Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
3.820 bài, trang 2 trên 191
Nghiên cứu khoa học khẳng định khoai tây luộc có chỉ số no hàng đầu trong các loại tinh bột nhờ mật độ năng lượng thấp và thể tích lớn. Món ăn này giúp kiềm chế cơn thèm ăn, giảm nạp calo hiệu quả hơn gạo hay mì ống mà không gây tăng cân nếu chế biến đúng cách.
Ăn mướp thường xuyên mang lại nhiều lợi ích thanh nhiệt, nhưng liệu loại quả này có giúp hạ đường huyết? Các bằng chứng khoa học tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất từ mướp hỗ trợ giảm đường huyết trên động vật thí nghiệm, song chưa có thử nghiệm lâm sàng xác nhận hiệu quả chữa bệnh ở người.
Nước râu ngô thực sự có tác dụng lợi tiểu và hỗ trợ hạ huyết áp nhẹ thông qua cơ chế tăng độ lọc cầu thận và bài xuất muối khoáng. Tuy nhiên, việc uống quá nhiều có thể gây mất cân bằng điện giải, đặc biệt là thất thoát natri và kali ra khỏi cơ thể.
Nhiều người tin miến chứa lượng lớn tinh bột kháng giúp giảm cân và hạ đường huyết nhanh chóng. Tuy nhiên, các nghiên cứu cho thấy tinh bột kháng trong nguyên liệu đậu xanh sụt giảm mạnh khi nấu chín và chỉ tăng đáng kể nhờ các quy trình cấp đông công nghiệp chuyên biệt, không giống cách chế biến thông thường tại nhà.
Chất xơ hòa tan hỗ trợ hạ mỡ máu nhờ khả năng liên kết với axit mật trong ruột, kích thích đào thải cholesterol qua phân và buộc gan sử dụng cholesterol dự trữ để bù đắp. Dù bí xanh chứa chất xơ có lợi, người bệnh cần hiểu đúng cơ chế và không dùng thay thế thuốc điều trị.
Nghiên cứu khoa học xác nhận kinh nghiệm dân gian dùng hạt bí ngô trị giun sán là có cơ sở. Hoạt chất tự nhiên cucurbitin trong hạt bí có khả năng làm tê liệt và ức chế ấu trùng ký sinh trùng đường ruột, song loại hạt này chỉ mang tính hỗ trợ, không thể thay thế hoàn toàn thuốc đặc trị y khoa.
Nhiều nghiên cứu khoa học ghi nhận dầu hạt bí ngô có khả năng ức chế enzyme chuyển hóa hormone gây rụng tóc, giúp tăng mật độ sợi tóc lên khoảng 40% sau 24 tuần sử dụng. Đây là giải pháp tự nhiên giàu triển vọng cho chứng rụng tóc nội tiết, song vẫn cần thêm bằng chứng để thay thế thuốc điều trị tiêu chuẩn.
Các đánh giá an toàn sinh học quốc tế khẳng định ngô biến đổi gen (GMO) đã qua kiểm duyệt không chứa độc tính, không làm tăng nguy cơ dị ứng và có giá trị dinh dưỡng tương đương giống truyền thống, giúp người tiêu dùng yên tâm sử dụng trong bữa ăn hàng ngày.
Hầm nhừ khoai môn làm cấu trúc hạt tinh bột nở bung và hồ hóa tối đa, khiến các enzym tiêu hóa phân cắt tinh bột nhanh hơn. Quá trình này đẩy nhanh tốc độ giải phóng glucose vào máu, làm tăng chỉ số đường huyết so với khi khoai được nấu vừa chín tới.
Nhiều gia đình thường ngâm chua hoặc muối dưa củ sắn để ăn dần. Tuy nhiên, vi khuẩn lên men hay chính enzym nội sinh trong củ sắn mới là yếu tố quyết định giúp phân giải độc tố xyanua trong quá trình này? Dữ liệu khoa học cho thấy cơ chế đào thải độc chất phức tạp hơn nhiều.
