Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.648 bài, trang 260 trên 483
Hạt chia và hạt lanh giàu omega-3 dạng ALA nhưng cơ thể người chuyển đổi chất này thành EPA và DHA rất kém. Nguồn thực vật này không thể thay thế hoàn toàn cá hồi, đặc biệt ở phụ nữ mang thai cần lượng DHA trực tiếp để nuôi dưỡng thai nhi.
Phụ nữ mang thai không bắt buộc phải kiêng hoàn toàn cà phê, nhưng nên duy trì mức nạp caffeine dưới 200 mg mỗi ngày. Bằng chứng khoa học cho thấy vượt ngưỡng 200-300 mg/ngày có thể qua nhau thai gây co thắt tử cung, tăng nhịp tim thai và làm tăng nguy cơ thai chậm tăng trưởng hoặc trẻ sinh nhẹ cân.
Uống vitamin C 1000mg mỗi ngày làm vượt ngưỡng hấp thu của cơ thể, khiến lượng axit ascorbic dư thừa chuyển hóa trực tiếp thành oxalate trong nước tiểu. Tình trạng này làm tăng 41% nguy cơ mắc sỏi thận canxi oxalate, đặc biệt ở nam giới, và có thể dẫn đến tổn thương cấu trúc ống thận.
Trong thai kỳ, phụ nữ cần tránh sử dụng chất làm ngọt nhân tạo saccharin. Dù sucralose và aspartame được coi là an toàn hơn và được cấp phép sử dụng, các nghiên cứu gần đây khuyến cáo thai phụ không nên lạm dụng nhằm tránh nguy cơ đái tháo đường thai kỳ và ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển của thai nhi.
Tảo xoắn Spirulina chứa hàm lượng protein và vi chất dồi dào nhưng mẹ bầu không nên tùy tiện sử dụng. Do đặc tính hấp thụ sinh học cao, vi tảo dễ tích tụ kim loại nặng, nhôm và dư lượng dược phẩm từ môi trường, tiềm ẩn rủi ro ngộ độc gan và ảnh hưởng xấu đến sự phát triển của thai nhi.
Kết hợp L-theanine và caffeine giúp tăng cường khả năng chú ý, cải thiện tốc độ và độ chính xác khi xử lý tác vụ, đồng thời hạn chế tình trạng hồi hộp, căng thẳng do caffeine đơn độc gây ra nhờ khả năng gia tăng sóng não alpha và giảm xao nhãng.
Bổ sung selenium thường được cho là giúp tăng cường sức khỏe tế bào, nhưng khoa học cho thấy đây là con dao hai lưỡi. Việc tự ý dùng selenium khi nồng độ trong cơ thể đã đủ có thể làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường típ 2.
Rượu bia làm gián đoạn quá trình tiết dịch mật từ gan và enzym tiêu hóa từ tuyến tụy, gây cản trở nghiêm trọng quá trình tiêu hóa chất béo. Tình trạng này khiến cơ thể giảm hấp thu các vitamin thiết yếu hòa tan trong dầu gồm A, D, E và K, dẫn đến nguy cơ suy dinh dưỡng và tổn thương thần kinh, xương khớp.
Bộ đôi vitamin D3 và K2 được quảng cáo rầm rộ với công dụng gắn canxi vào xương, ngừa loãng xương vượt trội. Dù vitamin K2 đã chứng minh rõ vai trò kích hoạt osteocalcin trong phòng thí nghiệm, các thử nghiệm lâm sàng trên người về hiệu quả tăng mật độ xương và ngừa gãy xương khi kết hợp cùng D3 hiện vẫn còn nhiều mâu thuẫn.
Nhiều người lầm tưởng sống ở xứ nhiệt đới ngập tràn ánh nắng sẽ không lo thiếu vitamin D. Tuy nhiên, người làm văn phòng, người có da sẫm màu, người béo phì, người già và những ai có thói quen che chắn kín khi ra đường vẫn đối mặt với nguy cơ thiếu hụt vi chất nghiêm trọng do cơ thể không thể quang hợp tia UVB.
