16904 bài viết
Bạch đầu ông có ngưỡng an toàn cấp tính khá cao trên động vật với liều độc LD50 vượt 2000 mg/kg, đồng thời ghi nhận khả năng hỗ trợ bảo vệ tế bào gan và thận trước các tác nhân oxy hóa. Tuy nhiên, người bị suy giảm chức năng gan thận vẫn cần thận trọng tham khảo ý kiến bác sĩ.
Nhiều người truyền tai nhau uống bản lan căn để phòng cúm mùa. Dù nghiên cứu trong phòng thí nghiệm ghi nhận thảo dược này có hoạt tính ức chế virus và kháng viêm, y học hiện vẫn thiếu các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn trên người để chứng minh khả năng ngăn ngừa bệnh.
Bản xé thơm là thảo dược dân gian chưa đủ dữ liệu kiểm chứng an toàn. Phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ và người mắc bệnh gan tuyệt đối không tự ý sử dụng để tránh nguy cơ ngộ độc, tổn thương gan và sảy thai ngoài ý muốn.
Uống Bản lan căn cùng lúc với thuốc hạ sốt hoặc thuốc chống đông tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc và xuất huyết do cản trở hệ enzym gan CYP450. Người bệnh cần hiểu rõ cơ chế dược lý để tránh biến chứng nguy hiểm.
Bạch đồng nữ và xích đồng nam là hai loài dược liệu khác nhau thuộc chi *Clerodendrum*, dễ phân biệt qua sắc hoa trắng hoặc đỏ. Bài viết giúp nhận diện rõ hình thái học, đặc điểm gen, thành phần hóa học và phạm vi ứng dụng dân gian của từng loại để dùng an toàn, hiệu quả.
Nước ép quả bầu chứa nhiều hợp chất tự nhiên giúp cải thiện dung nạp đường và ức chế enzyme chuyển hóa tinh bột trên mô hình thực nghiệm. Tuy nhiên, bằng chứng lâm sàng quy mô lớn trên bệnh nhân đái tháo đường vẫn còn thiếu, người bệnh tuyệt đối không dùng nước ép bầu thay thế thuốc điều trị.
Bại tượng hoa trắng (*Patrinia villosa*) và hoa vàng (*Patrinia scabiosifolia*) tuy dùng chung tên dược liệu nhưng khác biệt lớn về bản chất hóa học: loài hoa trắng giàu flavonoid (45,45%) thiên về kháng viêm, còn loài hoa vàng giàu saponin (32,09%). Việc nắm rõ đặc tính từng loài giúp ứng dụng điều trị chính xác, tránh nhầm lẫn.
Cỏ mực và bả dột đều nổi tiếng trong dân gian về xử lý vết thương nhưng cơ chế sinh học khác biệt hoàn toàn. Cỏ mực hỗ trợ đông máu bề mặt nhờ hoạt chất flavonoid, trong khi lá bả dột phát huy thế mạnh kháng viêm, giảm sưng phù thông qua 7-methoxycoumarin.
Hoạt chất PMD chiết xuất từ lá bạch đàn chanh có thể bảo vệ cơ thể khỏi muỗi đốt từ 6 đến hơn 14 giờ tùy thuộc nồng độ và công nghệ bào chế. Bằng chứng kiểm nghiệm lâm sàng xác nhận đây là giải pháp thực vật an toàn, có hiệu lực đuổi muỗi tương đương hóa chất tổng hợp DEET.
Chiết xuất vỏ và quả bần ghi nhận khả năng ức chế enzym alpha-glucosidase và giảm đường huyết trên mô hình chuột. Tuy nhiên, hiện chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người, người bệnh tuyệt đối không dùng bần để thay thế thuốc điều trị đái tháo đường.
Bại tượng thảo cho thấy tiềm năng kháng viêm ruột vượt trội trên mô hình động vật nhờ giảm cytokine viêm, bảo vệ niêm mạc và cân bằng hệ vi sinh đường ruột. Tuy nhiên, hiện vẫn chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người, người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng thảo dược thay thế phác đồ y khoa.
Bả dột có cơ sở sinh học trong việc bảo vệ màng nhầy và giảm đau trên mô hình chuột nhờ cơ chế điều hòa nitric oxide cùng prostaglandin, nhưng hoàn toàn thiếu thử nghiệm lâm sàng trên người; người bệnh tuyệt đối không dùng thay thế thuốc trị viêm loét dạ dày.