Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
7.372 bài, trang 133 trên 369
Nhiều người tin uống trà hoa cúc giúp giải độc gan và thanh lọc cơ thể. Dù các chiết xuất hoa cúc cho thấy khả năng chống oxy hóa bảo vệ tế bào gan trên mô hình động vật, hiện vẫn chưa có bằng chứng lâm sàng trên người xác nhận tác dụng thải độc này.
Hoa nhài nguyên chất hoàn toàn không chứa caffeine. Tuy nhiên, phần lớn các sản phẩm trà hoa nhài trên thị trường thực chất là trà xanh ướp hương hoa nhài. Cốt trà xanh này chứa hàm lượng caffeine đáng kể, có thể kích thích thần kinh và gây mất ngủ nếu uống vào buổi tối.
Hoa kim châm khô giàu dinh dưỡng nhưng thường bị xông lưu huỳnh để chống mốc và giữ màu, tạo ra tồn dư sulfur dioxide có thể gây hại cho đường hô hấp. Tuy nhiên, người tiêu dùng không nên quá hoang mang vì mức phơi nhiễm trung bình vẫn trong ngưỡng kiểm soát và có thể giảm thiểu dễ dàng bằng cách ngâm rửa kỹ.
Hoa chuông Gloxinia (*Sinningia speciosa*) là cây cảnh trồng chậu lành tính thuộc họ Tai voi, hoàn toàn khác với hoa chuông *Brugmansia* thuộc họ Cà. Cây *Brugmansia* chứa scopolamine và atropine, gây ảo giác, mê sảng, bí tiểu và giãn đồng tử, tuyệt đối không được tự ý hái dùng.
Giã lá hoa bóng nước đắp móng là mẹo làm đẹp dân gian quen thuộc, nhưng hoạt chất lawsone cùng các dẫn xuất tự nhiên trong cây có thể gây kích ứng, đỏ rát hoặc viêm da tiếp xúc quanh viền móng nếu ủ kín quá lâu hoặc dùng trên nền da nhạy cảm.
Việc kết hợp dây gắm và Allopurinol tiềm ẩn nhiều rủi ro tương tác bất lợi chưa được kiểm chứng. Allopurinol có thể ức chế quá trình chuyển hóa oxy hóa tại gan, trong khi các hoạt chất thực vật cũng tác động lên men xanthine oxidase. Người bệnh không nên tự ý dùng chung khi chưa có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.
Ăn cánh hoa hồng sống tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc rất cao do dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và vi khuẩn bám dính, vượt trội so với lượng dưỡng chất mang lại. Hoa cảnh thông thường có thể chứa lượng hóa chất cao gấp hàng nghìn lần giới hạn an toàn thực phẩm, đòi hỏi người dùng phải hết sức cẩn trọng.
Đắp lá hoa chông lên vết rắn cắn là mẹo dân gian chưa có bằng chứng khoa học chứng minh hiệu quả trên người. Thói quen này làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, hoại tử mô, khiến nạn nhân lỡ mất thời gian vàng dùng huyết thanh kháng nọc độc tại bệnh viện.
Tinh dầu hoa huệ mang hương thơm nồng nàn nhưng việc bôi trực tiếp lên da có thể gây rủi ro kích ứng và viêm da tiếp xúc. Bằng chứng khoa học cảnh báo việc sử dụng tinh dầu nguyên chất hoặc sản phẩm có nồng độ cao dễ làm tổn thương biểu bì và kích hoạt phản ứng dị ứng da.
Uống nước sắc hoa giẻ khi đang dùng thuốc tây tiềm ẩn nguy cơ tương tác bất lợi do các hoạt chất thảo mộc có thể can thiệp vào hệ enzym gan CYP450. Khoảng 60% thuốc tây chuyển hóa qua hệ enzym này, do đó người bệnh cần thận trọng để tránh ngộ độc hoặc giảm hiệu quả điều trị.
