1580 bài viết
Tế tân được dân gian truyền tai có khả năng trị dứt điểm đau răng và nghẹt mũi. Dù các nghiên cứu hiện đại ghi nhận dược liệu này chứa nhiều hoạt chất giảm viêm, giảm đau trên động vật và ống nghiệm, song bằng chứng lâm sàng trên người vẫn còn hạn chế, đòi hỏi người bệnh phải hết sức cẩn trọng.
Thân lá cây tế tân chứa hàm lượng acid aristolochic gây độc thận cao hơn, khiến dược điển chỉ cho phép dùng rễ và thân rễ làm thuốc. Dù vậy, nghiên cứu hiện đại cho thấy rễ tế tân vẫn chứa các dẫn xuất độc tính tiềm tàng, đòi hỏi người bệnh phải hết sức thận trọng khi sử dụng.
Tắc kè và cá ngựa thường được truyền tai là các vị thuốc bổ trợ sinh lực tính ấm, nhưng bằng chứng khoa học hiện nay chưa có nghiên cứu so sánh đối đầu trực tiếp giữa hai vị thuốc này. Dữ liệu thực nghiệm mới chỉ làm rõ đặc tính an toàn bộ phận và dấu vân tay hóa học nhằm phục vụ kiểm soát chất lượng tắc kè.
Esculin là hoạt chất coumarin tự nhiên nổi bật trong vỏ tần bì (Cortex fraxini), được y học cổ truyền sử dụng suốt hàng nghìn năm qua. Các bằng chứng tiền lâm sàng gần đây ghi nhận esculin có khả năng ức chế mạnh mẽ các cytokin tiền viêm và điều hòa miễn dịch, mở ra tiềm năng điều trị lớn dù vẫn còn thiếu thử nghiệm lâm sàng trên người.
Các hoạt chất saponin từ tảo hưu thể hiện khả năng ức chế tế bào ung thư mạnh mẽ trong đĩa thí nghiệm và trên mô hình chuột. Tuy nhiên, giới khoa học chưa ghi nhận thử nghiệm lâm sàng trên người, người bệnh không được tự ý dùng thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Rễ cây tầm ma được khoa học chứng minh giúp cải thiện triệu chứng tiểu đêm, giảm ứ đọng nước tiểu và tăng lưu lượng dòng chảy ở nam giới phì đại tiền liệt tuyến lành tính. Tuy nhiên, thảo dược này không làm teo nhỏ khối u và không thể thay thế hoàn toàn thuốc điều trị y khoa.
Tảo lục chứa nhiều chất chống oxy hóa và dưỡng chất hỗ trợ sức khỏe mạch máu. Nghiên cứu cho thấy vi tảo này có thể hỗ trợ giảm nhẹ cholesterol xấu và huyết áp, nhưng hiệu quả ở mức khiêm tốn, bằng chứng còn mâu thuẫn và hoàn toàn không thể thay thế thuốc điều trị y khoa.
Chiết xuất cây tầm phỏng (*Cardiospermum halicacabum*) được ghi nhận giúp làm dịu ngứa và giảm viêm da cơ địa nhờ chứa phytosterol tự nhiên. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng trực tiếp so sánh với kem cortisone còn hạn chế, người bệnh không nên tự ý đắp lá tươi mà cần chọn chế phẩm chuẩn hóa.
Tước sàng và xuyên tâm liên đều thuộc họ Ô rô (Acanthaceae), thường được dân gian dùng để tiêu viêm, trị cảm sốt. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện nay tập trung rất nhiều vào xuyên tâm liên với hoạt chất đặc trưng andrographolide, trong khi dữ liệu trực tiếp về tước sàng còn rất hạn chế.
Nhiều lời đồn cho rằng tích dương là thảo dược giúp tăng cường sinh lý nam và tăng vọt testosterone. Dù vậy, các bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy tác dụng cải thiện số lượng và chất lượng tinh trùng mới chỉ được ghi nhận trên động vật, trong khi tác động lên testosterone vẫn còn mâu thuẫn và hoàn toàn chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người.
Nhiều lời đồn cho rằng sừng tê giác có công dụng thần kỳ, trong khi số khác khẳng định nó chỉ giống móng tay người. Khoa học chứng minh cả hai đều cấu tạo chủ yếu từ alpha-keratin cứng, nhưng khác biệt về chuỗi axit amin, trật tự phân tử và không có giá trị dược liệu đặc biệt.
Tuyết liên hoa nuôi cấy tế bào trong phòng thí nghiệm không chỉ bảo vệ loài dược liệu quý trước nguy cơ tuyệt chủng mà còn cho hàm lượng hoạt chất sinh học cao gấp nhiều lần cây hoang dã. Các thử nghiệm độc chất học trên động vật khẳng định nguồn sinh khối nuôi cấy này có độ an toàn cao, là giải pháp thay thế bền vững.