Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
9.602 bài, trang 445 trên 481
Các thử nghiệm lâm sàng ghi nhận việc bổ sung Omega-3 từ 1 g/ngày trong 12 tháng đến 4 g/ngày trong 8 tuần giúp giảm tích tụ mỡ gan, cải thiện men gan và hạ triglyceride máu. Tuy nhiên, giới khoa học chưa ấn định một mức liều tối ưu chung, và người bệnh chỉ nên dùng Omega-3 như liệu pháp hỗ trợ bên cạnh ăn uống, giảm cân.
Phụ nữ mang thai hoàn toàn có thể sử dụng dầu hạt cải trong chế độ ăn hàng ngày. Loại dầu này giàu axit béo alpha-linolenic (omega-3), giúp cân bằng tỷ lệ chất béo, giảm nguy cơ sinh non, cải thiện cân nặng trẻ sơ sinh và hạn chế tình trạng stress oxy hóa trong cơ thể mẹ bầu.
Lá cúc tần giàu canxi, vitamin C và các chất chống oxy hóa, thường được dân gian nấu nước uống để giảm đau nhức, hỗ trợ kiểm soát đường huyết. Tuy nhiên, các chuyên gia khuyến cáo không nên uống loại nước này thay thế hoàn toàn nước lọc hàng ngày để tránh nguy cơ quá tải hoạt chất khi chưa rõ ngưỡng an toàn dài hạn trên người.
Thay thế chất béo thông thường bằng dầu hạt cải có thể hỗ trợ giảm nhẹ khối lượng mỡ bụng và cải thiện huyết áp, mỡ máu. Tuy nhiên, hiệu quả giảm mỡ nội tạng thực tế khá khiêm tốn và chỉ phát huy tối đa khi kết hợp kiểm soát tổng calo trong chế độ ăn.
Đường fructose đi thẳng từ ruột về gan và có khả năng kích thích gan tự tổng hợp chất béo mạnh hơn đường glucose. Tuy nhiên, các nghiên cứu trên người cho thấy fructose chỉ thực sự làm tăng mỡ gan khi bạn ăn dư thừa tổng lượng calo hoặc kết hợp với chế độ ăn nhiều chất béo xấu, đường tinh luyện.
Nước ép củ cải trắng chứa hàm lượng nitrate vô cơ tự nhiên dồi dào, có khả năng chuyển hóa thành nitric oxide giúp giãn nở mạch máu và hỗ trợ điều hòa huyết áp. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp dinh dưỡng bổ trợ trong lối sống lành mạnh, không có khả năng thay thế thuốc hạ áp theo chỉ định y khoa.
Bổ sung lợi khuẩn (probiotic) giúp củng cố hàng rào bảo vệ ruột, ngăn chặn nội độc tố LPS tràn về gan gây viêm và tích tụ mỡ. Tuy nhiên, đây mới là giải pháp hỗ trợ tiềm năng, không thể thay thế mục tiêu cốt lõi là giảm 7%-10% cân nặng thông qua ăn uống và vận động.
Bữa sáng giàu protein giúp tăng cảm giác no và điều hòa hormone ghrelin, PYY hiệu quả hơn so với bỏ bữa hoặc ăn sáng nhiều tinh bột. Dù vậy, bằng chứng lâm sàng chưa cho thấy bữa sáng giàu protein giúp cải thiện mỡ máu hay chuyển hóa mỡ gan vượt trội.
Các thực phẩm lên men quen thuộc như sữa chua và kim chi giúp đường ruột sản sinh các axit béo chuỗi ngắn (SCFA), hỗ trợ điều hòa lipid và hạn chế viêm gan. Dù vậy, chúng chỉ phát huy tối đa lợi ích khi được sử dụng hợp lý và không thể thay thế phác đồ y khoa toàn diện.
Người bị gan nhiễm mỡ hoàn toàn có thể uống whey protein khi tập gym nếu dùng đúng liều lượng và kiểm soát tốt calo. Bằng chứng khoa học cho thấy whey protein không gây hại gan, thậm chí hỗ trợ chống oxy hóa và ngăn mỡ gan tiến triển xấu khi tăng cân.
