Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.624 bài, trang 423 trên 482
Người bị bệnh gan không nên dùng hoa hiên thường xuyên vì chưa có bằng chứng khoa học khẳng định công dụng trị bệnh, trong khi việc lạm dụng thảo dược có thể gây quá tải chuyển hóa và tăng nguy cơ tổn thương gan do thuốc.
Cắt bỏ hoàn toàn tinh bột để giảm cân có thể khiến người hay hồi hộp, đánh trống ngực gặp nguy cơ hạ đường huyết và rối loạn nhịp tim. Các nghiên cứu cho thấy chế độ ăn quá ít tinh bột làm tăng tiết hormone căng thẳng adrenaline, noradrenaline và cortisol, đồng thời làm trầm trọng thêm cảm giác bồn chồn, lo âu.
Gạo lứt đen và gạo lứt đỏ tốt cho tim mạch hơn gạo lứt tẻ thông thường nhờ lớp cám giàu các chất chống oxy hóa mạnh. Trong khi gạo lứt đen dẫn đầu về hàm lượng anthocyanin giúp giảm mỡ máu và ngừa xơ vữa mạch, gạo lứt đỏ lại nổi bật với hoạt chất taxifolin hỗ trợ làm giãn mạch máu.
Tình trạng buồn bã, lo âu khi ít tiếp xúc với ánh nắng mặt trời bắt nguồn từ việc thiếu hụt vitamin D làm gián đoạn kích hoạt các thụ thể thần kinh tại não, đồng thời làm suy giảm quá trình tổng hợp và giải phóng serotonin – chất dẫn truyền thần kinh giữ vai trò then chốt trong việc điều hòa cảm xúc và giấc ngủ.
Phụ nữ mang thai không nên tùy tiện ăn hoa kim châm, đặc biệt là hoa tươi do chứa độc chất colchicine có thể gây ngộ độc tiêu hóa và kích thích co thắt tử cung. Thai phụ chỉ nên dùng lượng nhỏ hoa khô đã nấu chín kỹ sau khi tham khảo bác sĩ chuyên khoa.
Thói quen ăn sữa chua, kim chi hay dưa muối hàng ngày không chỉ tốt cho tiêu hóa mà còn hỗ trợ làm dịu tâm trạng lo âu. Nhờ cung cấp lợi khuẩn sản sinh chất dẫn truyền thần kinh serotonin và GABA qua trục não - ruột, thực phẩm lên men giúp cải thiện cảm xúc tự nhiên, dù không thay thế thuốc điều trị.
Phụ huynh không nên cho trẻ nhỏ ăn dặm dùng cháo gạo lứt thường xuyên. Lớp cám gạo lứt chứa hàm lượng cao chất xơ và axit phytic – một chất kháng dinh dưỡng liên kết chặt với sắt và kẽm, gây cản trở hấp thu vi chất thiết yếu và dễ làm hệ tiêu hóa non nớt của trẻ bị quá tải.
Uống nước tăng lực liên tục khi thức khuya làm việc nạp vào cơ thể lượng lớn caffeine, đường và taurine cùng lúc. Sự kết hợp này khóa tín hiệu mệt mỏi tự nhiên của não, ép cơ tim tăng lực co bóp và làm biến đổi dẫn truyền điện tim, gây lo âu, co giật hoặc loạn nhịp thất nguy hiểm.
Hoa hiên là thực phẩm giàu chất xơ hòa tan và không hòa tan, giúp giữ nước làm mềm phân, nuôi dưỡng vi sinh vật có lợi và kích thích nhu động đại tràng co bóp tự nhiên. Bổ sung hoa hiên nấu chín đúng cách giúp rút ngắn thời gian lưu chuyển chất thải, cải thiện táo bón an toàn và hiệu quả.
Hiện chưa có bằng chứng khoa học nào cho thấy việc ngửi mùi hương hoa mộc giúp ức chế thèm ăn hay điều hòa hormone leptin ở người. Các nghiên cứu hiện tại mới chỉ ghi nhận hoạt tính ức chế tạo mỡ của chiết xuất hoa mộc trong tế bào ống nghiệm và tác động lên thụ thể serotonin trên chuột.
