Đang mở thư viện…
Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
Chưa có đủ dữ liệu đọc để xếp hạng. Khám phá các bài mới bên dưới.
10.941 bài, trang 9 trên 548
Súc miệng bằng dung dịch tinh dầu bạc hà (menthol) nồng độ thấp kích hoạt thụ thể TRPM8 ở khoang miệng, giúp "đánh lừa" não bộ giảm bớt cảm giác nóng bức và kéo dài sức bền khi chạy trong thời tiết oi bức. Dù vậy, phương pháp này hoàn toàn không làm hạ thân nhiệt thực tế, tiềm ẩn nguy cơ sốc nhiệt nếu người chạy lạm dụng để gắng sức quá mức.
Thay vì kéo giãn tĩnh thụ động, các bài tập co cơ lệch tâm (eccentric loading) mới là giải pháp phục hồi không phẫu thuật chủ đạo cho người chạy bộ bị đau gân gót Achilles. Bằng cách tạo ra các dao động lực đặc thù và giảm độ nhạy cảm đau, bài tập lệch tâm giúp tái huấn luyện hệ cơ gân thích nghi tốt hơn với vận động.
Nhiều cha mẹ thường cho trẻ uống trà atiso để "mát gan", trị nóng trong. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học về độ an toàn của thảo dược này ở trẻ em còn rất ít. Atiso làm tăng tiết dịch vị và tiềm ẩn rủi ro nhiễm bẩn nếu dùng tùy tiện.
Chiết xuất hoàng kỳ bước đầu cho thấy tiềm năng kích thích mọc tóc nhờ khả năng kích hoạt tín hiệu tế bào, thúc đẩy nang tóc chuyển sang giai đoạn phát triển và cải thiện độ dày sợi tóc trên mô hình động vật. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng trực tiếp trên người vẫn còn hạn chế.
Người từng mổ thoát vị bẹn hoàn toàn có thể chạy bộ trở lại nếu biết cách kiểm soát áp lực ổ bụng qua kỹ thuật thở cơ hoành. Thở đúng giúp phân tán lực ép nội tại, tránh các đợt tăng áp lực đột ngột gây căng rách vùng bẹn đã can thiệp, từ đó phòng ngừa nguy cơ tái phát hiệu quả.
Uống cà phê trong đợt dùng kháng sinh ciprofloxacin có thể khiến tim đập nhanh, bồn chồn và mất ngủ do thuốc ức chế enzym cytochrom P-450 ở gan, làm giảm đào thải và kéo dài thời gian tích tụ caffeine trong máu.
Chạy bộ thường xuyên, đặc biệt là cự ly dài, làm giảm mạnh lưu lượng nước bọt và thúc đẩy xói mòn men răng trong lúc gắng sức. Môi trường khô miệng cùng sự suy thoái màng bảo vệ men răng tạo điều kiện làm tăng nguy cơ tổn thương răng nếu không được chăm sóc đúng cách.
Hoạt chất astragaloside IV trong hoàng kỳ cho thấy tiềm năng hỗ trợ giảm viêm, chống oxy hóa và ức chế tích tụ mỡ gan thông qua các con đường tín hiệu tế bào. Tuy nhiên, bằng chứng hiện tại chủ yếu đến từ các nghiên cứu tiền lâm sàng, người bệnh cần kết hợp lối sống khoa học thay vì chỉ dựa vào thảo dược.
Bổ sung L-citrulline đơn thuần khó giúp người chạy cải thiện VO2max do nitric oxide bị oxy hóa nhanh. Tuy nhiên, nghiên cứu mới cho thấy khi kết hợp L-citrulline với chất chống oxy hóa polyphenol, khả năng giãn mạch và chỉ số VO2max của vận động viên được cải thiện rõ rệt sau 3 tháng.
Tập luyện vùng cao kích thích thận tăng tiết hormone erythropoietin (EPO) do thiếu oxy tự nhiên, thúc đẩy tủy xương tăng sản xuất hồng cầu và tổng lượng hemoglobin. Nhờ đó, khả năng vận chuyển oxy và sức bền thể lực của người chạy bộ được cải thiện rõ rệt khi quay trở lại thi đấu ở mực nước biển.