Nhiều người tin rằng ăn khoai lang giúp hạ mỡ máu nhanh chóng. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện tại cho thấy tác dụng này mới chỉ được chứng minh rõ rệt ở dạng chất xơ tinh chế trên động vật, trong khi các thử nghiệm lâm sàng trực tiếp trên người ăn khoai lang nguyên củ vẫn còn rất hạn chế.
Nhiều người tin rằng để nguội khoai lang sau khi luộc sẽ làm tăng mạnh lượng tinh bột kháng như ở khoai tây. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho thấy tốc độ thoái hóa tinh bột ở khoai lang diễn ra chậm hơn, thậm chí quá trình nấu thông thường có thể làm tổn hại hạt tinh bột khiến lượng tinh bột kháng giảm.
Nồi chiên không dầu giúp giảm đáng kể lượng chất béo nhưng không thể loại bỏ hoàn toàn acrylamide. Tùy thuộc vào nhiệt độ, thời gian chiên và cách sơ chế khoai, lượng chất tiềm ẩn gây ung thư này khi dùng nồi chiên không khí có thể giảm tới 90% hoặc vẫn tương đương so với chiên dầu truyền thống.
Bánh mì sourdough thường được ca ngợi là dễ tiêu hóa và thân thiện với đường ruột hơn bánh mì thông thường. Dù quá trình lên men tự nhiên giúp phân giải một phần gluten và hỗ trợ làm chậm hấp thu đường, các bằng chứng khoa học cho thấy loại bánh này không loại bỏ hết gluten và chưa chứng minh được hiệu quả vượt trội đối với người mắc hội chứng ruột kích thích.
Nhiều người tin rằng cảm giác tê gáy, mệt mỏi sau khi ăn phở là do bột ngọt gây ra. Tuy nhiên, các thử nghiệm lâm sàng mù đôi ngẫu nhiên cho thấy bột ngọt dùng chung với bữa ăn không gây ra "hội chứng quán ăn", mà phản ứng khó chịu chỉ xuất hiện thoáng qua khi dùng liều cao lúc đói.
Ăn mì tôm thường xuyên, đặc biệt từ 2 lần mỗi tuần trở lên, có mối liên hệ mật thiết với nguy cơ béo bụng, tăng huyết áp và hội chứng chuyển hóa. Các bằng chứng khoa học cho thấy thói quen này ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tim mạch, trong đó phụ nữ là nhóm đối tượng ghi nhận mức độ nhạy cảm cao hơn rõ rệt.
Dây bá (*Scindapsus officinalis*) được đồn thổi có khả năng hạ đường huyết, nhưng bằng chứng khoa học hiện nay mới chỉ ghi nhận hoạt tính thúc đẩy tiêu thụ glucose trên mô hình tế bào kháng insulin trong ống nghiệm. Chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người xác thực hiệu quả hay liều lượng an toàn của loại cây này.
Củ kiệu và tỏi đều thuộc chi Allium nhưng khác biệt rõ rệt về nồng độ hợp chất hữu cơ chứa lưu huỳnh. Trong khi tỏi chứa nguồn allicin dồi dào mang lại mùi cay nồng và nhiều hoạt tính sinh học, củ kiệu lại sở hữu hồ sơ chất bay hơi đặc trưng riêng biệt theo loài.
Các nghiên cứu khoa học hiện đại đã phân lập được nhiều nhóm hoạt chất sinh học quan trọng từ rễ cây rì rì cát, tiêu biểu gồm steroid, polyphenol và alkaloid. Những hợp chất này thể hiện tiềm năng chống oxy hóa, kháng viêm và bảo vệ tế bào thận trên các mô hình thí nghiệm, dù vẫn cần thêm thử nghiệm lâm sàng trước khi ứng dụng thực tế.
Cây lăn tăn được quan tâm nhờ các thành phần polyphenol có khả năng chống oxy hóa và bảo vệ tế bào trong thử nghiệm ống nghiệm. Tuy nhiên, hiện chưa có nghiên cứu trên người hay mô hình động vật chứng minh loài cây này có khả năng ức chế các chất trung gian gây viêm để điều trị bệnh.
