Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.416 bài, trang 1286 trên 1.471
Dã quỳ thường được truyền tai nhau dùng làm thuốc, nhưng giới khoa học cảnh báo mối liên hệ giữa dược tính và độc tính của cây vẫn chưa rõ ràng. Quá trình phơi nắng không làm mất đi độc chất mà còn kích hoạt phản ứng quang hóa, làm biến đổi nhanh chóng các hợp chất có hoạt tính sinh học mạnh trong lá.
Rửa vết thương hở bằng nước lá dã quỳ tự nấu tiềm ẩn nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn và tổn thương mô tế bào rất cao do không đảm bảo độ vô trùng y khoa. Dù dã quỳ có một số hoạt chất kháng khuẩn trên ống nghiệm, người dân tuyệt đối không nên dùng nước lá đun thô để chăm sóc vết thương hở.
Được ca tụng là "siêu thực phẩm", dầu dừa thực chất chứa nhiều chất béo bão hòa làm tăng đáng kể cholesterol xấu (LDL-C) so với các loại dầu thực vật thông thường. Dù ít gây hại mỡ máu hơn bơ động vật, việc lạm dụng dầu dừa nấu ăn hàng ngày vẫn làm gia tăng nguy cơ tim mạch.
Người bệnh cường giáp tiêu hao lượng lớn vitamin nhóm B do chuyển hóa tăng cao, dẫn đến mệt mỏi kéo dài. Bổ sung đúng cách cần tập trung vào việc phối hợp cân bằng cả phức hợp vitamin B, tránh nạp axit folic liều cao đơn lẻ gây cạn kiệt vitamin B12 hoạt tính.
Bổ sung selen có thể giúp giảm nồng độ kháng thể anti-TPO và hỗ trợ bảo vệ tuyến giáp ở một số bệnh nhân viêm tuyến giáp Hashimoto. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện nay vẫn chưa đủ vững chắc để xem đây là liệu pháp điều trị dứt điểm thay thế thuốc.
Phụ nữ mang thai 3 tháng đầu nên thận trọng, không nên lạm dụng nước dừa do nguy cơ gây đầy bụng, ợ hơi và làm hạ huyết áp ở người thể trạng yếu. Thời điểm lý tưởng nhất để bắt đầu bổ sung nước dừa đều đặn là từ tam cá nguyệt thứ hai trở đi.
Cường giáp kéo dài khiến nồng độ hormone giáp tăng cao bất thường, đẩy nhanh chu chuyển xương và kích thích quá trình hủy xương vượt trội so với tái tạo. Hệ quả là khung xương mất dần khoáng chất, suy giảm mật độ xương nghiêm trọng và làm tăng nguy cơ loãng xương cùng gãy xương do giòn.
Chế độ ăn không gluten chỉ thực sự mang lại lợi ích cho người bệnh viêm giáp Hashimoto đồng thời mắc bệnh Celiac hoặc nhạy cảm gluten. Các bằng chứng hiện nay không khuyến nghị áp dụng đại trà chế độ ăn này cho tất cả bệnh nhân tuyến giáp tự miễn do thiếu cơ sở khoa học và nguy cơ gây thiếu hụt vi chất.
Táo bón khi uống sắt chủ yếu do phần lớn lượng sắt không được ruột non hấp thu hết, đọng lại ở đại tràng làm rối loạn hệ vi sinh và kích ứng nhu động ruột. Để khắc phục, người bệnh có thể uống sắt sau bữa ăn, cân nhắc giảm liều dưới sự hướng dẫn của bác sĩ và tăng cường uống nước.
Viêm tuyến giáp hậu sản là rối loạn tự miễn xảy ra trong năm đầu sau sinh, điển hình với hai giai đoạn: nhiễm độc giáp thoáng qua (hồi hộp, sụt cân, run tay) do nang giáp bị phá hủy, sau đó chuyển sang suy giáp kéo dài (mệt mỏi, sợ lạnh, phù nề). Nhận diện sớm diễn tiến này giúp kiểm soát triệu chứng kịp thời và bảo vệ sức khỏe người mẹ.
