Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.651 bài, trang 1109 trên 1.483
Cơm trắng và bún gạo truyền thống đều có chỉ số đường huyết thuộc nhóm cao và có thể làm đường huyết tăng nhanh nếu ăn đơn lẻ. Tốc độ ngấm đường thực tế phụ thuộc lớn vào phương pháp chế biến và các thực phẩm giàu chất xơ, đạm ăn kèm trong bữa ăn.
Phụ nữ mang thai hoàn toàn có thể ăn quả sa kê nấu chín như một nguồn cung cấp tinh bột và axit amin thiết yếu lành mạnh. Tuy nhiên, mẹ bầu tuyệt đối không nên tự ý dùng nước lá sa kê đun uống, bởi dịch sắc thảo mộc này tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây rối loạn huyết áp và chưa được kiểm chứng an toàn cho thai nhi.
Dịch chiết lá sao nhái chứa nhiều hợp chất phenolic, quercitrin và anthocyanin có khả năng kháng viêm, chống oxy hóa và ức chế một số vi khuẩn gây bệnh trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, việc ăn rau sao nhái tươi không thể tự làm sạch mảng bám răng hay thay thế các biện pháp vệ sinh răng miệng cơ học.
Khi ăn riêng lẻ trên cùng mức calo, bánh mì trắng làm tăng đường huyết mạnh hơn, giữ no kém và dễ khiến cơ thể nạp dư năng lượng ở bữa sau hơn so với cơm trắng. Tuy nhiên, nếu kết hợp đúng cách cùng chất đạm và chất xơ trong thực đơn kiểm soát calo, bạn vẫn có thể ăn cả hai mà không lo tích mỡ.
Chiết xuất cỏ ba lá đỏ giàu phytoestrogen được chứng minh giúp tăng sinh collagen, phát triển sợi đàn hồi và cải thiện độ dày biểu bì trên mô hình động vật thiếu hụt estrogen. Tuy nhiên, thử nghiệm trên phụ nữ mãn kinh chỉ mới ghi nhận mức độ cải thiện da nhẹ, đòi hỏi người dùng cần hiểu đúng và sử dụng thận trọng.
Khi vô tình nuốt phải các bộ phận của cây sam hạt đỏ, cơ thể thường phát tín hiệu cảnh báo đầu tiên tại đường tiêu hóa với cảm giác cồn cào, khó chịu dạ dày, trước khi độc tố taxane ngấm sâu gây sung huyết nội tạng và giãn buồng tim cấp tính. Việc nhận diện sớm rất quan trọng để cấp cứu kịp thời.
Cây sam hạt đỏ lá dài đúng là chứa hoạt chất paclitaxel dùng để sản xuất thuốc hóa trị ung thư. Tuy nhiên, việc tự hái lá hay vỏ cây đem đun nước uống không giúp tiêu diệt khối u như lời đồn, mà còn tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc tế bào nghiêm trọng.
Thay thế cơm sáng bằng bột yến mạch mang lại lợi ích rõ rệt nhất cho người bị mỡ máu cao, nam giới trung niên thừa cân và người có nguy cơ rối loạn đường huyết. Nhờ hàm lượng dồi dào chất xơ hòa tan beta-glucan, yến mạch giúp giảm đáng kể lượng cholesterol xấu, thu nhỏ các hạt lipoprotein gây hại và hỗ trợ hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh.
Trộn đậu đen, đậu đỏ vào cơm trắng là cách đơn giản giúp bổ sung chất xơ, đạm thực vật và làm chậm quá trình hấp thu đường sau ăn. Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy việc duy trì lượng đậu hợp lý mỗi ngày trong một chế độ ăn lành mạnh giúp giảm cholesterol xấu, hạ đường huyết lúc đói và bảo vệ tim mạch.
Ăn nhiều cơm trắng, bún, phở vào bữa trưa dễ khiến cơ thể uể oải, sụp mí mắt chỉ sau một đến hai giờ. Hiện tượng này xuất phát từ việc tinh bột tinh chế tạo ra đỉnh insulin cao, làm đường huyết tụt nhanh sau đó và đẩy mạnh quá trình vận chuyển tiền chất tạo serotonin gây buồn ngủ.
