Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
10 bài
Người đang dùng thuốc metformin không nên tự ý uống trà lá dâu tằm tàu thường xuyên hoặc đậm đặc. Cả hai đều có cơ chế cản trở hấp thu glucose tại đường ruột, làm tăng nguy cơ cộng gộp dẫn đến tụt đường huyết quá mức và gây nguy hiểm cho người bệnh.
Tự hái lá dâu tằm mọc hoang phơi khô nấu nước tiềm ẩn nguy cơ nhiễm độc cao, không chỉ từ thuốc bảo vệ thực vật mà chủ yếu do lá dâu dễ tích tụ khói bụi và kim loại nặng độc hại như chì, cadmium và niken từ môi trường ô nhiễm xung quanh.
Đắp lá dâu tằm trị nám là mẹo dân gian phổ biến, nhưng khoa học chỉ mới chứng minh hiệu quả làm sáng da từ các dịch chiết chuẩn hóa trong phòng thí nghiệm. Việc tự giã lá tươi đắp mặt không đảm bảo tách được hoạt chất ức chế sắc tố mà còn tiềm ẩn nguy cơ gây kích ứng da.
Nước lá dâu tằm tàu chứa các hoạt chất tự nhiên giúp ức chế enzyme tiêu hóa đường, từ đó hỗ trợ làm chậm hấp thu carbohydrate và giảm tình trạng tăng vọt đường huyết sau bữa ăn. Tuy nhiên, người bệnh chỉ nên xem đây là biện pháp hỗ trợ lối sống, không tự ý thay thế thuốc điều trị.
Các nghiên cứu tiền lâm sàng cho thấy chiết xuất lá dâu tằm có thể hỗ trợ giảm triglyceride, cholesterol toàn phần và LDL-C nhờ thúc đẩy bài tiết cholesterol và chống oxy hóa. Tuy nhiên, trà lá dâu chỉ đóng vai trò hỗ trợ lối sống, người bệnh không được tự ý bỏ thuốc điều trị chuyên khoa.
Dâu tằm tàu (Morus nigra) và dâu tằm trắng (Morus alba) đều giàu dưỡng chất, nhưng các phân tích phòng thí nghiệm cho thấy dâu tằm tàu thường vượt trội về tổng lượng polyphenol và khả năng dập tắt gốc tự do. Tuy vậy, một số giống dâu tằm trắng sẫm màu vẫn sở hữu lượng anthocyanin đáng kể.
Nhiều phụ huynh truyền tai nhau cách dùng vỏ rễ dâu tằm tàu nấu siro trị ho kéo dài cho trẻ nhỏ vì nghĩ thảo dược tự nhiên lành tính. Tuy nhiên, các nghiên cứu hóa dược cho thấy vỏ và rễ loài cây này chứa nhiều hoạt chất sinh học mạnh, tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc nếu tự ý dùng sai liều.
Người bị bệnh thận mạn không nên ăn nhiều quả dâu tằm tàu. Lượng kali dồi dào trong quả mọng có thể gây tăng kali máu đe dọa nhịp tim, kết hợp với nồng độ anthocyanin cao có nguy cơ ức chế enzym tương tự thuốc giảm đau, làm tăng gánh nặng và thúc đẩy suy giảm chức năng thận.
Người huyết áp cao không nên uống vỏ rễ dâu tằm tàu mỗi ngày do chưa có bằng chứng lâm sàng về liều an toàn hạ áp trên người. Dù rễ cây chứa nhiều hoạt chất sinh học, việc tự ý dùng thô sơ dễ gây dao động huyết áp và tiềm ẩn nguy cơ quá liều tích lũy.
Quả dâu tằm chứa nhiều flavonoid chống oxy hóa tốt cho gan, nhưng ngâm cùng rượu sẽ đưa ethanol vào cơ thể, tạo áp lực chuyển hóa lớn lên gan. Lạm dụng rượu dâu tằm không giúp bổ gan mà còn làm tăng nguy cơ tổn thương gan do cồn.
