9700 bài viết
Xoan mộc thường được đồn thổi có khả năng hạ đường huyết, nhưng các nghiên cứu hiện nay mới chỉ ghi nhận tác dụng ức chế enzyme tiêu hóa tinh bột trên động vật và ống nghiệm. Chưa có bằng chứng khoa học trên người, bệnh nhân tiểu đường tuyệt đối không tự ý dùng thay thuốc.
Các nghiên cứu in vivo và in vitro bước đầu ghi nhận vỏ cây vừng xoan (*Careya arborea*) giàu polyphenol và flavonoid, hỗ trợ cải thiện các chỉ số sinh hóa và tổn thương gan trên mô hình động vật thí nghiệm. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng trên người vẫn chưa được xác lập, người bệnh không nên tự ý sử dụng thay thuốc điều trị.
Cây vọt đồi thường được truyền miệng nấu nước uống thay trà để thanh nhiệt, giải độc gan. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học mới dừng lại ở thử nghiệm trong ống nghiệm và trên chuột, chưa có kiểm chứng an toàn trên người. Việc tùy tiện đun uống dài ngày tiềm ẩn nhiều nguy cơ sức khỏe do độc tính và khả năng tích tụ kim loại.
Các nghiên cứu thực nghiệm trên động vật cho thấy chiết xuất lá và vỏ thân cây vừng xoan có khả năng giảm tiết acid, tăng chất nhầy bảo vệ niêm mạc và ức chế phản ứng viêm. Tuy nhiên, dữ liệu này chưa được thử nghiệm trên người và hoàn toàn không thể thay thế các thuốc điều trị loét dạ dày chuẩn y khoa.
Wasabi được nhiều người truyền tai nhau là có thể diệt trừ vi khuẩn HP dạ dày nhờ vị cay nồng đặc trưng. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học cho thấy đây chỉ là tin đồn vô căn cứ; hiện chưa có thử nghiệm lâm sàng nào chứng minh wasabi chữa được HP và loại gia vị này tuyệt đối không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Hạt vừng chứa lượng canxi dồi dào nhưng tỷ lệ cơ thể hấp thu được trên thực tế lại rất thấp. Sự hiện diện của các chất kháng dinh dưỡng như acid phytic và oxalat ở vỏ hạt tạo phức chelate không tan với canxi, khiến khoáng chất này bị cản trở qua thành ruột và phần lớn bị đào thải ra ngoài.
Xoan ta và neem Ấn Độ là hai loài cây cùng họ nhưng khác biệt lớn về độ an toàn. Trong khi neem chứa azadirachtin được dùng rộng rãi trong nông nghiệp và dược mỹ phẩm, xoan ta lại chứa meliatoxin cùng chiết xuất hạt có độc tính tế bào rất cao, tuyệt đối không được tự ý sắc uống.
Cây vối uống nước (*Syzygium nervosum*) và cây vối thuốc (*Schima wallichii*) là hai loài hoàn toàn khác nhau về họ thực vật, hoa quả và dược tính. Nhầm lẫn giữa hai loại này có thể dẫn đến kích ứng da và đường tiêu hóa do vối thuốc chứa lượng lớn độc chất saponin gây rát ngứa.
Tinh dầu và dịch chiết nụ vối thể hiện khả năng kháng khuẩn, kháng viêm rõ rệt trong các thử nghiệm ống nghiệm và mô hình động vật. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng lâm sàng chứng minh nước vối chữa khỏi nhiễm trùng đường ruột hay thay thế được thuốc kháng sinh điều trị.
Nhiều người có thói quen uống nước lá hoặc vỏ vối rừng để thanh nhiệt và mong đỡ đau dạ dày. Tuy nhiên, hàm lượng tannin rất cao trong dược liệu này có thể gây kích ứng niêm mạc, làm cồn cào xót ruột và cản trở hấp thu sắt, khiến bệnh dạ dày thêm trầm trọng.
Nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất vỏ cây vừng xoan có khả năng chống oxy hóa và hạ đường huyết rõ rệt trên chuột cống mắc đái tháo đường. Tuy nhiên, giới chuyên gia khuyến cáo người bệnh không tự ý sử dụng vì hiện vẫn chưa có bất kỳ thử nghiệm lâm sàng nào được thực hiện trên cơ thể người.
Vỏ lựu chứa nồng độ chất chống oxy hóa polyphenol cao hơn hẳn phần hạt ăn được, đặc biệt là punicalagin và tannin. Tuy nhiên, toàn bộ bằng chứng mới dừng lại ở quy mô phòng thí nghiệm; việc tự ý đun sắc vỏ lựu đậm đặc tại nhà tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc thuốc trừ sâu và kích ứng dạ dày.