Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.614 bài, trang 433 trên 481
Phụ nữ mang thai bỏ thuốc lá lý tưởng nhất là trước khi thụ thai hoặc chậm nhất vào cuối tam cá nguyệt thứ nhất để cân nặng thai nhi đạt mức bình thường như trẻ có mẹ không hút thuốc. Dừng thuốc càng muộn, nguy cơ thai chậm tăng trưởng và nhẹ cân càng tăng cao.
Nước quả dành dành thường được dùng để tạo màu thực phẩm và thanh nhiệt, nhưng lại là "khắc tinh" của người có hệ tiêu hóa yếu. Đặc tính hàn lạnh kết hợp cùng khả năng kích thích co bóp dạ dày, làm tăng tốc độ đẩy thức ăn qua ruột của thảo dược này dễ khiến tình trạng lạnh bụng, tiêu chảy trở nên trầm trọng hơn.
Nước tiểu mang tính kiềm làm tăng tái hấp thu và giảm bài tiết nicotine qua thận. Dù vậy, do phần lớn nicotine được chuyển hóa tại gan, việc áp dụng thực đơn giàu kiềm không làm thay đổi đáng kể nồng độ chất này trong máu và không thể thay thế phác đồ cai thuốc khoa học.
Tập thể dục, đặc biệt là các bài tập cường độ cao ngắt quãng hoặc vận động hiếu khí, có thể giúp dập tắt cơn thèm nicotine tức thì. Hoạt động này kích thích giải phóng endorphin và dopamine nội sinh, tạo phần thưởng sinh lý tự nhiên bù đắp cho lượng nicotine thiếu hụt trong não bộ.
Sau khi bỏ thuốc lá, nhiều người tăng cân nhanh do thiếu nicotine khiến não bộ đòi hỏi thức ăn bù đắp, đồng thời tỷ lệ trao đổi chất lúc nghỉ ngơi suy giảm. Hiểu rõ cơ chế này giúp người cai thuốc chủ động kiểm soát khẩu phần ăn và duy trì vóc dáng mà không bỏ cuộc.
Dùng hạt dành dành tạo màu vàng cho xôi, bánh hoàn toàn an toàn khi sử dụng ở mức ẩm thực gia đình thông thường. Nghiên cứu khoa học cho thấy sắc tố crocin có độc tính cấp tính rất thấp và biên độ an toàn rộng, song người dùng chỉ nên lấy nước ngâm hạt vừa đủ màu, tránh lạm dụng liều lượng quá cao.
Đổi cơm trắng sang hạt diêm mạch nhưng vẫn tăng cân là tình trạng nhiều người ăn kiêng gặp phải. Nghiên cứu cho thấy dù diêm mạch tạo cảm giác no tốt hơn ngũ cốc tinh chế, loại hạt này không tự làm giảm lượng calo ăn vào hay giảm cân nếu bạn ăn quá khẩu phần và dư thừa năng lượng.
Càng lớn tuổi, cơ thể phục hồi sau mỗi cuộc nhậu càng chậm do sự sụt giảm tổng lượng nước tự nhiên khiến nồng độ cồn trong máu tăng cao, kết hợp cùng suy giảm hiệu suất men gan làm chậm quá trình đào thải ethanol, châm ngòi cho các phản ứng viêm và stress oxy hóa kéo dài khắp cơ thể.
Nhiều người có thói quen ăn cam, bưởi chua khi say để giải rượu, nhưng đây là quan niệm sai lầm. Cồn đã trực tiếp bào mòn niêm mạc dạ dày, việc nạp thêm lượng axit citric đậm đặc lúc này sẽ gây kích ứng kép, làm tăng nguy cơ viêm loét, trào ngược và tổn thương đường tiêu hóa nghiêm trọng.
Hạt diêm mạch giàu folate và chất xơ tốt cho thai kỳ, nhưng lớp vỏ saponin cùng hàm lượng xơ dồi dào dễ gây đầy hơi, khó tiêu cho thai phụ. Loại hạt này chỉ hỗ trợ dinh dưỡng tự nhiên chứ không thể thay thế viên sắt và axit folic theo chỉ định y khoa.