Sau phẫu thuật giảm cân, cấu trúc dạ dày - ruột thay đổi khiến thai phụ đối mặt nguy cơ cao thiếu hụt B12, folate và sắt do kém hấp thu. Để phòng ngừa thiếu máu, thai chậm tăng trưởng và dị tật, thai phụ cần được xét nghiệm máu định kỳ và tuân thủ phác đồ bổ sung vi chất chuyên biệt.
Đường lỏng trong nước ngọt không có chất xơ nâng đỡ nên rời dạ dày rất nhanh, ồ ạt tràn vào ruột non khiến đường huyết tăng vọt chỉ sau vài phút. Tình trạng này ép tuyến tụy tiết lượng lớn insulin cấp tính, trong khi lượng lớn fructose đi thẳng vào gan kích hoạt quá trình tạo mỡ và gây kháng insulin.
Uống nước dừa sau khi uống rượu giúp cơ thể bù đắp lượng nước, bổ sung kali và đường tự nhiên bị hao hụt. Tuy nhiên, thức uống này không trực tiếp giải trừ độc tính của cồn và có thể gây đầy bụng hoặc làm tăng kali máu ở người có chức năng tiêu hóa hay thận suy yếu.
Thai phụ mang song thai cần bổ sung năng lượng cao hơn mức đơn thai (40-45 kcal/kg/ngày đối với BMI bình thường) và tăng cường các vi chất thiết yếu như sắt, axit folic, canxi, magie, kẽm cùng vitamin D. Chế độ dinh dưỡng cân bằng và theo dõi y khoa sát sao giúp bảo vệ mẹ, hạn chế sinh non và thúc đẩy thai nhi tăng trưởng tối ưu.
Nhiều người tìm đến viên uống glutathione như giải pháp chống say và giải độc gan cấp tốc sau các cuộc nhậu. Tuy nhiên, các bằng chứng khoa học cho thấy glutathione đường uống bị phân giải mạnh tại đường tiêu hóa, khiến sinh khả dụng thực tế thấp và không thể đảo ngược ngay lập tức tổn thương oxy hóa do cồn tại gan.
Các nghiên cứu khoa học cho thấy collagen peptide thủy phân đường uống có thể cải thiện nhẹ độ ẩm, độ đàn hồi và nếp nhăn sau 8 đến 12 tuần sử dụng liên tục. Dù vậy, người dùng không nên kỳ vọng hiệu quả thần tốc do bằng chứng lâm sàng vẫn ghi nhận một số giới hạn sai lệch nhất định.
Tự nấu trà sữa tại nhà bằng lá trà mộc, sữa tách béo và đường ăn kiêng tự nhiên như cỏ ngọt stevia giúp cắt giảm trên 40% năng lượng dư thừa. Đây là giải pháp đơn giản giúp bảo vệ tim mạch, kiểm soát cân nặng hiệu quả mà vẫn giữ trọn hương vị thơm ngon yêu thích.
Mang thai ở tuổi vị thành niên không đòi hỏi mức canxi hay năng lượng tăng gấp đôi. Cơ thể mẹ chưa trưởng thành phải cạnh tranh dưỡng chất trực tiếp với thai nhi, do đó việc ăn quá nhiều hay thiếu chất đều gây hại; thai phụ trẻ cần tập trung cải thiện chất lượng vi chất theo hướng dẫn y tế.
Bổ sung kẽm và magie không giúp cơ thể đào thải cồn nhanh hơn hay loại trừ hoàn toàn tác hại của rượu bia. Bằng chứng khoa học cho thấy thiếu hụt vi chất làm gan dễ viêm và tổn thương oxy hóa nặng hơn, nhưng việc bổ sung chỉ có giá trị hỗ trợ phục hồi ở người thực sự thiếu hụt.
Hoạt chất EGCG trong trà xanh có khả năng bảo vệ hệ tim mạch rõ rệt thông qua việc dọn dẹp gốc tự do, ngăn ngừa oxy hóa LDL-cholesterol và kích hoạt oxit nitric giúp phục hồi chức năng nội mô mạch máu. Dù nhiều thử nghiệm ngắn hạn ghi nhận lợi ích này, việc dùng trà xanh chỉ đóng vai trò hỗ trợ lối sống, không thay thế thuốc chữa bệnh.
