Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
3.833 bài, trang 137 trên 192
Người mắc bệnh tiểu đường loại 2 ăn trứng hằng ngày có thể tăng rủi ro tim mạch dài hạn do rối loạn chuyển hóa cholesterol, dù các thử nghiệm ngắn hạn không thấy mỡ máu xấu đi. Mức tiêu thụ an toàn được khuyến nghị là 2-4 quả mỗi tuần, kết hợp lối sống lành mạnh.
Nhiều người dùng đường ăn kiêng như sucralose hay aspartame để giảm cân và kiểm soát đường huyết. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học cho thấy mối liên hệ giữa chất làm ngọt nhân tạo, hệ vi sinh đường ruột và tình trạng kháng insulin vẫn còn nhiều mâu thuẫn, chưa có kết luận tuyệt đối trên người.
Bổ sung L-glutamine đường uống chủ yếu hỗ trợ phục hồi tế bào niêm mạc ruột và giúp giảm bớt cảm giác đau nhức cơ bắp sau các buổi vận động nặng. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho thấy hoạt chất này không trực tiếp thúc đẩy quá trình phì đại cơ hay làm tăng cơ bắp vượt trội ở người tập thể thao.
HMB (chất chuyển hóa từ leucine) thường được ca tụng giúp chống teo cơ và tăng sức mạnh vượt trội. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng cho thấy chất này chỉ phát huy tác dụng giảm tổn thương cơ ở người mới tập hoặc trong giai đoạn tập quá tải, trong khi hầu như không mang lại lợi ích rõ rệt cho vận động viên lâu năm có chế độ dinh dưỡng đầy đủ.
Để tăng cân nạc hiệu quả khi tập kháng lực, mức đạm thông thường 0,8 g/kg/ngày là chưa đủ. Các phân tích gộp chỉ ra ngưỡng tối ưu nằm trong khoảng 1,3 đến 1,6 g/kg thể trọng mỗi ngày tùy theo độ tuổi, trong khi thời điểm nạp đạm trước hay sau tập không tạo khác biệt lớn.
Nước detox ngâm quả không phải thần dược thanh lọc cơ thể hay nguồn cung cấp vi chất dồi dào như nhiều lời đồn đại. Lợi ích khoa học xác thực nhất của loại nước này là hỗ trợ thói quen uống đủ nước mỗi ngày, từ đó giúp cải thiện độ ẩm cho làn da và duy trì cân bằng thể dịch.
Bổ sung vitamin D cùng canxi giúp tăng cường hấp thu canxi tại ruột non và hỗ trợ giảm nguy cơ gãy xương, thay vì chỉ uống canxi đơn độc. Tuy nhiên, việc tự ý bổ sung liều cao khi cơ thể không thiếu hụt có thể không mang lại hiệu quả và gây ra các tác động bất lợi cho sức khỏe xương.
Sau các đợt ăn kiêng khắt khe, cân nặng thường bật tăng nhanh do cơ chế "thích ứng sinh nhiệt". Hiện tượng này khiến cơ thể tự động hạ thấp mức tiêu hao năng lượng nghỉ, giảm hoạt động cơ bắp và kích hoạt phản ứng bù mỡ vượt trội, biến nỗ lực giảm cân cấp tốc thành vòng luẩn quẩn Yo-yo.
Chế độ ăn Low GI không mang lại khả năng giảm mỡ vượt trội so với thực đơn tinh bột tiêu chuẩn khi duy trì cùng mức calo và chất xơ. Dù vậy, thực đơn đường huyết thấp giúp cải thiện độ nhạy insulin và có thể tối ưu hóa tỷ lệ giảm mỡ ở người thừa cân có phản ứng insulin cao.
Chế độ ăn Dukan giúp giảm cân nhanh nhưng việc nạp đạm động vật kéo dài làm tăng tải lọc cầu thận và tăng nguy cơ sỏi niệu do tăng canxi niệu, giảm citrate. Người có bệnh thận tiềm ẩn cần thận trọng để tránh tổn thương thận nghiêm trọng.
