Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
4.667 bài, trang 164 trên 234
Người mắc hội chứng ruột kích thích không cần kiêng tuyệt đối thịt đỏ nhưng nên hạn chế ăn nhiều, nhất là phần nhiều mỡ. Nghiên cứu cho thấy người bệnh tiêu hóa chức năng thường ăn quá nhiều thịt đỏ, đồ ngọt nhưng lại thiếu cá và rau xanh, dễ gây thiếu vi chất và làm nặng thêm tình trạng rối loạn tiêu hóa.
Nhiều người mắc đái tháo đường kiêng cơm trắng và chuyển sang ăn bún tươi vì nghĩ sợi bún ít làm tăng đường huyết. Thực tế, các nghiên cứu cho thấy món sợi thông thường vẫn làm tăng đường huyết tương đương cơm trắng nếu cùng lượng tinh bột, ngoại trừ các loại sợi làm từ đậu xanh hoặc ngũ cốc chuyên biệt.
Người bệnh đái tháo đường không nên tự ý dùng sâm cau thường xuyên. Mặc dù chiết xuất sâm cau cho thấy tiềm năng hạ đường huyết và chống oxy hóa trong các thử nghiệm trên động vật, hiện vẫn chưa có thử nghiệm lâm sàng xác nhận độ an toàn và hiệu quả khi dùng lâu dài trên người.
Sâm Tây Bá Lợi Á giúp cơ thể chống lại căng thẳng và mệt mỏi nhờ hoạt động như một chất thích nghi tự nhiên. Dược liệu này tác động lên trục hạ đồi - tuyến yên - tuyến thượng thận, kích hoạt các protein bảo vệ tế bào và ngăn chặn sự gia tăng đột biến của hormone cortisol khi gặp áp lực.
Người suy thận mạn tính không nhất thiết phải kiêng hoàn toàn hải sản tươi sống. Điều cốt lõi là kiểm soát tổng lượng protein vừa phải và cắt giảm triệt để các loại hải sản chế biến sẵn chứa phụ gia phốt pho vô cơ vốn hấp thu gần 100% vào máu, gây hại thận và tim mạch.
Histamine hình thành do vi khuẩn phân hủy histidine trong thịt cá ươn là một độc tố có cấu trúc vô cùng bền nhiệt. Việc nấu sôi, chiên rán thông thường chỉ tiêu diệt được vi khuẩn chứ hoàn toàn không thể phá hủy độc tố histamine đã tích tụ, dẫn đến nguy cơ ngộ độc cấp tính nguy hiểm cho người dùng.
Mang biến thể gen ApoE4 làm tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer, đặc biệt khi kết hợp với chế độ ăn giàu chất béo bão hòa. Các nghiên cứu cho thấy tiêu thụ nhiều mỡ bão hòa kích hoạt phản ứng viêm thần kinh, kháng insulin não và thúc đẩy tích tụ mảng bám beta-amyloid ở cơ thể mang gen này.
Sâm Ngọc Linh chứa nhóm hoạt chất ginsenoside và saponin có vai trò hỗ trợ hệ tim mạch và thần kinh. Tuy nhiên, người bệnh tăng huyết áp không nên tự ý sử dụng mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ điều trị, chọn đúng nguồn sâm chuẩn xác và theo dõi sát chỉ số huyết áp để đảm bảo an toàn.
Chiết xuất từ sâm cau, nổi bật là hoạt chất curculigoside, cho thấy tiềm năng chống oxy hóa, ức chế quá trình chết tế bào và bảo vệ mô thần kinh trong các thử nghiệm tiền lâm sàng. Dù vậy, người dân không nên tự ý dùng để phòng ngừa suy giảm trí nhớ vì hiện vẫn thiếu bằng chứng thử nghiệm lâm sàng trên người.
Người bị huyết áp cao có thể sử dụng sâm Tây Bá Lợi Á ở liều lượng thích hợp, bởi nghiên cứu lâm sàng cho thấy thảo dược này không làm biến động huyết áp hay ảnh hưởng đến thuốc tim mạch. Tuy nhiên, người bệnh cần tuân thủ liều chuẩn và không dùng thay thế thuốc điều trị.