Ăn nhiều cơm trắng vào bữa tối khiến lượng đường huyết tăng vọt vào ban đêm, thời điểm độ nhạy insulin suy giảm tự nhiên. Tình trạng này kích hoạt các thụ thể sinh mỡ, chuyển hóa glucose dư thừa thành triglyceride tích tụ tại gan, đẩy nhanh nguy cơ và mức độ nghiêm trọng của gan nhiễm mỡ.
Nước ngọt không đường (diet) không hoàn toàn an toàn cho lá gan vì các chất tạo ngọt nhân tạo có thể làm xáo trộn hệ vi sinh đường ruột, phá vỡ hàng rào niêm mạc ruột và thúc đẩy nguy cơ gan nhiễm mỡ. Người thừa cân, tiểu đường hay có bệnh gan nên hết sức thận trọng.
Cánh hoa cúc tâm tư chứa nhiều hoạt chất chống oxy hóa quý như nhóm flavonoid (rutin, narcissin), carotenoid (lutein, beta-carotene) và tocopherol. Các nghiên cứu cho thấy chiết xuất từ loài hoa này giúp trung hòa gốc tự do, ngăn chặn tổn thương màng tế bào và hỗ trợ bảo vệ da trước tia cực tím UVB.
Đường lỏng Fructose (HFCS) trong đồ uống công nghiệp kích thích gan tân tạo mỡ nhanh hơn nhiều so với glucose, làm cạn kiệt năng lượng tế bào và gia tăng tích tụ triglyceride. Việc tiêu thụ quá mức loại đường này là nguyên nhân trực tiếp thúc đẩy gan nhiễm mỡ, rối loạn lipid máu và đề kháng insulin.
Củ cải trắng chứa hợp chất goitrogen có thể chuyển hóa thành thiocyanate, làm cản trở quá trình hấp thu i-ốt và giảm sản xuất hormone tuyến giáp nếu ăn liên tục kéo dài. Tuy nhiên, người bệnh tuyến giáp không cần kiêng tuyệt đối mà chỉ nên ăn lượng vừa phải, chế biến kỹ và đảm bảo cơ thể được cung cấp đủ i-ốt.
Trẻ em thừa cân béo phì bị gan nhiễm mỡ cần can thiệp dinh dưỡng bằng việc cắt giảm triệt để nước ngọt công nghiệp, hạn chế đường tự do và chất béo. Thay đổi khẩu phần ăn lành mạnh kết hợp tập thể lực đều đặn là giải pháp hàng đầu giúp giảm lượng mỡ trong gan và kiểm soát men gan hiệu quả.
Ăn khoảng 20 đến 43 gam hạt óc chó mỗi ngày (tương đương một nắm tay nhỏ) giúp hạ cholesterol toàn phần, mỡ máu xấu LDL-C và triglyceride. Bổ sung đều đặn hạt óc chó hỗ trợ cải thiện lipid máu và sức khỏe tim mạch hiệu quả mà không làm tăng cân.
Nhiều cha mẹ ưu ái kem chiết xuất cúc tâm tư vì cho rằng thảo dược lành tính hơn kem chứa kẽm oxit. Thực tế, các nghiên cứu lâm sàng khẳng định cả hai hoạt chất này đều rất an toàn cho trẻ nhỏ. Mỗi loại có ưu thế riêng trong việc tạo màng chắn bảo vệ da và làm dịu vết hăm tã.
Nước sắc lá cúc tần được khuyên dùng cho người cao huyết áp nhờ tác dụng lợi tiểu nhẹ, hỗ trợ đào thải dịch thừa và axit uric, đồng thời kháng viêm mạch máu. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tự nhiên bổ trợ lối sống, không thay thế thuốc kê đơn.
Bổ sung vitamin E liều cao (800 IU/ngày) đã được chứng minh giúp hạ men gan và cải thiện viêm thoái hóa mỡ ở bệnh nhân chưa mắc đái tháo đường. Tuy nhiên, liệu pháp này không thể thay thế thay đổi lối sống và tiềm ẩn rủi ro khi dùng kéo dài, đòi hỏi người bệnh phải có chỉ định từ bác sĩ.
