1580 bài viết
Hoạt chất hesperidin dồi dào trong vỏ quýt trần bì được khoa học chứng minh có khả năng bảo vệ tế bào dẫn nhịp kẽ Cajal, giảm viêm và cải thiện nhu động dạ dày trên động vật. Tuy nhiên, hầu hết bằng chứng mới dừng ở mức tiền lâm sàng, người dùng chỉ nên xem trần bì là giải pháp hỗ trợ tiêu hóa tự nhiên.
Mướp rắn (qua lâu trắng) chứa nhiều hoạt chất sinh học được ghi nhận có khả năng hạ đường huyết trong các thử nghiệm tiền lâm sàng trên chuột. Tuy nhiên, hiện vẫn chưa có thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn trên người, người bệnh đái tháo đường tuyệt đối không tự ý bỏ thuốc điều trị để dùng nước ép mướp rắn.
Nhiều lời đồn thổi xem cây quyển bá (Selaginella doederleinii) là "thần dược" trị ung thư. Thực tế, các nghiên cứu khoa học mới dừng lại ở mức thử nghiệm trên tế bào nuôi cấy trong ống nghiệm và chuột thí nghiệm, hoàn toàn chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người bệnh.
Quái thảo mềm (Acanthus mollis) từ lâu được y học cổ truyền Địa Trung Hải dùng để giảm đau, kháng viêm và làm dịu niêm mạc. Nghiên cứu hiện đại đã phát hiện nhóm chất phenylpropanoid và benzoxazinoid mang hoạt tính sinh học, nhưng bằng chứng khoa học mới dừng lại ở mức thử nghiệm ống nghiệm trong phòng thí nghiệm.
Hạt qua lâu (qua lâu nhân) được y học cổ truyền dùng trị ho, nhưng bằng chứng hiện đại về hiệu quả long đờm chủ yếu đến từ các khảo sát dược lý thực nghiệm. Do thiếu thử nghiệm lâm sàng, người bệnh cần thận trọng và không tự ý dùng thay thế thuốc trị bệnh.
Prim-O-glucosylcimifugin, hoạt chất chromone chính trong dược liệu phòng phong, thể hiện khả năng kháng viêm mạnh mẽ trong các thử nghiệm tế bào. Hợp chất này giúp ức chế sản sinh chất trung gian gây viêm nitric oxide (NO) và các cytokine chính như TNF-alpha, IL-1beta, IL-6 thông qua việc can thiệp vào con đường truyền tín hiệu JAK2/STAT3.
Phượng nhỡn thảo được dân gian truyền tai chữa kiết lỵ nhờ vị đắng và độc tính tự nhiên. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học hiện tại chỉ ra hoạt tính của quassinoid mới dừng ở mức tế bào và sinh vật mô hình, chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người bệnh.
Hạt qua lâu và vỏ quả qua lâu có dược tính hoàn toàn khác nhau: vỏ quả giàu sesquiterpenoid và flavonoid chuyên chống viêm, hóa đờm đường hô hấp, trong khi hạt chứa hàm lượng lớn polysaccharide giúp kích thích nhu động ruột và nhuận tràng.
Cây phèn đen được dân gian truyền tai nhau về công dụng hạ đường huyết, nhưng các nghiên cứu hiện tại mới chỉ ghi nhận hoạt tính này trên chuột thí nghiệm. Do hoàn toàn thiếu thử nghiệm lâm sàng trên người, người bệnh không nên tự ý dùng dược liệu này thay thế thuốc điều trị.
Các nghiên cứu phòng thí nghiệm cho thấy hoa và lá phượng tím chứa nhiều flavonoid và triterpenoid có tác dụng chống oxy hóa, kháng viêm và ức chế vi khuẩn. Tuy nhiên, bằng chứng hiện tại chỉ dừng ở mức tiền lâm sàng, người dân tuyệt đối không tự ý thu hái để đun sắc làm thuốc chữa bệnh.
Hesperidin trong vỏ chi cam chanh nói chung và quả phật thủ nói riêng đã được nhiều nghiên cứu trong ống nghiệm và trên động vật chứng minh có đặc tính kháng viêm, chống oxy hóa rõ rệt. Tuy nhiên, do khả năng hấp thu của hợp chất này còn hạn chế và thiếu các thử nghiệm lâm sàng chuyên sâu, vỏ phật thủ chỉ đóng vai trò hỗ trợ sức khỏe chứ không thể thay thế thuốc chữa bệnh.
Tetrandrine trong phòng kỷ không chỉ giảm viêm khớp trên chuột mà đã có nghiên cứu lâm sàng trên người bệnh. Hoạt chất này giúp ức chế bạch cầu, giảm sưng và bảo vệ sụn khớp rõ rệt. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng vẫn còn giới hạn nên người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng thảo dược thay thuốc đặc trị.