Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
1.602 bài, trang 55 trên 81
Tình trạng sút cân kèm tê bì chân tay khi ăn thực dưỡng cảnh báo cơ thể vừa thiếu hụt calo vừa bị tổn thương thần kinh do thiếu vi chất, đặc biệt là vitamin B12. Người bệnh cần đi khám sớm để xét nghiệm định lượng vitamin B12, acid folic, công thức máu, đường huyết và albumin huyết thanh nhằm có hướng điều trị kịp thời.
Tiêm bắp hay uống vitamin B12 liều cao đều mang lại tốc độ và hiệu quả phục hồi tổn thương thần kinh tương đương nhau. Nhờ cơ chế khuếch tán thụ động qua ruột, việc uống liều 1.000 - 2.000 mcg/ngày giúp bình thường hóa nồng độ B12 và cải thiện triệu chứng tương đương tiêm bắp mà lại an toàn, tiện lợi hơn.
Nhiều người áp dụng thực dưỡng kiêng muối để giảm phù chân, nhưng khoa học cho thấy quan niệm này thiếu căn cứ. Phù chân bắt nguồn từ áp lực tĩnh mạch, mất cân bằng tỷ lệ natri - kali hoặc thiếu hụt đạm. Việc tự ý ăn kiêng hà khắc không giúp hết phù mà còn có thể gây hại sức khỏe.
Các nghiên cứu lâm sàng xác nhận hỗn hợp bôi chứa chiết xuất gừng và dầu mè giúp giảm đau, cứng khớp tương đương thuốc mỡ Salicylate ở bệnh nhân thoái hóa khớp gối. Nhờ đặc tính hòa tan hoạt chất và kháng viêm tại chỗ của dầu mè, xoa bóp ngoài da là liệu pháp bổ trợ an toàn, giúp cải thiện vận động hiệu quả.
Ăn theo mùa theo nguyên tắc thực dưỡng giúp tối ưu vi chất và phòng ngừa tim mạch, nhưng cư dân đô thị rất dễ ngộ nhận nhãn mác địa phương. Bài viết cung cấp giải pháp nhận diện nguồn gốc nông sản và chiến lược ăn uống khoa học, bền vững.
Rau củ nghịch mùa thường có nguy cơ tồn dư hóa chất cao hơn do sâu bệnh dễ bùng phát và môi trường nhà kính kém thông gió khiến thuốc khó phát tán. Dù vậy, mức độ tồn dư còn phụ thuộc vào mùa mưa nắng và kỹ thuật canh tác của người trồng.
Uống dầu mè nguyên chất là mẹo dân gian thường được dùng để trị táo bón nhờ cơ chế bôi trơn ống tiêu hóa. Tuy nhiên, hành động này tiềm ẩn nguy cơ gây tiêu chảy cấp, đầy bụng và tạo gánh nặng lipid cho gan mật thay vì chữa trị dứt điểm nguyên nhân bệnh.
Nồi áp suất điện vượt trội hơn nồi cơ nhờ khả năng kiểm soát nhiệt độ và áp suất tự động, tiết kiệm năng lượng và an toàn. Bằng chứng khoa học cho thấy nấu áp suất bảo lưu tốt vitamin E, phenolic và hỗ trợ giảm dư lượng thuốc bảo vệ thực vật so với nồi thông thường.
Nước tương Shoyu không trực tiếp gây mụn trứng cá, nhưng có thể làm bùng phát tổn thương viêm da cơ địa ở người có cơ địa dị ứng đậu nành hoặc trẻ sơ sinh bú mẹ. Quá trình lên men kéo dài và siêu lọc giúp loại bỏ phần lớn dị nguyên, do đó người bình thường không cần kiêng khem quá mức.
Nước tương tamari lên men lâu năm trải qua quá trình phân giải protein mạnh mẽ nhờ vi sinh vật, nhưng người dị ứng đậu nành vẫn không nên tự ý sử dụng. Bằng chứng khoa học cho thấy quá trình lên men đơn thuần không loại bỏ hoàn toàn dị nguyên, nguy cơ tồn dư protein gây dị ứng vẫn hiện hữu.
