Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
7.370 bài, trang 289 trên 369
Uống trà thạch tùng để trị mất ngủ là hiểu lầm tai hại. Dữ liệu khoa học cho thấy thạch tùng chứa alkaloid ức chế enzyme acetylcholinesterase và tương tác thụ thể nicotinic, làm tăng chất dẫn truyền gây tỉnh táo và kích thích thần kinh chứ không hề có tác dụng an thần.
Người mắc suy giáp không cần kiêng hoàn toàn đậu nành, nhưng protein đậu nành có thể làm giảm khả năng hấp thu thuốc levothyroxine tại ruột. Để đảm bảo hiệu quả điều trị, người bệnh chỉ cần tách rời thời điểm uống thuốc và ăn đậu nành từ 1 đến 4 giờ.
Quan niệm người có túi thừa đại tràng phải kiêng tuyệt đối các loại hạt nhỏ, ngô và bỏng ngô đã bị bác bỏ bởi các nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn. Bằng chứng hiện đại xác nhận những thực phẩm này hoàn toàn an toàn, không làm tăng nguy cơ viêm túi thừa hay biến chứng chảy máu tiêu hóa.
Nhai hạt thì là sau bữa ăn giúp tạo hương thơm tạm thời, hỗ trợ giảm mảng bám và viêm nướu nhờ hoạt chất tinh dầu. Tuy nhiên, mẹo dân gian này không thể chữa khỏi tận gốc chứng hôi miệng xuất phát từ ổ vi khuẩn kỵ khí trên bợn lưỡi hay bệnh nha chu.
Rắc bột thạch tùng lên vết thương hở là thói quen dân gian tiềm ẩn nhiều hiểm họa cho sức khỏe. Khi tiếp xúc với mô hở, các hạt bào tử mịn hoạt động như dị vật ngoại lai, kích hoạt phản ứng viêm mạn tính, ứ mủ và hình thành các khối u hạt xơ cứng khó điều trị dứt điểm.
Nhiều người có thói quen dùng thêm cây thường sơn khi đang uống thuốc tây trị sốt rét, nhưng đây là việc làm cực kỳ nguy hiểm. Hoạt chất febrifugine trong thường sơn có độc tính cao, gây nôn mửa dữ dội và tổn thương gan, làm mất tác dụng của thuốc tây và dễ dẫn đến biến chứng đe dọa tính mạng.
Bạn có thể ngâm hạt chia bằng cả nước ấm lẫn nước lạnh mà không lo hao hụt omega-3 hay chất xơ hòa tan. Nước ấm giúp hạt nở nhanh và giải phóng chất xơ tối đa, trong khi ngâm lạnh giúp duy trì cấu trúc màng gel dẻo dai tự nhiên.
Thóc lép có đuôi là thảo dược họ Đậu dễ bị nhầm với nhiều loài cỏ dại mọc hoang ven đường. Các nghiên cứu cho thấy cần kết hợp đặc điểm hình thái, cấu trúc hạt phấn và phân tích hóa học để nhận diện đúng loài, tránh nguy cơ ngộ độc khi tự ý thu hái về làm thuốc.
Nhiều người thắc mắc liệu dùng chung thóc lép có đuôi với thuốc hạ áp có gây nguy hiểm. Hiện chưa có nghiên cứu trực tiếp chứng minh tương tác giữa loài cây này với thuốc tim mạch, nhưng các bằng chứng dược lý học cảnh báo thảo dược có thể làm tăng nồng độ thuốc hoặc tụt huyết áp bất thường.
Bơ hạt phết bánh mì vẫn giữ được các chất béo lành mạnh và lợi ích tim mạch tương tự hạt nguyên, nhưng do cấu trúc tế bào bị nghiền nát, cơ thể sẽ tiêu hóa mỡ nhanh hơn, hấp thu nhiều calo hơn và ít tạo cảm giác no lâu bằng ăn hạt nguyên.