Bỏ bữa trưa khi làm việc căng thẳng khiến lượng đường trong máu sụt giảm, kích hoạt phản ứng bù trừ giải phóng ồ ạt hormone đối kháng như adrenaline. Phản ứng sinh học khẩn cấp này nhằm nâng đường huyết nhưng vô tình kích thích hệ thần kinh giao cảm, gây run rẩy, tim đập nhanh, bồn chồn và làm bùng phát cơn lo âu dữ dội vào buổi chiều.
Bột matcha thường được cho là tốt hơn trà xanh truyền thống nhờ uống trọn cả lá trà nghiền mịn. Tuy nhiên, các nghiên cứu cho thấy dù matcha giàu EGCG và chất xơ không hòa tan, trà xanh lá cuộn và trà túi lọc bình dân lại có tổng lượng chất chống oxy hóa phenolic cao hơn với mức caffeine thấp hơn.
Chế độ ăn Địa Trung Hải giàu polyphenol và chất béo chưa bão hòa giúp giảm phản ứng viêm thần kinh và căng thẳng oxy hóa, qua đó hỗ trợ cải thiện rõ rệt tâm trạng ủ rũ và cảm giác lo âu thường gặp.
Người bị huyết áp thấp không nên uống trà hoa cúc thường xuyên. Các nghiên cứu khoa học cho thấy hoa cúc chứa nhiều hoạt chất sinh học có tác dụng làm hạ huyết áp, do đó thói quen dùng đậm đặc mỗi ngày dễ làm tăng nguy cơ tụt huyết áp quá mức, gây hoa mắt và chóng mặt.
Cảm giác bực dọc, lo âu hay đau đầu vào cuối buổi làm việc đôi khi không xuất phát từ áp lực công việc mà do cơ thể đang thiếu nước. Nghiên cứu cho thấy chỉ cần hụt 1-2% lượng nước theo trọng lượng cơ thể, não bộ đã phản ứng bằng sự mệt mỏi, giảm tập trung và rối loạn tâm trạng.
Dù không chứa calo, các chất tạo ngọt nhân tạo như aspartame và sucralose trong nước ngọt ăn kiêng vẫn có thể làm xáo trộn hệ vi sinh vật đường ruột. Đặc biệt, quá trình phân hủy aspartame tạo ra các chất tác động đến hormone căng thẳng và chất dẫn truyền thần kinh, liên quan đến chứng đau đầu, thay đổi tâm trạng.
Trà xanh chứa hợp chất EGCG có khả năng chống oxy hóa, giảm viêm và ức chế các enzyme phá hủy chất nền của sụn khớp trong các nghiên cứu trên tế bào và động vật. Tuy nhiên, đây mới là bằng chứng thực nghiệm, người bệnh chỉ nên xem trà xanh là thức uống hỗ trợ sức khỏe, không thay thế thuốc điều trị.
Thiếu kẽm khiến trục HPA bị kích hoạt quá mức, làm tăng tiết hormone căng thẳng glucocorticoid và gây mất cân bằng các chất dẫn truyền thần kinh glutamate và GABA. Sự xáo trộn này khiến hệ thần kinh mất đi "chiếc phanh" bảo vệ, làm gia tăng lo âu, hành vi hung hăng và suy giảm khả năng kiểm soát cảm xúc trước stress.
Uống nước hoa cúc khi bụng đói nhìn chung không gây nguy hiểm cho người khỏe mạnh nếu pha loãng và uống ấm. Tuy nhiên, người có dạ dày nhạy cảm hoặc tiền sử viêm loét có thể bị cồn cào, xót ruột do các hợp chất tự nhiên kích thích co bóp và tăng tiết axit dịch vị.
Hiện tượng phụ nữ tiền mãn kinh dễ lo âu, nổi nóng vô cớ xuất phát từ sự sụt giảm và dao động thất thường của estrogen. Tình trạng này làm rối loạn các chất dẫn truyền thần kinh như serotonin, dopamine và GABA, đồng thời các triệu chứng bốc hỏa, mất ngủ đi kèm càng khiến tâm lý phái đẹp dễ bùng nổ.
