16865 bài viết
Rotenone chiết xuất từ rễ cây dây thuốc cá được khoa học chứng minh có khả năng ức chế mạnh mẽ phức hợp I của ty thể, làm tăng gốc oxy hóa tự do và thúc đẩy thoái hóa tế bào thần kinh. Cơ chế độc hại này mô phỏng sát sao tiến trình bệnh Parkinson trên các mô hình thực nghiệm tế bào và động vật.
Dây thìa canh sở hữu bằng chứng lâm sàng rõ ràng hơn mướp đắng trong việc hỗ trợ hạ đường huyết và lipid máu ở người bệnh đái tháo đường. Trong khi đó, các thử nghiệm lâm sàng chuẩn về mướp đắng chưa ghi nhận hiệu quả vượt trội so với giả dược, đòi hỏi người bệnh phải sử dụng thận trọng.
Dây thìa canh có thể hỗ trợ hạ đường huyết lúc đói và giảm chỉ số HbA1c trong các thử nghiệm lâm sàng quy mô nhỏ. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện tại chưa đủ mạnh để khẳng định thảo dược này có thể thay thế thuốc điều trị đái tháo đường theo toa.
Dây thìa canh được nhiều người tin dùng nhờ khả năng hỗ trợ hạ đường huyết. Dù vậy, người đang uống thuốc trị tiểu đường, phụ nữ mang thai hoặc cho con bú, người sắp phẫu thuật và bệnh nhân suy gan thận không nên tự ý dùng để tránh tụt đường huyết đột ngột cùng các rủi ro tương tác nguy hiểm.
Picrotoxin từ cây dây táo có khả năng đối kháng tác dụng ức chế thần kinh của thuốc ngủ barbiturat và benzodiazepine bằng cách chẹn kênh clo trên thụ thể GABAA. Dù làm giảm độc tính của thuốc ngủ trong thí nghiệm động vật, độc chất này cực kỳ nguy hiểm, có thể gây co giật tử vong và không được dùng trên người.
Nhiều lời truyền miệng cho rằng dây tơ mành có khả năng kháng viêm vượt trội, chữa lành các chứng bệnh mạn tính. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học hiện nay cho thấy hoạt tính này mới chỉ dừng lại ở thử nghiệm trong ống nghiệm và trên mô hình chuột, hoàn toàn chưa có thử nghiệm lâm sàng nào trên cơ thể người.
Nhiều người truyền tai nhau uống nước sắc dây tơ mành để trị bệnh, dấy lên lo ngại về độc tính trên gan và thận. Các nghiên cứu hiện tại chưa ghi nhận dữ liệu về độc tính cấp hay bán trường diễn của nước sắc này trên người, do đó người dân tuyệt đối không tự ý dùng liều cao.
Thuốc trừ sâu sinh học tự chế từ dây thuốc cá thường được coi là an toàn do có nguồn gốc thực vật. Tuy nhiên, hoạt chất chính rotenone trong loại cây này là chất độc tế bào mạnh, có thể gây tổn thương gan và làm tăng nguy cơ mắc bệnh Parkinson lên nhiều lần nếu phơi nhiễm qua da hoặc hô hấp.
Dây ký ninh thường được người dân sắc uống hoặc ngâm rượu hằng ngày để làm mát gan, trị tiểu đường. Tuy nhiên, các nghiên cứu y khoa cảnh báo thảo dược này chứa furanoditerpenoid có thể gây viêm gan nhiễm độc nặng, tổn thương tế bào gan và làm men gan tăng vọt nếu dùng sai cách.
Dầu hạt dây săng máu được truyền tụng với công dụng bổ não, hỗ trợ giảm lo âu và bảo vệ dạ dày. Tuy nhiên, các nghiên cứu thực nghiệm cảnh báo việc sử dụng quá liều dược liệu đậm đặc này có thể dẫn đến kích ứng tiêu hóa, nôn mửa, suy giảm khả năng sinh sản và tổn thương gan tạm thời.
Dây lõi tiền thường được dân gian truyền tai nhau như bài thuốc thông tiểu, trị sỏi thận. Dù một số hoạt chất chiết xuất từ chi thảo dược này ghi nhận hiệu quả lợi tiểu trên mô hình động vật, đến nay vẫn chưa có thử nghiệm lâm sàng nào chứng minh cây có thể làm tan sỏi ở người.
Cao chiết chuẩn hóa dây thìa canh đem lại hàm lượng acid gymnemic ổn định và khả năng tối ưu hoạt tính sinh học vượt trội hơn so với nước trà sắc thủ công. Do quy trình đun nấu tại nhà khó giải phóng và kiểm soát nồng độ hoạt chất, việc hiểu đúng dạng dùng sẽ giúp người dùng đưa ra lựa chọn an toàn, hiệu quả.