Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.840 bài, trang 166 trên 242
Trà táo tàu chứa các hợp chất saponin và flavonoid có khả năng tác động lên hệ thống dẫn truyền thần kinh GABA, hỗ trợ xoa dịu não bộ và cải thiện độ sâu giấc ngủ. Dù vậy, thức uống này chủ yếu mang tính hỗ trợ thư giãn, không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa.
Uống vitamin B12 vào buổi sáng là thời điểm tối ưu nhất trong ngày. Vi chất này có đặc tính thúc đẩy sự tỉnh táo và làm giảm nồng độ melatonin, hormone điều hòa giấc ngủ. Uống B12 vào đầu ngày giúp tối ưu hóa mức năng lượng cho cơ thể và ngăn ngừa nguy cơ mất ngủ hoặc gián đoạn giấc ngủ ban đêm.
Táo tàu đỏ thường được truyền tai là "thần dược bổ máu", nhưng thực tế hàm lượng sắt trong loại quả này khá khiêm tốn. Lợi ích hỗ trợ tạo máu của táo tàu chủ yếu đến từ lượng vitamin C giúp tăng hấp thu khoáng chất và các hợp chất sinh học kích hoạt phản ứng tế bào, chứ không thể thay thế phác đồ điều trị thiếu máu.
Nhiều nghiên cứu cho thấy vitamin C giúp hỗ trợ đào thải axit uric qua thận và làm giảm nhẹ nồng độ axit uric máu. Tuy nhiên, mức giảm chỉ ở mức khiêm tốn khoảng 0,35 đến 0,5 mg/dL, đóng vai trò hỗ trợ phòng ngừa chứ không thể thay thế thuốc điều trị chuyên khoa cho người bệnh gout.
Nghiên cứu trên động vật cho thấy hoạt chất chiết xuất từ trạch tả có khả năng làm giảm nồng độ canxi niệu và ức chế sự lắng đọng tinh thể canxi oxalat tại thận. Dù mở ra hướng đi tiềm năng trong việc ngăn sỏi tái phát, người bệnh vẫn cần tuân thủ phác đồ điều trị và chế độ dinh dưỡng chuẩn mực.
Người bệnh tiểu đường tuýp 2 ăn trứng mỗi ngày có thể đối mặt với nguy cơ gia tăng biến chứng tim mạch và đột quỵ. Mặc dù trứng giàu dưỡng chất, tình trạng kháng insulin khiến cơ thể khó tự điều hòa cholesterol, đòi hỏi người bệnh phải kiểm soát số lượng và cách chế biến để bảo vệ tim mạch an toàn.
Thiếu hụt vitamin D có mối liên hệ mật thiết với sự khởi phát và mức độ nghiêm trọng của bệnh viêm khớp dạng thấp cùng nhiều rối loạn tự miễn khác. Đóng vai trò như một hormone steroid điều hòa miễn dịch, vitamin D giúp duy trì khả năng dung nạp của cơ thể, kiềm chế các phản ứng tự miễn quá mức và làm giảm tổn thương mô.
Hoạt chất FR900359 tách chiết từ cây trọng đũa đang thu hút sự chú ý của giới y khoa nhờ khả năng ức chế chọn lọc protein Gq và chặn dòng canxi, từ đó làm giãn cơ trơn phế quản hiệu quả. Dù mở ra hy vọng mới cho điều trị hen suyễn, nghiên cứu hiện mới ở giai đoạn thực nghiệm và tiềm ẩn độc tính nếu tự ý dùng.
Các nghiên cứu dược lý thực nghiệm cho thấy hoạt chất flavonoid orientin từ lá trúc đen có khả năng kích hoạt sản sinh oxit nitric và điều hòa dòng canxi, giúp thư giãn tế bào cơ trơn và hỗ trợ giãn nở mạch máu tự nhiên.
Chiết xuất cây trọng đũa chứa các hoạt chất polyphenol và bergenin có khả năng ức chế một số vi khuẩn, vi nấm gây bệnh đường hô hấp trong thử nghiệm phòng thí nghiệm. Dù mở ra tiềm năng hỗ trợ điều trị, người bệnh không nên tự ý dùng thay thế phác đồ kháng sinh chuẩn y khoa.