Phơi sấy hoa giẻ làm trà thảo mộc tại nhà đòi hỏi kỹ thuật đúng để giữ hương thơm đặc trưng và tránh hư hỏng. Nếu kiểm soát nhiệt độ không tốt, tinh dầu dễ bay hơi sẽ thất thoát nhanh chóng; ngược lại, bảo quản ẩm ướt dễ sinh nấm mốc nguy hại cho cơ thể.
Hoa linh lan chứa độc chất convallatoxin có cơ chế trợ tim tương tự digoxin. Việc dùng linh lan khi đang uống thuốc lợi tiểu hạ kali hoặc thuốc chống loạn nhịp sẽ làm tăng vọt nồng độ glycoside trong máu, gây loạn nhịp tim nguy hiểm, đặc biệt thuốc giải độc kháng thể thông thường không thể vô hiệu hóa hoạt chất này.
Gừng dại tía thường được đồn thổi có thể trị dứt điểm viêm xoang, nhưng các bằng chứng khoa học cho thấy thảo dược này chỉ hỗ trợ làm giảm triệu chứng viêm mũi dị ứng và cải thiện phản ứng viêm niêm mạc. Người bệnh không nên tự chế thuốc xịt mũi để tránh gây tổn thương niêm mạc hô hấp.
Hoa chuông là loài hoa cảnh quen thuộc nhưng lớp lông tơ trên phiến lá có thể gây viêm da tiếp xúc kích ứng hoặc dị ứng, dẫn đến ngứa rát và mẩn đỏ ở người có làn da nhạy cảm. Chủ động mang găng tay khi chăm sóc cây là giải pháp đơn giản giúp bảo vệ làn da hiệu quả.
Kinh nghiệm dân gian dùng hoa chùm ớt trị ho, cảm cúm có cơ sở từ các thử nghiệm trên chuột nhờ đặc tính chống viêm, chống oxy hóa. Tuy nhiên, chưa có bất kỳ thử nghiệm lâm sàng nào trên người chứng minh hiệu quả chữa bệnh hô hấp của loài cây này.
Cây gừng bọc da (gừng đắng, tên khoa học *Zingiber zerumbet*) thường được truyền tai như vị thuốc kháng khuẩn tự nhiên trị bách bệnh. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy hoạt tính kháng khuẩn của loài cây này mới chỉ dừng lại ở các thử nghiệm sơ bộ trong ống nghiệm phòng thí nghiệm.
Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cho thấy chiết xuất từ cây hoa ban có khả năng ức chế enzyme alpha-glucosidase và alpha-amylase. Tuy nhiên, bằng chứng này mới chỉ dừng lại trên tế bào và động vật, hoàn toàn chưa có thử nghiệm trên người và không thể dùng hoa ban để thay thế thuốc trị đái tháo đường.
Gừng gió chứa các hoạt chất có khả năng ức chế ngưng tập tiểu cầu và ảnh hưởng đến các chỉ số đông máu. Khi người bệnh tự ý phối hợp dược liệu này với thuốc chống đông hoặc chống kết tập tiểu cầu, nguy cơ kéo dài thời gian chảy máu và xuất huyết bất thường có thể tăng cao.
Nhiệt độ sôi bùng khi nấu chín kỹ là phương pháp hữu hiệu nhất giúp phá vỡ cấu trúc lông ngứa và làm biến tính độc tố protein của cây han tía, chuyển hóa loại rau rừng độc hại này thành thực phẩm an toàn cho bữa ăn gia đình.
Hedge mustard chứa isothiocyanate và glucosinolate hỗ trợ giảm khản tiếng và giãn cơ khí quản. Các hợp chất bay hơi này rất nhạy cảm với nhiệt độ và dễ phân hủy, do đó hãm nước sôi quá lâu có thể làm hao hụt hoạt chất so với các dạng chiết xuất cồn hoặc dung môi lạnh.