Nhiều người tìm đến nước ép rau củ nhằm thanh lọc cơ thể, nhưng y học khẳng định gan và thận đã tự đào thải độc tố liên tục mà không cần bất kỳ liệu trình detox thương mại nào. Việc nhịn ăn uống nước ép không có bằng chứng khoa học chứng minh giúp làm sạch gan và có thể tiềm ẩn rủi ro sức khỏe.
Ăn phô mai cùng quả sung không chỉ mang lại hương vị thơm ngon mà còn hỗ trợ hấp thu canxi hiệu quả. Chất xơ hòa tan từ quả sung khi đến đại tràng sẽ được vi khuẩn lên men tạo ra các axit béo chuỗi ngắn, giúp hạ pH và tối ưu hóa quá trình hấp thu thụ động lượng canxi từ phô mai.
Gừng kết hợp mật ong hỗ trợ làm dịu niêm mạc họng và giảm nhẹ tần suất ho trong các đợt cảm mạo thông thường. Bằng chứng khoa học xác nhận hiệu quả giảm triệu chứng nhẹ và cải thiện giấc ngủ, nhưng bài thuốc này không thay thế được thuốc đặc trị cho các bệnh lý hô hấp nặng.
Nhiều lời đồn cho rằng ngò rí có khả năng thải độc kim loại nặng nhờ cơ chế tạo phức chelate. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện nay mới dừng lại ở thử nghiệm tiền lâm sàng trên động vật và thực vật, người tiêu dùng không nên tự ý uống nước ép đậm đặc để giải độc thay cho điều trị y khoa.
Ăn chuối chín kỹ có đốm đen không trực tiếp cung cấp chất diệp tế bào ung thư TNF như lời đồn. Hoạt chất alpha-d-(1 6)-glucan trong cùi chuối có thể kích thích đại thực bào tiết cytokine miễn dịch trong phòng thí nghiệm, trong khi đốm đen chỉ là quá trình thoái hóa diệp lục tự nhiên.
Nhiều người tin uống rượu vang khi ăn thịt đỏ bảo vệ tim mạch nhờ polyphenol và tannin ngăn oxy hóa chất béo trong dạ dày. Khoa học xác nhận phản ứng chống oxy hóa này có thật tại hệ tiêu hóa, nhưng cồn trong rượu vẫn là chất gây ung thư đường tiêu hóa đã được xác lập, đòi hỏi góc nhìn cẩn trọng.
Nước cốt chanh chứa acid citric nồng độ thấp chỉ giúp ức chế nhẹ bề mặt chứ không thể khử trùng triệt để vi khuẩn E. coli trên rau quả. Thói quen ngâm nước chanh vài phút không đủ để loại bỏ mầm bệnh, đặc biệt trên rau lá có bề mặt thô ráp, gồ ghề.
Táo sau khi gọt để ngoài không khí bị thâm nâu do enzyme polyphenol oxidase oxy hóa các hợp chất phenolic, gây suy giảm đáng kể các chất chống oxy hóa quý như catechin, quercetin và các axit phenolic, làm hao hụt giá trị dinh dưỡng tự nhiên của trái cây.
Thuyết kết hợp thực phẩm (Hay diet) cho rằng ăn chung đạm và tinh bột sẽ làm thối rữa đường ruột do xung đột acid-kiềm. Tuy nhiên, khoa học chứng minh hệ tiêu hóa người tiết đồng thời đủ loại enzyme để phân giải đa chất cùng lúc, việc kiêng khem tách bữa là hoàn toàn không cần thiết.
Tỏi băm cần để yên 10 phút trước khi gia nhiệt nhằm tạo thời gian cho enzyme alliinase xúc tác chuyển hóa alliin thành allicin có hoạt tính sinh học. Nếu nấu ngay, nhiệt độ cao sẽ làm mất hoạt tính của enzyme, chặn đứng quá trình tạo allicin và làm suy giảm đáng kể giá trị dinh dưỡng của củ tỏi.
