2657 bài viết
Thấu cốt thảo là dược liệu dân gian phổ biến, song chưa có bằng chứng khoa học xác thực tính an toàn trên phụ nữ mang thai, người suy gan thận và người có rối loạn thần kinh. Người bệnh cần tránh tự ý sử dụng để phòng ngừa nguy cơ tổn thương gan thận hoặc tương tác thuốc nguy hiểm.
Thạch nhũ chứa canxi cacbonat vô cơ ở các dạng tinh thể như canxit và aragonit nhưng không thể thay thế viên canxi hiện đại. Dạng khoáng thô này khó hòa tan, khó hấp thu, tiềm ẩn nguy cơ nhiễm khuẩn từ vi sinh vật hang động và chưa có bằng chứng y khoa về tính an toàn khi uống.
Các nghiên cứu in vitro cho thấy thấu cốt thảo (chi *Lathyrus*) rất giàu các hợp chất flavonoid glycoside, thể hiện năng lực chống oxy hóa và ức chế một số enzyme rõ rệt trong ống nghiệm. Dù vậy, đây mới là dữ liệu phòng thí nghiệm sơ khởi, người dùng không nên tự ý lạm dụng hoặc coi đây là thần dược trị bệnh.
Thạch tiên đào là thảo dược dân gian giàu hoạt chất sinh học, nhưng hiện hoàn toàn thiếu dữ liệu lâm sàng trên người. Phụ nữ mang thai, người tỳ vị hư hàn và trẻ nhỏ cần đặc biệt thận trọng, tránh tự ý sử dụng để phòng ngừa nguy cơ độc tính tế bào và rối loạn tiêu hóa.
Thảo bản bông vàng được dùng rộng rãi trong dân gian, nhưng phụ nữ mang thai, cho con bú và người sắp phẫu thuật cần tránh sử dụng do thiếu nghiên cứu lâm sàng chứng minh tính an toàn. Nhiều thành phần chiết xuất từ cây vẫn chưa xác định rõ đặc tính sinh hóa, tiềm ẩn nguy cơ khó lường.
Thạch tầm vốn là chất màu tự nhiên được dùng trong thực phẩm, nhưng việc tự ý dùng làm nước uống hằng ngày tiềm ẩn nhiều rủi ro. Phụ nữ mang thai, người dễ hạ đường huyết và bệnh nhân đang dùng thuốc điều trị mạn tính tuyệt đối không nên tùy tiện sử dụng khi chưa có nghiên cứu an toàn trên người.
Sesquiterpene lactone là nhóm hoạt chất sinh học chủ chốt trong thảo uy linh, được chứng minh qua các nghiên cứu phòng thí nghiệm có khả năng ức chế phản ứng viêm, giảm đau và kháng khuẩn mạnh. Tuy nhiên, phần lớn bằng chứng mới dừng lại ở cấp độ tế bào và động vật, đòi hỏi người dùng phải hết sức cẩn trọng.
Bạch thạch anh dạng sắc uống chống chỉ định cho người thể âm hư hỏa vượng và bệnh nhân suy thận. Khoáng vật khó tiêu hóa này dễ làm hao tổn tân dịch, tích tụ độc chất và gây quá tải nghiêm trọng cho chức năng lọc bài tiết của thận đang suy yếu.
Phụ nữ mang thai và đang cho con bú không nên sử dụng thạch kiếm. Hiện chưa có bất kỳ nghiên cứu khoa học nào chứng minh độ an toàn của thảo dược này trong thai kỳ, trong khi dữ liệu thực vật học cho thấy cây có nguy cơ tích tụ kim loại nặng độc hại từ môi trường.
Thạch tùng răng cưa và hoạt chất Huperzine A thường được quảng bá giúp tăng tập trung, ghi nhớ tốt hơn cho học sinh. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện chỉ ghi nhận hiệu quả giảm triệu chứng ở người mắc bệnh Alzheimer, hoàn toàn thiếu dữ liệu dài hạn chứng minh lợi ích trên người trẻ khỏe mạnh.
Thạch tùng răng cưa chứa hoạt chất ức chế enzyme phân hủy chất dẫn truyền thần kinh, mang lại tiềm năng hỗ trợ trí nhớ. Tuy nhiên, do kích thích mạnh hệ thần kinh phó giao cảm, dược liệu này không nên dùng cho người chậm nhịp tim, hen phế quản, tắc nghẽn tiêu hóa, động kinh và loét dạ dày.
Phụ gia canxi sunfat (E516) dùng làm đông đậu phụ được các cơ quan an toàn thực phẩm quốc tế xếp vào nhóm an toàn mức cao với ngưỡng chấp nhận hằng ngày "không xác định" (not specified). Khi dùng E516 tinh khiết chuẩn thực phẩm, người tiêu dùng không phải lo ngại độc tính hay nguy cơ quá liều canxi qua bữa ăn.