Quan niệm cho rằng trà bancha hoàn toàn không gây ố men răng là sai lầm. Dù lành tính, bancha vẫn chứa tannin và các hợp chất màu tự nhiên có thể bám vào bề mặt men răng, đặc biệt khi răng có khiếm khuyết hoặc tiếp xúc thường xuyên.
Mơ muối để lâu năm không mốc nhờ nồng độ muối cao kết hợp cùng các axit hữu cơ tự nhiên. Hàng rào sinh hóa này phá vỡ màng tế bào, ức chế quá trình trao đổi chất của vi sinh vật và chống oxy hóa, giúp quả mơ nguyên vẹn suốt nhiều năm mà không cần hóa chất bảo quản.
Uống trà kukicha lúc đói hoàn toàn có thể gây cồn cào và quặn thắt ruột. Các hợp chất tự nhiên trong nước trà tác động hóa học trực tiếp lên niêm mạc, kích thích dạ dày rỗng tăng tiết acid mạnh tương đương liều kích thích tối đa.
Nhiều người truyền tai nhau uống nước đậu đỏ azuki để trị nhiễm trùng đường tiết niệu, nhưng nghiên cứu khoa học cho thấy dịch chiết polyphenol từ vỏ đậu đỏ hoàn toàn không có khả năng ức chế vi khuẩn Gram âm E. coli gây bệnh. Đậu đỏ là thực phẩm bổ dưỡng nhưng không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Chiết xuất rễ ngưu bàng giàu chất chống oxy hóa tự nhiên, nhưng dữ liệu khoa học về khả năng kích thích vi tuần hoàn giúp mọc tóc vẫn còn hạn chế. Người bị rụng tóc kéo dài không nên xem đây là phương pháp điều trị thay thế mà cần thăm khám chuyên khoa da liễu.
Nhiều người truyền tai nhau uống nước ép củ cải sống giúp giải độc rượu nhanh chóng, nhưng khoa học cho thấy các enzyme rau củ không thể thay thế gan chuyển hóa cồn hay acetaldehyde. Gan cần coenzyme NAD+ và vi chất nội sinh để xử lý rượu, do đó mẹo dân gian này không có tác dụng giải rượu thần tốc.
Ăn củ cải sống gây đầy hơi, chướng bụng do chứa đường khó tiêu raffinose và chất xơ hòa tan dồi dào. Các chất này không phân giải tại ruột non mà đi xuống đại tràng, bị vi khuẩn lên men sinh ra lượng lớn khí và gây ứ đọng đường ruột.
Nhiều người thường chọn một bát canh miso nóng sau cuộc nhậu để giải rượu, nhưng thực tế món ăn này không làm giảm nồng độ cồn trong máu. Canh miso chủ yếu giúp bù nước, bổ sung muối khoáng và làm dịu niêm mạc dạ dày, đem lại cảm giác dễ chịu phần nhiều nhờ cơ chế sinh lý bù dịch kết hợp hiệu ứng tâm lý thoải mái.
Bột sắn dây kết hợp tương tamari hỗ trợ giải cảm nhờ cơ chế bù nước, cân bằng điện giải và cung cấp hoạt chất sinh học tự nhiên puerarin. Đây là giải pháp dinh dưỡng giúp cơ thể giảm háo khát, hạ nhiệt và dịu nhức mỏi, không thể thay thế phác đồ điều trị y tế.
Nhiều người lầm tưởng trà rong biển kombucha của Nhật Bản và nấm thủy sâm lên men là một. Thực chất, trà kombu Nhật là nước hãm tảo bẹ mặn, còn kombucha phương Tây là trà ngọt được lên men vi sinh bởi màng nấm SCOBY, mang vị chua và chứa nhiều axit hữu cơ.