Quả dâu gai chín hoàn toàn có thể ăn tươi và cung cấp nhiều chất chống oxy hóa, vitamin cùng carotenoid có lợi. Tuy nhiên, người dùng cần cẩn trọng với lớp mủ nhựa ở quả chưa chín kỹ vì có thể gây kích ứng niêm mạc miệng, ngứa họng và cồn cào đường tiêu hóa.
Chiết xuất từ lá và quả cây dâu gai cho thấy tiềm năng ức chế các enzyme tiêu hóa chất béo và đường trong các thử nghiệm tiền lâm sàng. Tuy nhiên, bằng chứng hiện tại mới dừng ở mức ống nghiệm và động vật, chưa có thử nghiệm lâm sàng xác nhận hiệu quả giảm mỡ ở người thừa cân.
Phụ nữ mang thai không nên uống trà dâm bụt vì các hoạt chất trong loài cây này có thể làm thay đổi nội tiết tố, phá vỡ môi trường tử cung và ngăn cản phôi thai làm tổ. Ngay cả với thai phụ khỏe mạnh, việc sử dụng dâm bụt vẫn tiềm ẩn nguy cơ sảy thai sớm và gây hại cho hệ tim mạch.
Các nghiên cứu thực nghiệm cho thấy chiết xuất hoa và rễ dâm bụt giàu polyphenol có thể hỗ trợ giảm cholesterol toàn phần, hạ triglyceride và tăng chỉ số mỡ máu tốt HDL. Dù vậy, phần lớn dữ liệu mới dừng lại ở động vật, không thể thay thế thuốc điều trị và phụ nữ mang thai cần tuyệt đối tránh dùng.
Chế độ ăn Low-FODMAP giúp người mắc hội chứng ruột kích thích giảm tiêu chảy nhờ việc cắt giảm các carbohydrate chuỗi ngắn kém hấp thu. Can thiệp này ngăn chặn hiện tượng kéo nước vào lòng ruột non do áp lực thẩm thấu, đồng thời triệt tiêu nguồn sinh hơi của vi khuẩn đại tràng, giúp ổn định phân và xoa dịu đường ruột hiệu quả.
Mùa nắng nóng, nhiều bà bầu truyền tai nhau uống nước diếp dại để thanh nhiệt, giải độc. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học về hoạt tính của thảo mộc tự nhiên cho thấy việc tự ý uống các loại lá cây chưa rõ liều lượng tiềm ẩn nguy cơ kích thích co bóp tử cung, đe dọa sự an toàn của thai nhi.
Ăn trứng vào bữa sáng sau khi say rượu thực sự có ích cho gan. Nhờ chứa hàm lượng cao axit amin cysteine, trứng cung cấp nguyên liệu thiết yếu để gan tổng hợp glutathione, hỗ trợ phân giải độc chất acetaldehyde và dập tắt các gốc tự do gây hại cho cơ thể.
Tắm nước quả dành dành hoàn toàn không có tác dụng chữa vàng da ở trẻ sơ sinh. Các nghiên cứu khoa học cho thấy hoạt chất trong dành dành chỉ kích thích enzyme đào thải bilirubin khi được hấp thu qua đường tiêu hóa tới gan, việc tắm ngoài da không thể thẩm thấu hay làm hạ lượng sắc tố trong máu.
Bổ sung vitamin nhóm B và kẽm hỗ trợ quá trình chuyển hóa acetaldehyde và tăng cường chống oxy hóa tại gan. Tuy nhiên, các vi chất này không phải thần dược ngăn say rượu, lạm dụng liều cao còn tiềm ẩn nguy cơ viêm gan và xuất huyết tiêu hóa nguy hiểm.
Nhiều người tin rằng uống sữa tươi trước bữa tiệc sẽ tạo lớp màng bảo vệ niêm mạc dạ dày và chống say. Thực tế, sữa không tạo màng chắn vật lý nào, mà chính bữa ăn giàu đạm mới giúp làm chậm quá trình rỗng dạ dày, từ đó giảm tốc độ hấp thu cồn vào máu.
