Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.577 bài, trang 15 trên 479
Người bị trào ngược dạ dày không bắt buộc phải kiêng tuyệt đối cà phê và trà. Nghiên cứu cho thấy tác động của đồ uống chứa caffeine lên cơ thắt thực quản dưới có sự khác biệt giữa các cá nhân, và nguy cơ bùng phát triệu chứng chủ yếu liên quan đến lượng dùng quá nhiều hoặc thói quen uống trà quá đặc.
Khi bị táo bón, người bệnh nên ưu tiên bổ sung chất xơ hòa tan như psyllium thay vì lạm dụng xơ không hòa tan. Bằng chứng khoa học cho thấy xơ hòa tan giúp làm mềm phân hiệu quả gấp nhiều lần và ít gây tác dụng phụ, trong khi dùng sai xơ không hòa tan dễ làm tăng chướng bụng, đầy hơi.
Men vi sinh thường được xem là giải pháp tự nhiên cho chứng táo bón, nhưng hiệu quả lâm sàng phụ thuộc chặt chẽ vào từng chủng vi khuẩn cụ thể. Một số chủng như *Bifidobacterium lactis* có bằng chứng cải thiện tần suất đi ngoài ở người lớn, trong khi nhiều chủng men đại trà hay việc dùng cho trẻ em lại mang lại hiệu quả rất hạn chế.
Bổ sung kẽm đúng cách trong 24 giờ đầu kể từ khi chớm cảm cúm có thể giúp rút ngắn thời gian bệnh từ 1 ngày đến 42% theo các thử nghiệm lâm sàng. Tuy nhiên, hiệu quả này chỉ ghi nhận ở liều kẽm nguyên tố trên 75 mg/ngày và người dùng phải đối mặt với nguy cơ buồn nôn tăng cao.
Folate tự nhiên trong các loại đậu và rau lá xanh đậm rất dồi dào nhưng dễ hao hụt khi đun nấu, trong khi acid folic trong thực phẩm tăng cường có sinh khả dụng vượt trội. Để bù đắp hiệu quả khi thiếu máu, kết hợp đậu, rau xanh cùng thực phẩm giàu B12 là giải pháp tối ưu.
Ăn đêm nhiều calo để tăng cân là thói quen đi ngược nhịp sinh học tự nhiên. Dù có thể làm tăng trọng lượng, bữa ăn sát giờ ngủ khiến độ nhạy insulin suy giảm, đường huyết 24 giờ tăng vọt và làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa tim mạch thay vì giúp phát triển cơ thể khỏe mạnh.
Nồi chiên không dầu giúp giảm bớt lượng dầu mỡ tiêu thụ nhưng luồng khí nóng nhiệt độ cao vẫn kích thích phản ứng oxy hóa cholesterol tự nhiên trong thịt cá, sinh ra độc chất COPs liên quan đến xơ vữa động mạch. Việc kết hợp thảo mộc chống oxy hóa và chọn nguyên liệu tươi là chìa khóa để chế biến an toàn [2, 4].
Gọt vỏ giúp loại bỏ hơn 90% lượng thuốc bảo vệ thực vật bám trên bề mặt củ quả, bảo vệ an toàn cho cơ thể. Tuy nhiên, hành động này cũng lấy đi lượng chất xơ và vi chất quý giá tập trung nhiều ở lớp biểu bì ngoài.
Chất xơ hòa tan như psyllium tạo gel mềm giúp làm dịu triệu chứng và giảm đau bụng ở người mắc hội chứng ruột kích thích (IBS). Ngược lại, chất xơ không hòa tan từ cám lúa mì dễ gây kích ứng niêm mạc, sinh co thắt và không mang lại hiệu quả cải thiện lâm sàng.
Đường fructose từ si-rô ngô và nước ngọt đóng chai là tác nhân kích hoạt mạnh mẽ quá trình tân tạo mỡ trực tiếp tại gan. Khác với glucose, fructose chuyển hóa độc lập với insulin, gây ứ đọng triglyceride, ức chế đốt cháy chất béo và làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ cùng các rối loạn chuyển hóa nguy hiểm.
