Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
29.286 bài, trang 1322 trên 1.465
Uống giấm táo pha loãng không giúp làm tiêu hao trực tiếp mỡ trong gan. Các bằng chứng khoa học cho thấy axit axetic chỉ hỗ trợ làm chậm tiêu hóa, cải thiện đường huyết sau ăn và mỡ máu ở mức độ khiêm tốn, chứ không thể thay thế lối sống lành mạnh hay điều trị y khoa.
Bổ sung lợi khuẩn (probiotic) giúp củng cố hàng rào bảo vệ ruột, ngăn chặn nội độc tố LPS tràn về gan gây viêm và tích tụ mỡ. Tuy nhiên, đây mới là giải pháp hỗ trợ tiềm năng, không thể thay thế mục tiêu cốt lõi là giảm 7%-10% cân nặng thông qua ăn uống và vận động.
Đi bộ tản bộ nhẹ nhàng như sinh hoạt hàng ngày có thể chưa đủ kích thích tim phổi để đốt mỡ gan tối ưu. Tuy nhiên, khi nâng lên ngưỡng vận động hiếu khí cường độ trung bình, kết hợp tập kháng lực hoặc tập ngắt quãng, cơ thể sẽ kích hoạt mạnh mẽ quá trình oxy hóa axit béo, giúp giảm mỡ gan độc lập với việc giảm cân.
Stress kéo dài có thể gián tiếp và trực tiếp thúc đẩy gan nhiễm mỡ thông qua sự gia tăng mạn tính của hormone cortisol và các phản ứng chuyển hóa. Bằng chứng y khoa cho thấy nồng độ glucocorticoid cao gây tích tụ mỡ, rối loạn axit mật và kích hoạt viêm gan, đặc biệt khi kết hợp chế độ ăn giàu chất béo.
Bữa sáng giàu protein giúp tăng cảm giác no và điều hòa hormone ghrelin, PYY hiệu quả hơn so với bỏ bữa hoặc ăn sáng nhiều tinh bột. Dù vậy, bằng chứng lâm sàng chưa cho thấy bữa sáng giàu protein giúp cải thiện mỡ máu hay chuyển hóa mỡ gan vượt trội.
Các thực phẩm lên men quen thuộc như sữa chua và kim chi giúp đường ruột sản sinh các axit béo chuỗi ngắn (SCFA), hỗ trợ điều hòa lipid và hạn chế viêm gan. Dù vậy, chúng chỉ phát huy tối đa lợi ích khi được sử dụng hợp lý và không thể thay thế phác đồ y khoa toàn diện.
Rau cải dầu chứa glucosinolate có thể chuyển hóa thành goitrin gây ức chế hấp thu iod của tuyến giáp. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học khẳng định ăn rau cải dầu nấu chín với lượng thông thường hoàn toàn an toàn cho người khỏe mạnh, chỉ tiềm ẩn nguy cơ khi ăn sống quá mức hoặc thiếu hụt iod.
Gan nhiễm mỡ độ 1 hoàn toàn có thể tự hồi phục tự nhiên mà không cần dùng đến thuốc. Do chưa có thuốc đặc trị được phê duyệt, việc kiên trì thay đổi lối sống, kiểm soát dinh dưỡng và giảm mỡ nội tạng chính là chìa khóa vàng giúp tế bào gan tự dọn sạch mỡ thừa và phục hồi hoàn toàn.
Người bị gan nhiễm mỡ hoàn toàn có thể uống whey protein khi tập gym nếu dùng đúng liều lượng và kiểm soát tốt calo. Bằng chứng khoa học cho thấy whey protein không gây hại gan, thậm chí hỗ trợ chống oxy hóa và ngăn mỡ gan tiến triển xấu khi tăng cân.
Chất xơ hòa tan pectin trong phần thịt của các loại trái cây khi vào ruột sẽ hút nước tạo thành lớp gel nhớt, giúp giữ lại một phần cholesterol và axit mật để đào thải qua phân. Tuy nhiên, các nghiên cứu cho thấy thói quen này chỉ giúp giảm nhẹ mỡ máu và không thể thay thế thuốc điều trị.
