyết và thiếu hụt chất xơ có lợi. Để ổn định đường huyết, người bệnh nên ưu tiên ăn quả tươi hoặc xay nhuyễn giữ nguyên xơ, kết hợp chủ yếu với rau củ ít đường.
Sữa mass gainer là giải pháp nhanh để bổ sung calo cho người gầy khó hấp thu hoặc vận động viên tiêu hao năng lượng cực lớn. Tuy nhiên, sản phẩm dễ gây tích mỡ nội tạng, quá tải tiêu hóa và rối loạn đường huyết ở người ít vận động hoặc dùng sai cách.
Cùng một lượng calo, việc ăn vào ban đêm có xu hướng gây tích mỡ và tăng cân nhiều hơn ban ngày. Nguyên nhân xuất phát từ sự suy giảm độ nhạy insulin, giảm mức tiêu hao năng lượng và hiện tượng lệch nhịp sinh học giữa các cơ quan chuyển hóa khi nạp thức ăn sai thời điểm.
Chế độ ăn Keto giúp giảm cân nhanh nhưng tiềm ẩn rủi ro rối loạn lipid máu, tăng gan nhiễm mỡ và nguy cơ viêm tụy. Người có bệnh lý gan tụy, rối loạn mỡ máu, đái tháo đường týp 1 tuyệt đối không nên tự ý áp dụng để tránh biến chứng nguy hiểm.
Nhiều người e ngại lưỡi dao máy xay phá hủy hoàn toàn cấu trúc sợi của hoa quả. Các nghiên cứu khoa học xác nhận chất xơ không bị mất đi qua quá trình xay nhuyễn, vẫn giữ nguyên hàm lượng ban đầu và tiếp tục đóng vai trò tiền sinh học nuôi dưỡng hệ vi sinh đường ruột.
Cơm nấu chín để lạnh rồi hâm nóng lại giúp gia tăng lượng tinh bột kháng, từ đó hỗ trợ giảm đáp ứng đường huyết sau ăn. Tuy nhiên, thói quen lấy cơm nguội chiên xào cùng dầu mỡ sẽ làm tăng vọt lượng calo rỗng, triệt tiêu lợi ích giảm cân và gây hại cho sức khỏe.
Vị đắng ở đầu dưa chuột do hợp chất phòng vệ cucurbitacin C tạo thành, tập trung nhiều nhất tại phần cuống và lớp vỏ ngoài. Để bảo vệ hệ tiêu hóa khỏi nguy cơ rối loạn, người dùng chỉ cần cắt bỏ đoạn đầu cuống và gọt bỏ lớp vỏ dày trước khi ăn.
Bước vào tuổi tiền mãn kinh, sự sụt giảm estrogen cùng gia tăng hormone kích thích nang trứng làm biến đổi chuyển hóa năng lượng, khiến mỡ chuyển dịch tích tụ sâu vào nội tạng và gây kháng insulin. Do đó, các thực đơn ăn kiêng truyền thống không còn hiệu quả nếu không điều chỉnh phù hợp với sinh lý mới.
Người theo chế độ Keto hoàn toàn có thể ăn trái cây nếu biết chọn đúng nhóm quả mọng và kiểm soát khẩu phần. Nhờ lượng carb thực tế thấp và giàu chất xơ, các loại quả như dâu tây, việt quất giúp thỏa mãn vị giác mà vẫn giữ cơ thể ở ngưỡng ketosis dưới 50g carb mỗi ngày.
Các nghiên cứu khoa học khẳng định chế độ ăn ít tinh bột (Low-carb) và ít béo (Low-fat) mang lại hiệu quả giảm cân dài hạn tương đương nhau khi tổng lượng calo được kiểm soát. Cốt lõi của việc giảm mỡ nằm ở mức thâm hụt năng lượng và khả năng duy trì bền bỉ, không có chế độ nào vượt trội tuyệt đối cho mọi người.
Nhiều người lo ngại ăn nhiều đạm khi giảm cân sẽ làm hỏng thận. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học khẳng định ở người có chức năng thận bình thường, mức nạp đạm gấp 2 đến 3 lần khuyến nghị (khoảng 1,6 đến 2,4 g/kg/ngày) hoàn toàn an toàn, không gây suy giảm chức năng lọc.
Nhiệt độ thanh trùng làm hao hụt khoảng 15-30% vitamin C, polyphenol và carotenoid trong nước ép đóng hộp, nhưng không làm mất hoàn toàn dưỡng chất. Lượng vi chất còn lại vẫn đủ mang lại giá trị sinh học, phụ thuộc lớn vào thời gian xử lý nhiệt và điều kiện bảo quản sau đóng gói.
Đậu que chứa hai độc tố tự nhiên là phytohaemagglutinin và saponin có thể gây viêm dạ dày ruột cấp tính kèm nôn mửa, tiêu chảy dữ dội. Các chất này có tính bền nhiệt cao, chỉ bị vô hiệu hóa hoàn toàn khi đun sôi trên 100 độ C trong ít nhất 10 phút.
Sinh tố xay cả bã vượt trội hơn nước ép lọc bã nhờ bảo toàn trọn vẹn chất xơ, giúp duy trì cảm giác no lâu, bảo vệ polyphenol chuyển hóa xuống đại tràng và thúc đẩy hệ vi sinh vật đường ruột phát triển khỏe mạnh, hạn chế nguy cơ tăng đường huyết và phản ứng viêm.
Trái cây lên men tự nhiên có thể cung cấp vi khuẩn axit lactic và dưỡng chất sinh học tốt cho đường ruột. Tuy nhiên, các món ngâm dầm nhiều muối và đường dễ làm lu mờ lợi ích tiêu hóa, tiềm ẩn nguy cơ cho tim mạch nếu sử dụng quá mức.
Uống nước ép cà rốt hằng ngày là thói quen lành mạnh, nhưng dùng quá mức có thể khiến lòng bàn tay, lòng bàn chân ngả vàng do tích tụ beta-carotene. Để đảm bảo an toàn thẩm mỹ, ngưỡng tiêu thụ lý tưởng là 50-100 mL mỗi ngày hoặc 150-200 mL cách ngày, tránh uống đậm đặc liên tục trong nhiều tuần.
Uống nước ép thay bữa sáng trong 7 ngày khiến đường huyết tăng nhanh rồi sụt giảm đột ngột, kéo theo cảm giác đói cồn cào và mệt mỏi trước giờ trưa. Dù cung cấp vitamin, calo dạng lỏng thiếu chất xơ và đạm không thể thay thế bữa sáng cân bằng.