Hội chứng thiếu năng lượng tương đối trong thể thao (RED-S) ở nam giới chạy bộ thường biểu hiện âm thầm qua việc suy giảm nồng độ testosterone chức năng và bào mòn mật độ khoáng chất của xương, đặc biệt là ở cột sống thắt lưng, làm tăng nguy cơ chấn thương do quá tải xương.
Hiện tượng tăng kích thước buồng tim hoặc dày thành tim ở người chạy bộ thường xuyên phần lớn là thích nghi sinh lý lành tính của hội chứng "tim vận động viên". Khác với bệnh cơ tim phì đại hay bệnh tim do tăng huyết áp, trái tim chạy bộ vẫn duy trì khả năng co bóp và đổ đầy máu hoàn toàn bình thường.
Người bị bàn chân bẹt chạy bộ không nhất thiết phải dùng lót giày chỉnh hình nếu không có triệu chứng đau. Dù lót giày giúp giảm góc lật ngoài cổ chân, bằng chứng khoa học cho thấy chúng có thể làm tăng áp lực lên khớp gối và không phải ai có chân bẹt cũng bị sấp quá mức khi chạy.
Nghiên cứu cho thấy polysaccharide trong hoàng kỳ có tiềm năng giảm viêm và phục hồi hàng rào niêm mạc ruột bị tổn thương sau khi dùng kháng sinh. Tuy nhiên, hoạt chất này phát huy hiệu quả tốt nhất khi kết hợp cùng lợi khuẩn và không thể thay thế chỉ định điều trị của bác sĩ.
Nhiều phụ nữ lo ngại chạy bộ trong kỳ kinh nguyệt dễ gây tổn thương khớp gối. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho thấy nồng độ estrogen chạm đáy trong giai đoạn này giúp dây chằng giữ độ vững chắc tối ưu; nguy cơ lỏng lẻo khớp gối nếu có thường chỉ xuất hiện vào thời điểm rụng trứng.
Tăng nhẹ tần số bước chạy (cadence) từ 5% đến 10% kết hợp rút ngắn sải chân giúp giảm đáng kể góc khép hông, lực va đập và năng lượng chấn động đè nặng lên khớp hông. Đây là phương pháp sinh cơ học đơn giản, hỗ trợ giảm tải cho khớp mà không làm hao tốn thêm năng lượng.
Nhân sâm chứa nhiều hoạt chất sinh học hỗ trợ làm mờ nếp nhăn và bảo vệ cấu trúc nền của da trước tác hại từ tia tử ngoại. Dù mang lại triển vọng lớn trong việc thúc đẩy tổng hợp collagen và ức chế gốc tự do, hiệu quả thực tế đối với độ đàn hồi da vẫn cần thêm nhiều kiểm chứng.
Chạy bộ aerobic hỗ trợ tích cực trong việc cải thiện huyết áp ban đêm ở người tiền tăng huyết áp, đặc biệt khi thực hiện vào sáng sớm. Tuy nhiên, hiệu quả này đòi hỏi quá trình rèn luyện bền bỉ nhiều tháng thay vì chỉ trông đợi vào một buổi tập ngắt quãng.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất nha đam và hoạt chất aloesin có khả năng kích hoạt tín hiệu Nrf2, giảm tích tụ triglyceride và hạ men gan ALT, AST rõ rệt ở động vật. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng trên người còn thiếu, người bệnh gan nhiễm mỡ không nên tự ý lạm dụng thay cho phác đồ y khoa.
Cơ bắp nhỏ như tay trước, vai thường hồi phục sau 24 đến 48 giờ, trong khi cơ lớn như đùi, lưng cần 48 đến 72 giờ do thể tích mô tổn thương lớn hơn và mức độ phân bố sợi cơ co rút nhanh dễ mệt mỏi chi phối.
