Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
3.833 bài, trang 136 trên 192
Nghiên cứu phòng thí nghiệm cho thấy nước kiềm tự nhiên pH 8.8 có khả năng bất hoạt vĩnh viễn enzym pepsin gây hại và đệm axit vượt trội. Dù hỗ trợ làm dịu niêm mạc họng, nước kiềm không thể thay thế phác đồ điều trị trào ngược của bác sĩ.
Quả sung chứa hơn 12% chất xơ và các hoạt chất sinh học tự nhiên, giúp làm tăng độ ẩm của phân và kích thích nhu động ruột. Nghiên cứu lâm sàng mù đôi xác nhận việc bổ sung bột quả sung giúp rút ngắn thời gian lưu chuyển phân trong đại tràng và giảm khó chịu vùng bụng hiệu quả.
Xét nghiệm kháng thể IgG để ăn kiêng loại trừ đang được quảng cáo rầm rộ cho người ruột kích thích, song các bằng chứng khoa học hiện nay còn nhiều mâu thuẫn. Việc tự ý kiêng khem theo xét nghiệm này dễ gây thiếu hụt dinh dưỡng mà không mang lại hiệu quả điều trị bền vững.
Cả mận khô và vỏ hạt mã đề (psyllium) đều cải thiện tình trạng táo bón mạn tính hiệu quả. Tuy nhiên, mận khô cho thấy ưu thế nhỉnh hơn về độ mềm của phân và tần suất đi tiêu nhờ kết hợp sorbitol và chất xơ, trong khi psyllium mang lại thêm lợi ích hạ đường huyết và lipid máu.
Chế độ ăn Portfolio kết hợp sterol thực vật, đạm đậu nành, hạt và chất xơ nhớt có thể giúp giảm nồng độ cholesterol xấu (LDL-C) tới gần 35%, đạt hiệu quả tương đương statin liều thấp trong các thử nghiệm lâm sàng đối đầu, mở ra giải pháp hạ mỡ máu tự nhiên cho người bệnh.
Vỏ hạt mã đề (psyllium) là chất xơ hòa tan tạo gel giúp tăng tần suất đi tiêu, rút ngắn thời gian lưu chuyển phân và làm giảm điểm độ nặng của hội chứng ruột kích thích thể táo bón mà rất ít sinh khí gây trướng bụng so với cám lúa mì, miễn là người bệnh uống đủ lượng nước cần thiết mỗi ngày.
Tinh dầu bạc hà dạng viên nang bao tan trong ruột có tác dụng giãn cơ trơn và giảm co thắt rõ rệt. Các nghiên cứu lâm sàng xác nhận giải pháp này giúp giảm đau bụng và cải thiện triệu chứng ruột kích thích tốt hơn giả dược, đóng vai trò là liệu pháp hỗ trợ ngắn hạn an toàn nếu dùng đúng cách.
Chế độ ăn low-FODMAP được chứng minh giúp giảm đáng kể tình trạng đau và chướng bụng ở người mắc hội chứng ruột kích thích. Tuy nhiên, các chuyên gia khuyến cáo chỉ nên áp dụng nghiêm ngặt từ 2 đến 6 tuần để bảo vệ hệ vi sinh đường ruột và tránh thiếu hụt dinh dưỡng.
Hạt cần tây chứa nhiều hoạt chất sinh học như luteolin và các flavonoid glycoside, được khoa học chứng minh có khả năng ức chế enzym tạo axit uric và chống viêm trên mô hình động vật. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng trên người vẫn còn rất hạn chế, người bệnh không nên tự ý dùng thay thế thuốc điều trị gút.
Chế độ ăn Địa Trung Hải giàu chất béo không bão hòa và chất chống oxy hóa đã được khoa học chứng minh giúp giảm đáng kể lượng mỡ tích tụ trong tế bào gan, cải thiện men gan transaminase và nâng cao độ nhạy insulin, đồng thời mang lại lợi ích bảo vệ tim mạch toàn diện cho người bệnh gan nhiễm mỡ.
