16838 bài viết
Hạt kê là loại ngũ cốc nguyên hạt quen thuộc giàu dưỡng chất, nhưng các thử nghiệm lâm sàng cho thấy tác động của hạt kê lên mỡ máu mới dừng ở mức thay đổi khiêm tốn. Việc bổ sung hạt kê vào bữa ăn hàng ngày có thể hỗ trợ chuyển hóa, song người bệnh không nên dùng thay thế thuốc điều trị.
Kiều mạch đắng chứa hàm lượng chất chống oxy hóa rutin cao gấp hàng chục đến 100 lần so với kiều mạch thường. Vị đắng đặc trưng của loại hạt này xuất phát từ nồng độ flavonoid đậm đặc và hoạt tính enzyme rutinosidase biến đổi rutin thành quercetin khi gặp nước.
Kinh giới dại (*Salvia plebeia*) thường bị nhầm lẫn với rau gia vị quen thuộc, nhưng phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ tuyệt đối không nên dùng. Hiện chưa có dữ liệu lâm sàng bảo đảm an toàn trên hai nhóm này, trong khi hệ enzyme non nớt của trẻ rất dễ bị tổn thương trước độc chất thực vật.
Đương quy chuyên về bồi bổ và sinh huyết, đã được y học chứng minh giúp cải thiện tuần hoàn và giảm áp lực mạch máu, trong khi kê huyết đằng chủ yếu hành khí hoạt huyết, giải tỏa ứ trệ nhưng dữ liệu lâm sàng hiện đại về bổ huyết vẫn còn rất hạn chế.
Kinh giới đất từ lâu được dân gian tin dùng để giải cảm, hạ sốt. Dù các nghiên cứu tiền lâm sàng mới nhất cho thấy chiết xuất từ chi *Elsholtzia* có tiềm năng kháng viêm và ức chế chất trung gian gây sốt, hiện vẫn chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người chứng minh hiệu quả thay thế thuốc hạ sốt thông thường.
Kim tiền thảo có tác dụng lợi tiểu, kiềm hóa nước tiểu và ức chế tinh thể canxi oxalat phát triển. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho thấy thảo dược này chỉ hỗ trợ tống xuất cặn sỏi và các mảnh vụn nhỏ sau tán sỏi, không thể làm tan biến những viên sỏi lớn hoặc sỏi gây tắc nghẽn niệu quản.
Các nghiên cứu khoa học cho thấy hispidulin và nhiều hoạt chất trong cây kinh giới dại có khả năng ức chế phản ứng viêm mạnh mẽ qua con đường Nrf2/HO-1 và NF-kappaB. Tuy nhiên, bằng chứng hiện nay chủ yếu dừng lại trên mô hình tế bào và động vật, đòi hỏi người dùng cần thận trọng khi áp dụng.
Ăn củ kiệu sống giải cảm là kinh nghiệm dân gian truyền miệng phổ biến nhưng chưa có bằng chứng khoa học chứng minh hiệu quả. Hoạt tính kháng khuẩn của chi Hành trong phòng thí nghiệm không đồng nghĩa với khả năng diệt virus hay chữa khỏi cảm lạnh ở người.
Các nghiên cứu trong ống nghiệm xác nhận hạt kê náp chứa gamma-tocopherol và giàu polyphenol có khả năng dọn gốc tự do tốt. Dù vậy, phần lớn hoạt tính chống oxy hóa nằm ở chiết xuất phân cực tan trong nước, cồn chứ không phải dầu béo, và hiện chưa có thử nghiệm lâm sàng chứng minh hiệu quả trên người.
Nhiều người có thói quen uống nước sắc thảo dược như kinh giới đất cùng lúc với thuốc tây khi bị sốt, cảm cúm. Tuy nhiên, các flavonoid trong thực vật có thể ức chế hoặc kích hoạt các enzym gan cytochrome P450, làm thay đổi tốc độ chuyển hóa thuốc, tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc hoặc giảm hiệu quả điều trị.
Ăn 2 quả kiwi trước khi ngủ 1 giờ cho thấy tiềm năng rút ngắn thời gian vào giấc và tăng thời lượng ngủ trong một số nghiên cứu quy mô nhỏ. Dù vậy, dữ liệu hiện tại còn hạn chế về cỡ mẫu, thậm chí có ghi nhận trái chiều, nên kiwi không thể thay thế điều trị y khoa.
Kèo nèo và rau muống nước là hai loại rau dân dã quen thuộc, đều chứa hàm lượng dồi dào canxi, sắt, tiền vitamin A cùng chất xơ tự nhiên. Tuy nhiên, do môi trường sinh trưởng dưới nước, việc sử dụng đòi hỏi sự cẩn trọng và nấu chín kỹ để bảo đảm an toàn tiêu hóa.