Táo bón trong giai đoạn đầu bỏ thuốc lá là triệu chứng khá phổ biến nhưng ít được chú ý. Nguyên nhân do đường ruột đột ngột mất đi sự kích thích của nicotine lên các thụ thể thần kinh, làm giảm tiết chất dẫn truyền giúp co bóp cơ ruột. Hiểu rõ cơ chế này giúp người cai thuốc xử trí đúng cách và tránh tái nghiện.
Mật ong hoa dương hòe có nồng độ đường fructose cao và chỉ số đường huyết thấp hơn đường tinh luyện, đồng thời chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa. Nghiên cứu cho thấy thực phẩm này gây phản ứng tăng đường máu sau ăn thấp hơn glucose và sucrose, có thể dùng thay thế đường với lượng kiểm soát dưới sự tư vấn của bác sĩ.
Uống rượu bia làm ức chế hormone hepcidin do gan tiết ra, khiến ruột tăng hấp thu sắt gấp đôi và đẩy nhanh quá trình tích tụ sắt quá mức tại mô gan. Sự lắng đọng sắt bất thường này kết hợp với độc tính của cồn làm tăng nguy cơ tổn thương gan tiến triển.
Nước dừa không vượt trội hơn đồ uống thể thao chuyên dụng mà mang lại hiệu quả bù nước và cân bằng dịch tương đương sau tập luyện. Nhờ giàu kali và khoáng chất tự nhiên, nước dừa là giải pháp thay thế lành tính, êm dịu cho dạ dày, phù hợp cho các buổi vận động thường ngày.
Mật ong dương hòe sở hữu hoạt tính kháng khuẩn tự nhiên nhưng hiệu lực thực tế ở mức vừa phải, thấp hơn một số loại mật sẫm màu do chứa hàm lượng phenolic và flavonoid trung bình. Tuy nhiên, loại mật này nổi bật với độ an toàn cao, ít kim loại nặng và rất thích hợp để chăm sóc sức khỏe hàng ngày.
Phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ không nên dùng trà hoa dương hòe do thiếu dữ liệu an toàn dược lý và nguy cơ ngộ độc tự nhiên. Hiện chưa có nghiên cứu chứng minh loài hoa này an toàn cho thai nhi hay trẻ em, việc tự ý dùng có thể dẫn đến co thắt tử cung hoặc rối loạn tiêu hóa nghiêm trọng.
Hoa dương hòe tương đối an toàn nếu chỉ dùng phần hoa sạch với lượng vừa phải, nhưng không nên uống hằng ngày thay nước. Các bộ phận như vỏ, hạt của cây chứa độc tính nguy hiểm, đồng thời hoa có xu hướng tích tụ kim loại nặng cao nếu mọc ở vùng ô nhiễm.
Phụ nữ mang thai mắc suy giáp cần tăng khoảng 30% liều levothyroxine ngay khi biết có thai. Nhu cầu hormone tuyến giáp tăng vọt từ tuần thứ 5 nhằm cung cấp cho thai nhi chưa thể tự tổng hợp, giúp ngăn ngừa biến chứng sản khoa nguy hiểm và bảo vệ sự phát triển thần kinh của trẻ.
Uống sắt cùng vitamin C giúp tăng hấp thu rõ rệt nhờ cơ chế khử sắt Fe3+ thành Fe2+ hòa tan trong ruột. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế phụ thuộc lớn vào dạng hợp chất sắt, bối cảnh bữa ăn và sự hiện diện của các chất ức chế dinh dưỡng đi kèm.
Nhiều người truyền tai nhau mẹo uống thật nhiều nước lọc để nhanh chóng rửa sạch nicotine khỏi cơ thể khi cai thuốc hoặc trước kỳ khám sức khỏe. Thực tế, uống đủ nước chỉ giúp làm loãng nước tiểu và giảm cảm giác thèm thuốc tạm thời, không thể ép thận hay gan đào thải chất này nhanh hơn tốc độ sinh lý tự nhiên.
