Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
7.372 bài, trang 279 trên 369
Táo chứa các acid hữu cơ tự nhiên có độ pH thấp dưới ngưỡng an toàn của men răng, do đó thói quen ăn hoặc uống nước ép táo thường xuyên có thể gây mòn men và ê buốt nếu dùng sai cách. Việc nắm rõ cơ chế hòa tan khoáng và điều chỉnh thói quen vệ sinh miệng sẽ giúp bạn thưởng thức táo an toàn.
Nhiều thai phụ truyền tai nhau kinh nghiệm uống nước lá tía tô đậm đặc để chuyển dạ nhanh và giảm đau đẻ. Tuy nhiên, y học hiện đại khẳng định chưa có bằng chứng khoa học chứng minh tía tô giúp dễ sinh; việc lạm dụng nước sắc đậm đặc thậm chí còn tiềm ẩn rủi ro rối loạn cơn co tử cung và ảnh hưởng tim mạch.
Tắm nắng qua cửa kính hoàn toàn không giúp cơ thể tổng hợp vitamin D do lớp kính đã ngăn chặn toàn bộ tia UVB cần thiết. Thói quen này còn khiến da chịu tác hại từ tia UVA xuyên qua kính. Để tạo vi chất, bạn cần ra ngoài trời trực tiếp trong thời gian ngắn an toàn.
Nhiều người tin rằng rong biển và tảo xoắn là nguồn cung cấp dồi dào vitamin B12 cho người ăn chay. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học cho thấy phần lớn B12 trong tảo xoắn Spirulina là "vitamin B12 giả" không có hoạt tính sinh học ở người, trong khi chỉ một số loại như rong nori hay tảo Chlorella mới chứa B12 thật sự có thể hấp thu.
Uống thuốc dạ dày nhóm ức chế bơm proton (PPI) kéo dài trên 2 năm hoặc dùng liều cao có thể làm tăng nhẹ nguy cơ thiếu hụt vitamin B12. Tuy nhiên, các phân tích gộp lớn cho thấy nồng độ B12 huyết thanh trung bình phần lớn không suy giảm rõ rệt, do đó người bệnh không nên quá lo lắng hay tự ý ngưng thuốc.
Nấu lá tía tô quá kỹ sẽ làm thất thoát phần lớn tinh dầu bay hơi và suy giảm hoạt chất kháng viêm quý giá. Để giữ trọn dược tính của thảo dược này, người dùng chỉ nên đun sôi nhanh trong khoảng 2 đến 4 phút và luôn đậy kín nắp vung khi nấu.
Uống Metformin dài ngày có thể gây thiếu hụt vitamin B12 do thuốc làm cản trở quá trình hấp thu vi chất này tại đoạn cuối ruột non. Nguy cơ thiếu hụt tăng cao rõ rệt ở những người dùng liều lớn và điều trị kéo dài, nhưng người bệnh hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa qua theo dõi y tế và chế độ dinh dưỡng.
Nhiều người hoang mang lo sợ ngộ độc xyanua khi vô tình nuốt phải hạt táo. Thực tế, việc lỡ nuốt một vài hạt táo nguyên vẹn không gây nguy hiểm cho sức khỏe. Chất độc chỉ giải phóng khi hạt bị nghiền nát với số lượng rất lớn, vượt xa lượng hạt có trong những bữa ăn thông thường.
Uống vitamin C cùng lúc với vitamin B12 có thể làm giảm hiệu quả hấp thu do vitamin C liều cao có khả năng biến đổi và phá hủy phân tử B12 trong đường tiêu hóa. Để bảo toàn lượng dưỡng chất, người dùng nên uống hai loại vitamin này cách nhau ít nhất 2 giờ.
Uống vitamin B12 vào buổi sáng là thời điểm tối ưu nhất trong ngày. Vi chất này có đặc tính thúc đẩy sự tỉnh táo và làm giảm nồng độ melatonin, hormone điều hòa giấc ngủ. Uống B12 vào đầu ngày giúp tối ưu hóa mức năng lượng cho cơ thể và ngăn ngừa nguy cơ mất ngủ hoặc gián đoạn giấc ngủ ban đêm.
