1300 bài viết
Bộ phận thân, cành non, lá và quả xanh của cây cơm cháy chứa lượng glycoside sinh cyanid cao nhất, có thể giải phóng chất độc hydrogen cyanide gây buồn nôn, tiêu chảy và chóng mặt. Ngược lại, quả chín được tách sạch cuống và nấu chín kỹ hoàn toàn an toàn cho người dùng.
Cúc áo hoa vàng thường được truyền miệng là bài thuốc giảm viêm nướu hiệu quả. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng cho thấy chiết xuất thảo dược này chỉ hỗ trợ cải thiện nướu khi kết hợp lấy cao răng chuyên khoa, hoàn toàn không tiêu diệt được vi khuẩn gây viêm nha chu.
Cúc tâm tư giúp cải thiện viêm da hăm tã ở trẻ nhỏ nhưng hiệu quả chỉ tương đương dầu olive và có tốc độ phục hồi chậm hơn khoáng chất bentonite. Dù lành tính trong các thử nghiệm lâm sàng, thảo dược này vẫn tiềm ẩn rủi ro viêm da tiếp xúc ở trẻ có cơ địa nhạy cảm, đòi hỏi phụ huynh phải thận trọng khi dùng.
Cù đèn lá bạc cùng các loài cây thuộc chi *Croton* chứa nhiều hoạt chất diterpene có độc tính tế bào cao. Tự ý sắc lá uống có thể phá hủy tế bào gan qua chuyển hóa enzyme cytochrome P450, gây thoái hóa mô gan và kích ứng niêm mạc đường tiêu hóa nguy hiểm.
Cúc tần được khoa học thực nghiệm chứng minh có hoạt tính kháng viêm và giảm phù nề rõ rệt qua ức chế NO, PGE2 và histamin. Tuy nhiên, thảo dược này chỉ hỗ trợ giảm đau nhức tạm thời, không thể phục hồi sụn khớp thoái hóa và chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người.
Cò sen thường được truyền tai dùng để chữa đau nhức xương khớp, nhưng các nghiên cứu cho thấy loài cây này chứa nhiều hoạt chất có độc tính tế bào mạnh. Thiếu dữ liệu chuẩn hóa liều lượng khiến việc tự ý sắc uống dài ngày tiềm ẩn rủi ro nghiêm trọng gây tổn thương gan và thận.
Cúc kim tiền được nhiều bệnh nhân xạ trị ung thư vú truyền tai nhau để ngừa viêm da, nhưng các nghiên cứu lâm sàng cho thấy hiệu quả làm dịu của loại thảo mộc này chỉ tương đương kem dưỡng ẩm thông thường và chưa đủ bằng chứng để khuyến cáo rộng rãi.
Rau cúc sao thường được truyền tai có công dụng làm mát và giải độc gan. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện nay chỉ ghi nhận chiết xuất cúc sao có hoạt tính chống oxy hóa và bảo vệ thần kinh trên mô hình động vật, hoàn toàn chưa có thử nghiệm chứng minh hiệu quả phục hồi tổn thương gan trên người.
Tập quán giã nát cây cúc tím (*Torenia violacea*) đắp lên mụn nhọt, vết thương hở tiềm ẩn nguy cơ viêm da tiếp xúc và bội nhiễm vi khuẩn nghiêm trọng do thiếu kiểm chứng vô trùng. Y học hiện đại khuyến cáo không tự ý đắp thảo dược tươi lên vùng da mất hàng rào bảo vệ.
Cúc mốc là cây thuốc dân gian quen thuộc trị ho, cảm mạo, nhưng không dùng tùy tiện. Người dị ứng thực vật họ Cúc, phụ nữ mang thai, người mắc bệnh lý nền tim mạch, gan, thận cùng trẻ nhỏ không nên dùng cúc mốc do dược liệu chứa nhiều hợp chất có hoạt tính độc tế bào và coumarin tác động tim mạch.
Nhiều người nuôi mèo dùng các chế phẩm diệt ve rận chiết xuất từ hoa cúc trừ sâu vì nghĩ thảo dược luôn lành tính. Thực tế, cơ thể mèo thiếu hụt enzyme glucuronosyltransferase để chuyển hóa pyrethrin, dẫn tới tích tụ độc tố thần kinh, co giật và nguy cơ tử vong cao nếu tiếp xúc.
Nhiều người tin rằng hoạt chất apigenin trong trà cúc mâm xôi là chìa khóa vàng giúp ngủ ngon. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học chỉ ra lượng apigenin trong một tách trà khó đạt ngưỡng dược lý gây ngủ; tác dụng thực tế đến từ tổ hợp hoạt chất kích hoạt kênh Cl- trên thụ thể GABA kết hợp cùng hiệu ứng tâm lý thư giãn.