Nhịn ăn gián đoạn không làm suy giảm cơ bắp nếu bạn nạp đủ protein từ 1,4 - 1,6 g/kg/ngày và tập kháng lực đều đặn. Tuy nhiên, khung giờ ăn hẹp gây khó khăn cho việc tối ưu hóa sức mạnh và phì đại cơ cực đại, đòi hỏi việc tính toán thời điểm tập và bữa ăn rất kỹ lưỡng.
Khi bị ốm hoặc nhiễm trùng, phản ứng căng thẳng khiến đường huyết người bệnh tiểu đường dao động thất thường. Áp dụng đúng nguyên tắc "Sick Day Rules" bằng cách duy trì đủ carbohydrate, uống nước đều đặn và theo dõi sát chỉ số máu giúp phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm.
Chế độ ăn Keto có thể giúp người cao huyết áp giảm cân nhanh và hỗ trợ hạ huyết áp ngắn hạn, nhưng lại tiềm ẩn nguy cơ làm tăng vọt mỡ máu xấu LDL-C và gây biến đổi thành mạch dài hạn. Người bệnh không nên tự ý áp dụng mà cần có sự theo dõi sát sao của bác sĩ.
Tăng đạm thực vật và giảm thịt đỏ đem lại nhiều cải thiện tích cực cho độ co giãn mạch và kiểm soát mỡ máu. Dù bằng chứng về khả năng hạ huyết áp trực tiếp vẫn còn những điểm chưa đồng nhất, việc bổ sung đậu hạt với liều lượng hợp lý là giải pháp dinh dưỡng hỗ trợ tim mạch bền vững.
Người mỡ máu cao không nhất thiết phải kiêng tuyệt đối trứng, bởi cholesterol từ thực phẩm chỉ ảnh hưởng một phần nhỏ đến nồng độ cholesterol máu. Tuy nhiên, do khả năng chuyển hóa và độ nhạy ở mỗi người khác nhau, việc ăn trứng cần được kiểm soát ở mức vừa phải và cá nhân hóa theo từng tình trạng bệnh lý.
Gan nhiễm mỡ ở người gầy không thể áp dụng chung chế độ cắt giảm calo tiêu cực như người thừa cân. Thay vì ép cân gây suy giảm khối cơ, chiến lược điều trị cốt lõi cần tập trung vào việc cải thiện độ nhạy insulin, giảm mỡ nội tạng và kiểm soát chất lượng chất béo cũng như hạn chế đường tinh luyện.
Người khỏe mạnh không cần bận tâm về việc thực phẩm "kỵ nhau" vì cơ thể có khả năng tự hấp thu tốt qua chế độ ăn đa dạng. Sự cẩn trọng và căn ke tương tác chỉ thực sự cần thiết ở người mắc bệnh mạn tính, người thiếu hụt vi chất hoặc đang sử dụng các loại thuốc điều trị dài ngày.
Bổ sung vitamin C mang lại tác dụng hạ acid uric máu nhất định trong các thử nghiệm lâm sàng, nhưng mức độ giảm tương đối khiêm tốn (khoảng 0,35 đến 0,5 mg/dL). Người bệnh không nên xem vitamin C là giải pháp thay thế thuốc kê đơn hay phương pháp điều trị dứt điểm bệnh gút.
Bột mass gainer chứa hàm lượng maltodextrin cao giúp tăng tổng trọng lượng cơ thể nhanh chóng, nhưng phần lớn cân nặng gia tăng có thể là mỡ thừa thay vì cơ nạc. Bằng chứng khoa học cho thấy hiệu quả tăng cơ đòi hỏi kích thích từ tập kháng lực, trong khi tinh bột nhanh chỉ nên dùng với lượng vừa phải sát buổi tập.
Ăn rau và chất đạm trước khi ăn cơm giúp làm chậm quá trình tháo rỗng dạ dày và kích thích tiết hormone GLP-1, từ đó hạ đỉnh đường huyết sau ăn tới hơn 40-54% ở người tiểu đường type 2 và tiền tiểu đường. Đây là mẹo dinh dưỡng đơn giản, hiệu quả và dễ áp dụng mỗi ngày.
