2657 bài viết
Trà sả chanh thơm mát được nhiều người dùng để giải nhiệt, nhưng uống dạng đậm đặc tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Nghiên cứu cho thấy chiết xuất sả liều cao làm tụt huyết áp, tăng ure và creatinin máu, giảm độ lọc cầu thận. Bốn nhóm người gồm huyết áp thấp, bệnh thận, suy gan và chuẩn bị phẫu thuật cần hết sức cẩn trọng.
Rễ cây sậy thường được dùng trong dân gian để thanh nhiệt, nhưng không phải ai cũng có thể sử dụng an toàn. Đặc tính hấp thụ kim loại nặng từ đất của rễ sậy tiềm ẩn rủi ro lớn, đặc biệt đối với người mắc bệnh gan thận, tỳ vị hư hàn, phụ nữ mang thai hoặc người dùng thảo dược không rõ nguồn gốc.
Nhiều lời đồn cho rằng alkaloid abromine hay flavonoid trong vỏ rễ cây tai mèo tạo nên dược tính mạnh mẽ. Tuy nhiên, các nghiên cứu thực nghiệm hiện đại chỉ ra rằng nhóm chất nhầy polysaccharide tự nhiên từ thân cây mới là hoạt chất thể hiện hoạt tính sinh học rõ ràng, an toàn trên tế bào và có tiềm năng bảo vệ lợi khuẩn đường ruột.
Cả sắc nước và ngâm rượu đều chiết được hoạt chất từ nam sâm, nhưng sắc nước thu được nhiều saponin hơn và an toàn tuyệt đối cho gan mật. Ngược lại, ngâm rượu dễ kéo triterpenoid nhưng đưa thêm gánh nặng cồn vào gan, người dùng nên ưu tiên dạng nước sắc đường uống.
Rượu ngâm sâm cau đỏ thường được truyền tai giúp tăng cường sinh lực, nhưng việc dùng sai đối tượng tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc gan thận và loạn nhịp tim. Bài viết cảnh báo 4 nhóm người tuyệt đối không nên sử dụng và hướng dẫn dùng an toàn.
Cây quyển bá (Selaginella tamariscina) được dùng trong y học cổ truyền chữa viêm, đái tháo đường, nhưng tự ý dùng có thể gây hại. Hoạt chất cây ức chế mạnh enzym chuyển hóa gan, tương tác thuốc nguy hiểm. Phụ nữ mang thai, người xuất huyết, trẻ nhỏ, người suy giảm chức năng gan không nên tự ý dùng.
Quả duối khi chín vàng hoàn toàn có thể ăn được, mang vị ngọt nhẹ và mọng nước. Tuy nhiên, quả chưa chín hoặc phần cuống còn sót lại chứa lượng nhựa mủ dồi dào, dễ gây cảm giác ngứa ngáy, bỏng rát niêm mạc miệng và khó chịu tiêu hóa nếu không được làm sạch cẩn thận.
Cây nổ (*Flueggea virosa*) được dân gian truyền tai nhau dùng để hạ sốt, kháng viêm, nhưng khoa học hiện chỉ mới ghi nhận hoạt tính trong ống nghiệm và trên động vật. Người dân tuyệt đối không nên tự ý hái sắc uống tại nhà để tránh nguy cơ ngộ độc và chậm trễ điều trị y tế.
Nam sâm (cây chân chim) và ngũ gia bì gai chuẩn là hai thảo dược khác nhau dù cùng họ. Ngũ gia bì gai chứa eleutheroside giúp tăng miễn dịch, bảo vệ thần kinh và chống stress; trong khi nam sâm giàu triterpenoid chủ yếu dùng giải nhiệt, trừ thấp, không nên nhầm lẫn khi điều trị.
Cây sam biển là loài cỏ dại mọng nước có tiềm năng nghiên cứu dược lý nhưng thiếu thử nghiệm an toàn trên người. Ba nhóm đối tượng gồm phụ nữ mang thai, người suy thận và người huyết áp thấp cần tránh sử dụng để phòng ngừa nguy cơ co bóp tử cung, ngộ độc chuyển hóa và tụt huyết áp nguy hiểm.
Phụ nữ mang thai và đang cho con bú được khuyến cáo tuyệt đối kiêng dùng cây nóng. Do loại thảo mộc này hoàn toàn thiếu hụt các dữ liệu an toàn khoa học về nguy cơ gây độc phôi thai, dị tật bẩm sinh hay sảy thai, việc kiêng cữ hoàn toàn là điều tối quan trọng để bảo vệ mẹ và bé.
Phụ nữ mang thai tuyệt đối không nên dùng cây huyết dụ vì dược liệu này có tính hoạt huyết, tán ứ mạnh, dễ kích thích co bóp tử cung gây dọa sảy thai, sinh non hoặc các biến chứng sản khoa nguy hiểm cho cả mẹ và thai nhi.