Chế độ ăn DASH không chỉ giúp hạ huyết áp mà còn giảm đáng kể độ thoái hóa mỡ gan, xơ hóa và men gan. Bằng chứng lâm sàng cho thấy việc cắt giảm chất béo bão hòa, hạn chế muối và tăng cường ngũ cốc nguyên hạt giúp kiểm soát mỡ nội tạng hiệu quả.
Nước ép tart cherry giàu chất chống oxy hóa, hỗ trợ hạ axit uric máu tới 19% và giảm 35% nguy cơ bùng phát cơn gút cấp theo các nghiên cứu thực nghiệm. Tuy nhiên, thức uống này chỉ mang tính bổ trợ và không thể thay thế thuốc điều trị đặc hiệu.
Nghiên cứu cho thấy bổ sung men vi sinh hỗ trợ giảm nhẹ men gan ALT, AST và cải thiện mỡ gan. Tuy nhiên, hiệu quả đòi hỏi các chủng vi khuẩn cụ thể với liệu trình từ 12 tuần trở lên, không đến từ các loại sữa chua công nghiệp đại trà chứa nhiều đường.
Tỏi sống và tỏi đen chứa các hợp chất sinh học có thể hỗ trợ hạ nhẹ mỡ máu và huyết áp, nhưng hoàn toàn không có khả năng "làm sạch" hay quét sạch mảng xơ vữa trong lòng mạch máu như lời đồn. Người bệnh không nên tự ý dùng tỏi thay thế thuốc điều trị.
Cà phê có thể gây tăng đường huyết nhẹ tạm thời do caffeine làm giảm độ nhạy insulin trong ngắn hạn, nhưng việc uống cà phê đều đặn dài hạn lại chứa nhiều polyphenol giúp bảo vệ tế bào beta và giảm nguy cơ biến chứng tiểu đường.
Trà xanh không thể "quét sạch" mỡ máu như lời đồn, nhưng các hợp chất polyphenol và catechin trong trà giúp ngăn chặn quá trình oxy hóa hạt LDL-C – nguyên nhân gây xơ vữa động mạch. Thức uống này hỗ trợ giảm nhẹ cholesterol toàn phần và LDL-C, thích hợp làm biện pháp bổ trợ trong lối sống lành mạnh.
Chế độ ăn Địa Trung Hải nổi tiếng với lợi ích bảo vệ tim mạch, nhưng khả năng hạ mỡ máu thực tế đến đâu? Bằng chứng khoa học cho thấy chế độ này giúp giảm đáng kể biến cố tim mạch lớn, dù mức giảm cholesterol xấu trực tiếp khá khiêm tốn.
Các thử nghiệm lâm sàng cho thấy chế độ ăn DASH chiếm ưu thế hơn Địa Trung Hải trong việc hạ trực tiếp chỉ số huyết áp tâm thu và tâm trương. Tuy nhiên, chế độ Địa Trung Hải lại mang đến hiệu quả vượt trội trong việc ngăn ngừa biến cố tim mạch và giảm nguy cơ tử vong lâu dài.
Các phân tích gộp khoa học cho thấy bổ sung quế có thể hỗ trợ hạ chỉ số đường huyết đói và cải thiện độ nhạy insulin ở người đái tháo đường típ 2, nhưng không thể thay thế thuốc điều trị. Việc dùng liều cao quế thông thường kéo dài còn tiềm ẩn rủi ro độc gan do tích tụ hợp chất coumarin.
Nghiên cứu khoa học xác nhận súp gà không chỉ mang lại cảm giác dễ chịu về tâm lý mà còn có khả năng kháng viêm nhẹ. Nhờ ức chế bạch cầu trung tính và giảm các dấu ấn viêm, món ăn này giúp làm dịu đường thở và rút ngắn thời gian bệnh cảm cúm.