Người gầy và không uống rượu vẫn có thể mắc gan nhiễm mỡ do các đột biến gen (như PNPLA3, TM6SF2, LIPA), rối loạn biểu sinh, khiếm khuyết enzyme lysosome cùng tình trạng tích tụ mỡ nội tạng và teo cơ âm thầm. Đây là bệnh lý chuyển hóa phức tạp, có thể âm thầm tiến triển thành viêm gan, xơ gan và ung thư gan nếu không được phát hiện sớm.
Ăn nhiều cơm trắng vào bữa tối khiến lượng đường huyết tăng vọt vào ban đêm, thời điểm độ nhạy insulin suy giảm tự nhiên. Tình trạng này kích hoạt các thụ thể sinh mỡ, chuyển hóa glucose dư thừa thành triglyceride tích tụ tại gan, đẩy nhanh nguy cơ và mức độ nghiêm trọng của gan nhiễm mỡ.
Nhiều người chủ quan khi thấy LDL-cholesterol bình thường dù triglyceride tăng cao. Tuy nhiên, tình trạng này vẫn làm tăng sinh các hạt mỡ nhỏ gây xơ vữa mạch máu âm thầm, gia tăng tỷ lệ tử vong do tim mạch và có thể kích hoạt cơn viêm tụy cấp nguy hiểm tính mạng khi vượt ngưỡng an toàn.
Nước ngọt không đường (diet) không hoàn toàn an toàn cho lá gan vì các chất tạo ngọt nhân tạo có thể làm xáo trộn hệ vi sinh đường ruột, phá vỡ hàng rào niêm mạc ruột và thúc đẩy nguy cơ gan nhiễm mỡ. Người thừa cân, tiểu đường hay có bệnh gan nên hết sức thận trọng.
Cánh hoa cúc tâm tư chứa nhiều hoạt chất chống oxy hóa quý như nhóm flavonoid (rutin, narcissin), carotenoid (lutein, beta-carotene) và tocopherol. Các nghiên cứu cho thấy chiết xuất từ loài hoa này giúp trung hòa gốc tự do, ngăn chặn tổn thương màng tế bào và hỗ trợ bảo vệ da trước tia cực tím UVB.
Chỉ số men gan ALT và AST bình thường không thể loại trừ bệnh gan nhiễm mỡ hay xơ hóa gan. Nghiên cứu cho thấy viêm gan thoái hóa mỡ (NASH) vẫn có thể âm thầm tiến triển mà không làm tăng men gan, đặc biệt ở người đái tháo đường và béo phì.
Chưa có bằng chứng cho thấy củ cải làm giảm hiệu lực của thuốc levothyroxine khi ăn ở mức thông thường. Thay vì kiêng khem cực đoan, người bệnh suy giáp chỉ cần nấu chín củ cải, ăn cách xa thời điểm uống thuốc và tuân thủ uống thuốc khi bụng đói để bảo đảm hiệu quả hấp thu tốt nhất.
Chỉ số non-HDL là tổng lượng mỡ xấu gây xơ vữa thành mạch, được tính bằng cách lấy cholesterol toàn phần trừ đi HDL. Thước đo này bao quát hơn LDL truyền thống nhờ gộp tất cả các hạt mang apolipoprotein B, giúp phát hiện chuẩn xác nguy cơ tim mạch tiềm ẩn ngay cả khi mỡ máu LDL đã đạt chuẩn.
Muối ăn chứa tỷ lệ natri cao hơn mì chính xét trên cùng trọng lượng, bởi mì chính chỉ chứa 21% natri và 78% axit glutamic. Tuy nhiên, lạm dụng mì chính vẫn gây giữ muối nước tại thận và làm tăng huyết áp tương tự muối ăn, đặc biệt ở phụ nữ và người đang dùng thuốc hạ áp.
Trà hoa cúc tâm tư chứa các hoạt chất giúp ức chế phản ứng viêm tại tế bào biểu mô dạ dày và giảm co thắt cơ trơn tiêu hóa. Tuy nhiên, thức uống này chỉ hỗ trợ làm dịu triệu chứng khó chịu nhẹ, không có tác dụng làm lành ổ loét hay thay thế thuốc điều trị.