Hạt lanh được mệnh danh là siêu thực phẩm nhờ giàu axit béo omega-3 và hợp chất chống oxy hóa lignan. Tuy nhiên, các nghiên cứu lâm sàng chỉ ra rằng lớp vỏ cứng của hạt lanh nguyên hạt ngăn cản hệ tiêu hóa giải phóng dưỡng chất, khiến việc xay thành bột trở thành yếu tố quyết định để cơ thể hấp thu hiệu quả.
Người bị huyết áp thấp không nên thường xuyên uống trà thì là đậm đặc mỗi ngày. Do thảo mộc này sở hữu đặc tính lợi tiểu và làm giãn cơ trơn tự nhiên, việc lạm dụng có thể làm giảm thể tích dịch tuần hoàn, dễ dẫn tới nguy cơ hạ huyết áp quá mức, gây hoa mắt và chóng mặt.
Thái tử sâm là thảo dược bổ dưỡng có lợi cho miễn dịch, nhưng người đang uống thuốc điều trị bệnh mạn tính không nên tự ý sử dụng. Các hoạt chất từ thảo dược có thể tác động lên hệ enzyme chuyển hóa ở gan, làm giảm hiệu quả điều trị hoặc làm tăng độc tính của thuốc tây.
Nhiều người truyền tai nhau uống nước dứa trước ngày mổ để giảm sưng bầm, nhưng lại lo ngại hoạt chất bromelain làm máu khó đông. Thực tế, tác động chống kết tập tiểu cầu từ thực phẩm tự nhiên khá nhẹ so với thuốc đặc trị, song người bệnh vẫn cần nắm rõ nguyên tắc an toàn theo từng loại phẫu thuật.
Thói quen ngâm trái cây bằng nước muối không thể diệt sạch vi khuẩn và còn làm giảm hiệu quả loại bỏ dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Thay vì lạm dụng muối ăn, người tiêu dùng nên rửa kỹ dưới vòi nước chảy, dùng dung dịch baking soda loãng hoặc chủ động gọt vỏ để bảo đảm an toàn.
Ăn bưởi hoặc uống nước ép bưởi khi đang dùng thuốc hạ huyết áp có thể khiến lượng thuốc đi vào máu tăng vọt hơn gấp đôi. Hợp chất furanocoumarin trong bưởi phá hủy enzym chuyển hóa thuốc tại ruột, gây nguy cơ tụt huyết áp quá mức và nhiều biến chứng nguy hiểm kéo dài nhiều ngày.
Hầm canh và ăn cả xác củ giúp thu nhận trọn vẹn dưỡng chất từ thái tử sâm hơn so với chỉ hãm trà lấy nước. Nghiên cứu cho thấy nước chỉ hòa tan được khoảng 47-57% chất chiết trong củ, chủ yếu là polysaccharide, trong khi nhiều hoạt chất quý như saponin vẫn nằm lại trong mô vỏ và đầu củ.
Các nghiên cứu ghi nhận tinh dầu hạt thì là có khả năng giảm co thắt ruột và rút ngắn thời gian khóc dạ đề ở trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, bằng chứng hiện tại vẫn còn hạn chế về chất lượng, phụ huynh tuyệt đối không tự ý cho trẻ uống nước hãm thì là thô tại nhà khi chưa có chỉ định y khoa.
Nước dừa tươi giàu kali và dễ hấp thu hơn nước ngọt có ga, nhưng không thể thay thế hoàn toàn oresol khi sốt cao hay tiêu chảy mất nước. Các nghiên cứu cho thấy nước dừa thiếu hụt sự cân bằng điện giải chuẩn và gây bài tiết ngược natri tại ruột, chỉ nên dùng hỗ trợ tạm thời khi mất nước rất nhẹ.
Nhiều người e ngại trái cây đông lạnh bị mất hết vitamin so với hàng tươi sống. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học chứng minh nông sản cấp đông nhanh giữ lại lượng vitamin, chất xơ và khoáng chất tương đương, thậm chí đôi khi cao hơn đồ tươi bảo quản nhiều ngày.