Bảo quản bánh mì trong môi trường lạnh rồi nướng lại không làm biến mất lượng calo tổng thể nhưng giúp chuyển hóa một phần tinh bột thành tinh bột kháng (RS3) qua quá trình thoái hóa tinh bột. Cơ chế này hỗ trợ làm chậm tiêu hóa và giảm chỉ số đường huyết, song không thể thay thế cho chế độ ăn kiêng kiểm soát năng lượng.
Rau sao nhái hồng chứa các hoạt chất có khả năng ức chế men chuyển angiotensin (ACE) và hỗ trợ lợi tiểu trên mô hình thử nghiệm. Tuy nhiên, người bệnh tăng huyết áp không được tự ý bỏ thuốc điều trị, chỉ nên dùng sao nhái như rau ăn kèm với lượng vừa phải và cần theo dõi huyết áp định kỳ.
Bánh mì pate trứng vỉa hè thơm ngon nhưng tiềm ẩn nguy cơ nhiễm khuẩn E. coli, Listeria do khó tiệt trùng mỡ thịt, đồng thời lượng lớn chất béo bão hòa và natri làm tăng gánh nặng tim mạch, béo phì và ung thư đường tiêu hóa nếu ăn thường xuyên.
Nước súc miệng chứa chiết xuất xô thơm có khả năng ức chế mạnh vi khuẩn gây sâu răng trong mảng bám. Một thử nghiệm lâm sàng cho thấy việc sử dụng dung dịch này giúp giảm hơn 90% số lượng khuẩn lạc Streptococcus mutans sau 3 tuần, trở thành giải pháp hỗ trợ vệ sinh răng miệng đáng chú ý bên cạnh việc đánh răng.
Củ riềng nếp chứa hoạt chất 1'-acetoxychavicol acetate (ACA) được chứng minh có khả năng ức chế sự nhân lên và thúc đẩy quá trình tự chết của tế bào ung thư vú, đại trực tràng. Tuy nhiên, các kết quả này mới dừng ở mức độ phòng thí nghiệm và mô hình động vật, chưa thể thay thế thuốc điều trị trên người.
Cơm nguội để tủ lạnh có thể bị nhiễm vi khuẩn *Bacillus cereus*, loài vi sinh vật sở hữu bào tử sống sót qua nhiệt độ nấu nướng và có khả năng sinh ra độc tố gây nôn chịu nhiệt tới 100 độ C. Để đảm bảo an toàn, cơm chín cần được làm nguội và cất tủ lạnh trong vòng 2 giờ, bảo quản tối đa vài ngày ở mức nhiệt chuẩn.
Không phải mọi loại tinh bột đều gây tăng cân hay làm tăng đường huyết. Nhóm tinh bột tiêu hóa chậm, đặc biệt là tinh bột kháng, có khả năng đi thẳng xuống đại tràng để lên men, tạo ra các axit béo chuỗi ngắn giúp nuôi dưỡng lợi khuẩn, giảm viêm, tăng hấp thu khoáng chất và bảo vệ sức khỏe đường ruột.
Ăn cơm trắng cùng các món kho mặn khiến huyết áp tăng nhanh do hiệu ứng cộng hưởng bất lợi: tinh bột hấp thu nhanh kích thích tuyến tụy tiết nhiều insulin, trong khi insulin lại ra tín hiệu trực tiếp cho thận giữ lại natri, khiến lượng muối từ thức ăn mặn ứ đọng và làm thể tích máu tăng vọt.
Nhiều người truyền tai nhau uống trà cây xô thơm để trị đổ mồ hôi đêm và mồ hôi tay chân nhờ hoạt chất tự nhiên. Tuy nhiên, các tổng quan y khoa cho thấy thảo dược này không nằm trong phác đồ điều trị được kiểm chứng, mà hiệu quả ức chế mồ hôi thực sự thuộc về nhóm thuốc kháng cholinergic chuyên biệt.
Ăn bánh mì trắng mỗi ngày khiến đường huyết và insulin tăng vọt do thực phẩm này có chỉ số đường huyết (GI) rất cao. Tinh bột tinh chế hấp thu nhanh tạo áp lực chuyển hóa lớn, nhưng việc phối hợp cùng đạm, chất xơ hoặc các loại hạt có thể giúp kiểm soát hiệu quả tình trạng này.