Táo tàu đỏ thường được truyền tai là "thần dược bổ máu", nhưng thực tế hàm lượng sắt trong loại quả này khá khiêm tốn. Lợi ích hỗ trợ tạo máu của táo tàu chủ yếu đến từ lượng vitamin C giúp tăng hấp thu khoáng chất và các hợp chất sinh học kích hoạt phản ứng tế bào, chứ không thể thay thế phác đồ điều trị thiếu máu.
Trẻ từ 6-7 tháng tuổi có thể bắt đầu làm quen với táo khi bước vào giai đoạn ăn dặm. Tuy nhiên, táo sống là một trong những thực phẩm hàng đầu gây nghẹn hóc đường thở ở trẻ nhỏ. Để đảm bảo an toàn, cha mẹ tuyệt đối không cho con ăn miếng táo sống cứng mà cần hấp chín mềm, nghiền nhuyễn hoặc bào sợi mỏng.
Muốn pha trà táo tàu ngon và giàu dưỡng chất, bạn nên cắt lát hoặc xé nhỏ quả thay vì để nguyên. Lớp vỏ ngoài của táo khô ngăn cản nước tiếp xúc với thịt quả, khiến các hợp chất polysaccharide chống oxy hóa quý giá khó chiết xuất trọn vẹn vào nước hãm.
Nước cam vắt để trong tủ lạnh vẫn bị mất chất liên tục do quá trình oxy hóa tự nhiên. Nghiên cứu thực nghiệm cho thấy thời gian bán rã của vitamin C trong nước cam tươi chỉ khoảng 6 đến 17 giờ. Để hấp thu trọn vẹn dưỡng chất, bạn nên uống ngay hoặc dùng hết trong vòng 24 giờ.
Uống canxi mà thiếu vitamin D sẽ khiến hiệu quả hấp thu tại đường ruột giảm sụt nghiêm trọng hơn 75%. Không có vitamin D kích hoạt các kênh vận chuyển và protein chuyên trách, phần lớn canxi sẽ bị đào thải, làm tăng nguy cơ mất cân bằng canxi và gây loãng xương.
Phơi nắng trong khoảng thời gian ngắn quanh buổi trưa (từ 10 giờ sáng đến 3 giờ chiều) giúp cơ thể tổng hợp vitamin D nhanh và hiệu quả nhất nhờ lượng tia UVB đạt đỉnh. Cách tiếp xúc dưới ngưỡng đỏ da này giúp giảm thiểu liều tích lũy tia UVA gây hại so với việc phơi nắng kéo dài vào chiều muộn.
Nhiều người duy trì thói quen uống nước lá vối thay hoàn toàn nước lọc cả ngày nhằm thanh nhiệt, giải độc. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho thấy thói quen này có thể gây áp lực lên thận do thiếu hụt nước lọc tinh khiết để duy trì độ thẩm thấu nước tiểu tối ưu, dù nụ vối có đặc tính chống viêm tốt.
Uống trà đặc ngay sau khi ăn trứng làm giảm hấp thu vi chất sắt không heme do tannin tạo phức hợp không tan trong ruột. Tuy nhiên, tương tác này không biến đổi protein thành chất độc; cơ thể còn có cơ chế protein nước bọt thích nghi giúp giảm bớt ảnh hưởng tiêu cực của tannin theo thời gian.
Uống nước sắc lá trắc bách diệp kéo dài có thể gây độc cho hệ thần kinh và làm suy giảm chức năng thận. Dược liệu này chứa hoạt chất thujone cùng nhiều tinh dầu monoterpene có khả năng tích tụ độc tố, gây ức chế thần kinh và tạo gánh nặng bài tiết nghiêm trọng khi dùng quá liều hoặc dùng lâu ngày.
Gọt vỏ và cắt nhỏ trái cây làm phá vỡ mô tế bào, kích hoạt enzyme ascorbate oxidase khiến vitamin C bị oxy hóa và hao hụt dần theo thời gian. Tuy nhiên, nếu được cắt miếng to, đậy kín và giữ lạnh liên tục ở 4-5 độ C, phần lớn vitamin C cùng các chất chống oxy hóa vẫn được lưu giữ tốt trong vài ngày.
