4133 bài viết
Nhiều người có thói quen dùng chung dây chìa vôi với thuốc giảm đau kháng viêm NSAIDs để trị bệnh xương khớp. Tuy nhiên, sự kết hợp thiếu kiểm soát này có thể gây hiện tượng hiệp đồng bất lợi, làm tăng nguy cơ tổn thương niêm mạc dạ dày, xuất huyết và suy giảm chức năng thận do tương tác chuyển hóa tại gan.
Dây bá được dân gian lưu truyền trị viêm khớp, song khoa học hiện chỉ mới ghi nhận hoạt tính ức chế chất gây viêm của các hợp chất phân lập trên mô hình tế bào đại thực bào. Chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người, người bệnh không nên tự ý dùng thảo dược thay thuốc điều trị.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất từ chi chìa vôi chứa nhiều hoạt chất flavonoid, polyphenol có tác dụng kháng viêm và giảm sưng đau khớp. Tuy nhiên, thảo dược này hoàn toàn chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người và không thể thay thế phác đồ điều trị thoái hóa khớp chuẩn y khoa.
Lời đồn dây bình bát hạ acid uric và trị khỏi bệnh gút hoàn toàn chỉ là kinh nghiệm truyền miệng dân gian. Dù khoa học ghi nhận vai trò quan trọng của việc ức chế enzyme xanthine oxidase để giảm sản sinh acid uric, hiện chưa có thử nghiệm lâm sàng nào chứng minh hiệu quả và độ an toàn của dây bình bát trên người bệnh.
Dây vằng trắng (*Clematis granulata*, họ Mao lương) hoàn toàn khác biệt với cây chè vằng quen thuộc (*Jasminum subtriplinerve*, họ Nhài). Việc nhầm lẫn giữa hai loài thân leo này tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc nghiêm trọng do các loài thuộc chi *Clematis* và họ Mao lương chứa nhiều saponin, alkaloid, ranunculin và các hoạt chất có độc tính tế bào cao.
Uống dây bình bát hay các loại thảo dược cùng thuốc điều trị đái tháo đường tổng hợp tiềm ẩn rủi ro lớn do nguy cơ tương tác thuốc. Hiệu ứng hiệp đồng có thể khiến đường huyết hạ quá mức nguy hiểm, đe dọa tính mạng nếu không có sự giám sát của bác sĩ.
Dây bánh nem thường được dân gian truyền tai nhau dùng để chữa phong thấp và đau nhức xương khớp. Dù các chiết xuất từ chi thực vật này bước đầu cho thấy khả năng chống viêm và giảm đau trong phòng thí nghiệm, hiện vẫn chưa có bất kỳ thử nghiệm lâm sàng nào khẳng định hiệu quả điều trị đau khớp trên cơ thể người.
Dù được gắn mác trừ sâu sinh học thân thiện với môi trường, dây thuốc cá chứa hoạt chất rotenone có thể gây tổn thương tế bào và suy thoái thần kinh nghiêm trọng. Các bằng chứng độc học và dịch tễ cho thấy nguy cơ mắc bệnh Parkinson tăng vọt khi người làm nông phơi nhiễm đường hô hấp lâu dài với hoạt chất này.
Dâu gia xoan (*Clausena excavata*) và dâu da đất (*Baccaurea ramiflora*) là hai loài cây hoàn toàn khác nhau về đặc điểm thực vật lẫn hoạt tính sinh học. Tên gọi địa phương tương đồng dễ dẫn đến nhầm lẫn khi thu hái, gây nguy cơ ngộ độc hoặc dùng sai mục đích y học.
Dù được đồn thổi trong dân gian như bài thuốc trị dứt điểm thoái hóa khớp, hiện chưa có dữ liệu khoa học tiền lâm sàng hay thử nghiệm lâm sàng nào chứng minh hiệu quả và độ an toàn của dây cóc bảy lá đối với sụn khớp.
Uống nước sắc thảo mộc như dây mỏ quạ cùng lúc với thuốc tây tiềm ẩn nguy cơ tương tác bất lợi ít người ngờ tới. Các hợp chất tự nhiên trong cây có thể can thiệp vào hệ enzym chuyển hóa Cytochrome P450 ở gan và ruột, làm biến đổi nồng độ tân dược trong máu và gây hại cho sức khỏe.
Dù cùng mang tên dân gian là "dây mỏ quạ", cây mỏ quạ *Maclura cochinchinensis* (họ Dâu tằm) và dây mỏ quạ *Dischidia rafflesiana* (họ La bố ma) là hai loài thực vật hoàn toàn khác nhau. Việc nhận diện sai có thể dẫn tới rủi ro ngộ độc nghiêm trọng do đặc tính hóa học và độc tính riêng biệt của từng họ.