Uống vitamin D dồn một lần mỗi tuần mang lại hiệu quả nâng nồng độ vitamin D trong máu tương đương với việc uống hàng ngày. Phác đồ hàng tuần giúp tăng tính tiện lợi và tuân thủ điều trị, nhưng người dùng cần lưu ý nguy cơ tăng canxi niệu nếu dùng liều cao kéo dài.
Tình trạng hay ốm vặt, cảm cúm dai dẳng khi giao mùa có liên quan mật thiết đến sự sụt giảm nồng độ vitamin D do thiếu ánh nắng. Việc duy trì đầy đủ dưỡng chất này giúp kích hoạt các peptide kháng khuẩn tự nhiên, điều hòa hệ miễn dịch và giảm đáng kể nguy cơ nhiễm trùng đường hô hấp cấp.
Nhiều nghiên cứu y khoa khẳng định phụ nữ mắc hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS) rất nên bổ sung vitamin D nếu bị thiếu hụt. Vi chất này giúp cải thiện tỷ lệ rụng trứng, điều hòa chu kỳ kinh nguyệt, hỗ trợ giảm hormone nam và tăng đáng kể cơ hội thụ thai thành công cho người bệnh.
Phụ nữ mang thai bị phù chân không được tự ý uống nước trạch tả. Dược liệu này có tác dụng lợi tiểu mạnh, dễ gây sụt giảm thể tích tuần hoàn của mẹ, giảm tưới máu qua nhau thai nuôi dưỡng thai nhi và gây rối loạn điện giải. Thay vì dùng thảo dược, thai phụ nên áp dụng các biện pháp nghỉ ngơi, nâng cao chân và điều chỉnh chế độ ăn uống khoa học.
Nghiên cứu thực nghiệm ghi nhận hoạt chất trong lá trầu không có khả năng ức chế enzyme xanthine oxidase và giảm acid uric máu. Tuy nhiên, bằng chứng mới dừng lại ở động vật và ống nghiệm; người bệnh tuyệt đối không tự ý uống nước lá trầu thay thế thuốc điều trị gút.
Nhiều người truyền tai nhau dùng lá trúc đen để hạ mỡ máu, nhưng hiện chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người chứng minh hiệu quả này. Dù nghiên cứu tiền lâm sàng trên thân và măng thuộc chi họ trúc ghi nhận khả năng giảm cholesterol, người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng thay thế thuốc điều trị.
Hiện chưa có bằng chứng khoa học khẳng định uống vitamin D vào buổi tối trực tiếp gây mất ngủ. Tuy nhiên, do vi chất này tham gia vào quá trình điều hòa nhịp sinh học và tổng hợp melatonin, việc uống vào buổi sáng hoặc buổi trưa cùng bữa ăn chứa chất béo vẫn là lựa chọn tối ưu nhất cho cơ thể.
Các hoạt chất trong lá trầu không cho thấy tiềm năng bảo vệ dạ dày nhờ cơ chế kích thích tăng tiết lớp màng nhầy niêm mạc và giảm thể tích dịch vị trong các nghiên cứu thực nghiệm. Dù vậy, dược liệu này không thể thay thế phác đồ điều trị y khoa hay thuốc diệt trừ vi khuẩn HP.
Người bệnh tiểu đường có thể tham khảo củ trạch tả như một dược liệu hỗ trợ, nhưng không được dùng thay thế thuốc điều trị. Nghiên cứu thực nghiệm cho thấy trạch tả hỗ trợ cải thiện độ nhạy insulin và chuyển hóa đường, song bằng chứng trên người hiện vẫn còn hạn chế.
Nước chấm pha sẵn để cả ngày ở nhiệt độ phòng tại các quán ăn hoàn toàn có thể biến chất và nhiễm độc. Việc pha loãng làm mất đi độ mặn bảo quản tự nhiên của nước mắm, kích thích vi khuẩn phân giải acid amin thành histamine độc hại và tạo điều kiện cho vi khuẩn nguy hiểm sinh sôi.
