16865 bài viết
Nhiều người có thói quen uống nước sắc dây khai để thanh nhiệt, nhưng dùng sai cách hay quá liều dễ gây kích ứng tiêu hóa khó chịu. Hiện chưa có nghiên cứu lâm sàng cụ thể trên dây khai, người dân chỉ nên dùng lượng vừa phải và tham khảo ý kiến bác sĩ để tránh rủi ro.
Dây săng máu (Celastrus paniculatus) chứa các nhóm hoạt chất quý như alkaloid celastrine, paniculatine cùng các acid béo không bão hòa. Nghiên cứu thực nghiệm chứng minh chiết xuất loài cây này giúp chống stress oxy hóa, phục hồi enzyme catalase, ngăn độc tính thụ thể thần kinh và bảo vệ cấu trúc tế bào não bộ.
Lá dây xanh (sương sâm) có tác dụng hạ đường huyết mạnh trên thực nghiệm, nhưng việc tự ý dùng chung với thuốc tiểu đường tiềm ẩn nguy cơ hiệp đồng hạ đường huyết quá mức. Người bệnh cần hiểu rõ cơ chế và tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất lá dây xanh có tác dụng giảm đường huyết và bảo vệ tế bào gan, thận trên chuột thí nghiệm. Tuy nhiên, hiện chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người, do đó người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng loại lá này thay thế thuốc điều trị đái tháo đường.
Dây đau xương (*Tinospora sinensis*) và Guduchi (*Tinospora cordifolia*) là hai loài thảo dược khác nhau cùng thuộc chi *Tinospora*. Dù có hình thái tương đồng, chúng sở hữu các hoạt chất đặc trưng riêng biệt, trong đó Guduchi có khối lượng nghiên cứu dược lý vượt trội hơn, đòi hỏi việc nhận diện chính xác để tránh nhầm lẫn nguy hại.
Nhiều người có thói quen uống dây thìa canh hằng ngày để ổn định đường huyết nhưng băn khoăn về nguy cơ tổn thương gan khi dùng kéo dài. Dù các thử nghiệm ghi nhận độ an toàn tương đối tốt, y văn thế giới đã ghi nhận ca tổn thương gan cấp tính do thảo dược này. Người bệnh nên kiểm tra men gan trước khi dùng và định kỳ sau 1 đến 3 tháng.
Uống dây đau xương không thể chữa khỏi dứt điểm bệnh đau nhức hay thoái hóa khớp. Các dữ liệu khoa học mới nhất cho thấy dược liệu này chỉ thể hiện tiềm năng hỗ trợ giảm viêm, chống oxy hóa trên động vật thí nghiệm, hoàn toàn không có khả năng tái tạo sụn khớp đã hư tổn ở người.
Nước ép lá mảnh bát tươi được nhiều người ưa chuộng để thanh nhiệt và hỗ trợ giảm đường huyết. Tuy nhiên, do dược tính hạ đường huyết mạnh và tính hàn sâu, thức uống này tiềm ẩn rủi ro lớn cho người huyết áp thấp, người chuẩn bị phẫu thuật, người tiêu hóa kém và người đang dùng thuốc tiểu đường.
Nhiều người nghĩ thảo dược tự nhiên vô hại, song nghiên cứu thực nghiệm cảnh báo chiết xuất dây lửa ít gân có thể làm thay đổi men gan, ure máu và chỉ số hematocrit. Dược liệu này chưa có dữ liệu lâm sàng trên người, do đó phụ nữ mang thai, người suy gan, suy thận và người rối loạn huyết học không nên tự ý dùng.
Dây thần thông chứa nhiều hoạt chất sinh học có khả năng kích thích tế bào miễn dịch trong ống nghiệm và mô hình động vật. Tuy nhiên, các bằng chứng lâm sàng quy mô lớn chứng minh loại cây này giúp người khỏe mạnh ngăn ngừa nhiễm trùng vẫn còn rất hạn chế, người dùng không nên lạm dụng theo lời đồn thổi.
Dây táo (*Anamirta cocculus*) là loài thảo dược có độc tính tế bào mạnh và rất dễ bị nhầm lẫn với các loài cây khác trong tự nhiên. Hiện chưa có nghiên cứu khoa học nào chứng minh loại cây này an toàn cho người, do đó phụ nữ mang thai và trẻ em cần tuyệt đối tránh xa để bảo vệ tính mạng và sức khỏe.
Uống rượu dây đau xương hằng ngày không giúp chữa khớp mà còn tiềm ẩn nguy cơ tăng phản ứng viêm và tổn thương gan thận do tác hại của cồn. Thay vì lạm dụng rượu ngâm, người bệnh nên ưu tiên dạng sắc nước hoặc chiết xuất chuẩn liều dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.