Ăn thịt đỏ giúp cải thiện nồng độ hemoglobin huyết thanh ở người trưởng thành khi duy trì từ 4 tuần trở lên. Để phục hồi kho dự trữ sắt ferritin trong cơ thể, chế độ ăn tăng cường thịt nạc đỏ cần thực hiện đều đặn ít nhất 8 tuần đến trên 16 tuần, kết hợp tránh các thực phẩm cản trở hấp thu sắt.
Người bị viêm gan và men gan cao nên chủ động hạn chế thịt bò trong thực đơn hằng ngày. Hàm lượng đạm động vật đậm đặc, chất béo bão hòa cùng sắt heme dồi dào trong thịt bò có thể làm tăng gánh nặng chuyển hóa, thúc đẩy ứ đọng sắt và gia tăng mức độ viêm mỡ tại các mô tế bào gan.
Người bệnh tiểu đường tuýp 2 không cần cắt bỏ hoàn toàn thịt đỏ. Các thử nghiệm lâm sàng cho thấy thịt đỏ không làm tăng đường huyết ngắn hạn, đặc biệt thịt rất nạc không gây kháng insulin. Tuy nhiên, cần hạn chế thịt mỡ và thịt chế biến sẵn để tránh tích tụ sắt heme, mỡ thừa làm nặng thêm bệnh.
Ăn thịt đỏ chế biến như thịt xông khói thường xuyên làm tăng 12-30% nguy cơ cao huyết áp do tải lượng natri và chất bảo quản nitrat ngấm sâu trong khâu ướp thịt tạo áp lực lớn lên thành mạch. Ngược lại, thịt đỏ tươi chưa chế biến không ghi nhận mối liên hệ tiêu cực này.
Thưởng thức bát bún cá chiên giòn thêm ớt cay dễ khiến người mắc hội chứng ruột kích thích đau quặn bụng, nóng rát và mót rặn. Các nghiên cứu cho thấy hoạt chất trong ớt cùng phản ứng sau ăn kích hoạt trực tiếp hệ thần kinh ruột vốn bị tăng cảm thụ, gây đau dữ dội hơn người bình thường.
Nước dùng bún phở hầm xương đậm đà thường chứa lượng lớn muối natri cùng kali và photpho hòa tan. Với người suy thận mạn tính, thói quen húp hết nước lèo dễ làm tăng huyết áp, giữ nước và gây rối loạn điện giải. Người bệnh nên ưu tiên ăn phần cái, giảm nêm mặn và bỏ thói quen húp cạn nước.
Sâm Ngọc Linh hỗ trợ giảm căng thẳng do stress mạn tính nhờ hợp chất majonoside-R2. Hoạt chất này giúp điều hòa hệ thụ thể GABA-A, giảm tổn thương oxy hóa ở mô não, phục hồi thời gian ngủ tự nhiên và bảo vệ niêm mạc dạ dày trước những tác động tiêu cực của áp lực tâm lý kéo dài.
Tiêu thụ nhiều thịt đỏ làm tăng nguy cơ mắc cả sỏi canxi oxalat và sỏi acid uric do quá trình dị hóa đạm động vật làm toan hóa nước tiểu, tăng đào thải acid uric và canxi, đồng thời làm giảm chất ức chế citrate. Cân bằng khẩu phần đạm và bổ sung rau củ giàu kiềm giúp phòng ngừa sỏi hiệu quả.
Ăn thịt đỏ có thể làm tăng áp lực lọc cầu thận và thúc đẩy tiến trình suy giảm chức năng thận ở người bệnh suy thận mạn. Khi các đơn vị thận suy giảm, tải lượng đạm từ thịt khiến các cầu thận còn lại phải hoạt động tối đa, gây căng thẳng cơ học và đẩy nhanh tổn thương cấu trúc lọc.
Người bệnh gút không cần kiêng thịt đỏ tuyệt đối suốt đời nhưng phải kiểm soát chặt khẩu phần. Ăn nhiều thịt bò, thịt lợn làm tăng nguy cơ bùng phát cơn đau cấp tính, trong khi duy trì chế độ ăn cân bằng, giảm thịt mỡ và tăng đạm thực vật mới là giải pháp kiểm soát bệnh bền vững.
