2657 bài viết
Móng bò Champion là thảo dược được nhiều người quan tâm, nhưng việc tự ý sử dụng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Các nghiên cứu tiền lâm sàng cảnh báo độc tính trên phôi và cơ quan nội tạng. Bốn nhóm đối tượng gồm phụ nữ mang thai, phụ nữ cho con bú, người suy gan và người suy thận tuyệt đối không nên tự ý dùng.
Mít non được nhiều người ưa chuộng làm món ăn chay nhờ thớ thịt dai giòn giống hệt thịt đỏ. Tuy nhiên, các phân tích khoa học cho thấy mít non chủ yếu cung cấp chất xơ và carbohydrate, hoàn toàn thiếu hụt hàm lượng protein chất lượng cao cùng lượng sắt sinh khả dụng cần thiết so với thịt động vật.
Hoạt chất bergenin chiết xuất từ củ móc mèo xanh được chứng minh có khả năng chống oxy hóa, bảo vệ tế bào và kháng viêm mạnh mẽ trong các thử nghiệm ống nghiệm và động vật. Dù vậy, dữ liệu hiện tại chưa được xác thực trên người, do đó người dân cần thận trọng và không tự ý sử dụng.
Bột thân cây móc (kithul/sago palm) đang được chú ý như một nguồn tinh bột thay thế bột mì nhờ hàm lượng carbohydrate dồi dào và khả năng biến đổi tạo tinh bột kháng. Tuy nhiên, việc dung nạp quá nhiều tinh bột khó tiêu có thể gây đầy trướng bụng, đòi hỏi người dùng cần điều chỉnh liều lượng cẩn trọng.
Cây mò giấy (Litsea monopetala) được y học dân gian sử dụng trị bệnh gan hay giảm đau, nhưng bằng chứng khoa học hiện chỉ dừng ở phòng thí nghiệm. Phụ nữ mang thai, người suy giảm chức năng gan thận và trẻ nhỏ là 3 nhóm cần tránh tự ý uống do thiếu dữ liệu an toàn.
Phụ nữ mang thai tuyệt đối không nên tự ý dùng mò trắng. Dược liệu này tiềm ẩn nguy cơ kích thích co bóp tử cung dữ dội, dễ dẫn tới dọa sảy hoặc sinh non, trong khi hiện chưa có bằng chứng khoa học nào chứng minh tính an toàn của cây trên thai phụ.
Nhiều người truyền tai nhau dùng mã đâu linh để trị chứng ho phế nhiệt, nhưng y học hiện đại cảnh báo thảo dược này chứa axit aristolochic gây suy thận không thể đảo ngược và làm tăng nguy cơ ung thư. Người dân tuyệt đối không tự ý dùng mã đâu linh để bảo vệ sức khỏe.
Mật mía vượt trội hơn đường cát trắng nhờ giữ lại được các khoáng chất thiết yếu và hợp chất chống oxy hóa tự nhiên. Tuy nhiên, bản chất của mật mía vẫn là đường lỏng đậm đặc; việc lạm dụng có thể gây tăng đường huyết và rủi ro chuyển hóa tương tự như sử dụng đường tinh luyện thông thường.
Nghiên cứu cho thấy chiết xuất mía dò thông thường chỉ thu được lượng diosgenin tự do rất thấp (0,009-0,368%), nhưng quy trình thủy phân giúp tăng hoạt chất lên tới 0,15-1,88%. Dược liệu phơi sấy khô và đun sắc kỹ nhiệt độ giúp bẻ gãy liên kết đường, giải phóng hoạt chất tốt hơn rễ tươi.
Mía dò và Dây thìa canh thường được nhắc đến trong hỗ trợ đái tháo đường, nhưng mức độ bằng chứng khoa học rất khác nhau. Dây thìa canh đã có nhiều nghiên cứu lâm sàng chứng minh khả năng hỗ trợ giảm đường huyết và lipid máu, trong khi Mía dò chưa có dữ liệu đối chứng rõ ràng trong các tài liệu khoa học hiện nay.
Mía dò là dược liệu dân gian quen thuộc nhưng chứa nhiều hoạt chất sinh học có thể gây hạ đường huyết và chống đông máu. Phụ nữ mang thai, người hạ đường huyết, người bệnh gan thận mạn tính, người rối loạn đông máu và trẻ nhỏ cần hết sức cẩn trọng trước khi dùng nước sắc loại cây này.
Không nên dùng mè tré hằng ngày để trị chướng bụng vì hiện chưa có nghiên cứu khoa học xác lập liều lượng an toàn hay hiệu quả của dược liệu này. Việc lạm dụng thảo dược cay nóng kéo dài còn tiềm ẩn nguy cơ gây nhiệt miệng, kích ứng niêm mạc ruột và làm che lấp các bệnh lý tiêu hóa nghiêm trọng.