Những thắc mắc thường gặp về ăn uống, dược liệu và sức khỏe, trả lời bằng nghiên cứu khoa học có ghi rõ nguồn.
7.343 bài, trang 334 trên 368
Giảo cổ lam 5 lá (*Gynostemma pentaphyllum*) là loài thực vật chuẩn mực được nghiên cứu sâu về hệ gen và dược tính hạ mỡ máu. Tuy nhiên, hàm lượng hoạt chất thực tế phụ thuộc lớn vào bộ phận lá, vùng trồng và kỹ thuật chế biến nhiệt.
Cảm giác lơ mơ, mệt mỏi sau khi uống thuốc dị ứng chủ yếu bắt nguồn từ tác dụng an thần của thuốc kháng histamin thế hệ cũ thâm nhập vào não bộ. Lựa chọn thuốc thế hệ mới theo hướng dẫn y khoa giúp kiểm soát triệu chứng dị ứng hiệu quả mà không lo uể oải suốt ngày dài.
Thảo dược goldenseal thường được truyền tai nhau như phương pháp tự nhiên giúp chặn đứng cảm cúm. Tuy nhiên, các tài liệu khoa học cho thấy cảm lạnh do hơn 200 loại virus gây ra và chưa có thuốc đặc trị vạn năng, việc dùng thảo dược này không thể trị dứt bệnh như lời đồn.
Kết hợp paracetamol và ibuprofen giúp tăng hiệu quả và rút ngắn thời gian cắt cơn đau đầu cấp tính nhờ cơ chế hiệp đồng, đồng thời không gây tương tác thuốc bất lợi. Tuy nhiên, người bệnh chỉ nên phối hợp khi dùng một loại đơn lẻ không hiệu quả và cần kiểm soát chặt liều lượng để bảo vệ gan, thận, dạ dày.
Ánh sáng xanh từ điện thoại kích hoạt các tế bào hạch võng mạc nhạy quang chứa sắc tố melanopsin ở mắt. Tín hiệu này truyền qua dây thần kinh thị giác đến nhân đồi thị và vỏ não, gây ra hiện tượng lan truyền ức chế vỏ não và kích발 cơn đau nửa đầu dữ dội.
Nhiều người tìm mua viên uống kết hợp cúc tím Echinacea và thảo dược Goldenseal với kỳ vọng nhân đôi sức đề kháng khi giao mùa. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy hai thảo dược này chỉ kích thích các loại kháng thể khác nhau ở chuột và chưa có bằng chứng lâm sàng chứng minh hiệu quả cộng hưởng trên người.
Hãm trà xanh bằng nước sôi 100 độ C khiến hoạt chất quý EGCG nhanh chóng bị phân hủy và biến tính thành dạng kém hoạt tính sinh học. Mức nhiệt độ tối ưu được khoa học chứng minh để bảo toàn trọn vẹn EGCG là từ 70 độ C đến 85 độ C với thời gian ủ chỉ từ 2 đến 5 phút.
Bột ngọt thường bị xem là thủ phạm gây nhức đầu và bừng mặt sau ăn, nhưng các bằng chứng khoa học cho thấy gia vị này không nhất quán gây đau đầu khi ăn kèm thực phẩm bình thường; triệu chứng chỉ xuất hiện rõ khi thử nghiệm liều rất cao lúc bụng đói.
Nhiều người bị đau nửa đầu thường kiêng tuyệt đối socola vì sợ kích hoạt cơn đau. Tuy nhiên, các nghiên cứu lâm sàng đối chứng giả dược cho thấy socola không phải là thủ phạm thực sự, mà cảm giác thèm ăn đồ ngọt trước cơn đau mới là triệu chứng báo sớm của bệnh.
Huyệt Hợp Cốc nằm giữa ngón cái và ngón trỏ thường được truyền tai để giảm đau đầu. Các nghiên cứu cho thấy kích thích điểm này làm giảm hoạt động vùng não xử lý cảm giác đau và giảm đau cấp tính hiệu quả, nhưng chỉ đóng vai trò hỗ trợ triệu chứng, không thay thế điều trị y khoa.
Cà phê mang tác dụng kép đối với chứng đau đầu: vừa giúp tăng hiệu quả cắt cơn đau cấp tính khi dùng đúng lúc, vừa có thể kích hoạt cơn đau dữ dội nếu lạm dụng hoặc ngừng uống đột ngột. Kiểm soát liều lượng và duy trì thói quen uống ổn định là chìa khóa để bảo vệ hệ thần kinh.
Đau đầu, nhức mỏi mắt sau nhiều giờ nhìn máy tính là triệu chứng phổ biến nhất của hội chứng thị giác màn hình. Điều chỉnh khoảng cách ngồi trên 50 cm, giảm độ chói màn hình và áp dụng quy tắc nghỉ ngơi 20-20-20 là những biện pháp khoa học giúp ngăn ngừa tình trạng này hiệu quả.
Người đang dùng thuốc kê đơn khi uống chung thảo dược goldenseal có nguy cơ bị biến đổi nồng độ thuốc trong máu do thảo dược này ức chế mạnh enzym gan CYP3A4 và CYP2D6. Tình trạng này cản trở quá trình đào thải dược chất, dễ gây tích tụ độc tính hoặc làm giảm hiệu quả của phác đồ điều trị bệnh.
Uống thuốc giảm đau quá thường xuyên có thể phản tác dụng, biến những cơn đau đầu từng đợt thành chứng đau đầu mạn tính hàng ngày. Hội chứng đau đầu do lạm dụng thuốc này làm thay đổi hoạt động não bộ và khiến các phương pháp điều trị dự phòng mất đi hiệu quả nếu không ngưng thuốc kịp thời.
Chiết xuất quả bứa (Garcinia cambogia) chỉ tạm thời ức chế enzym tổng hợp mỡ mới từ tinh bột mà không làm tăng tốc độ đốt mỡ lúc nghỉ. Khi ngưng uống, enzym này hoạt động trở lại, khiến cơ thể nhanh chóng tích mỡ và tăng cân như cũ nếu chế độ ăn vẫn dư thừa năng lượng.
Hiện tượng "buốt não" khi ăn kem hay uống nước đá xảy ra do niêm mạc vòm họng bị làm lạnh đột ngột, gây phản xạ co giãn mạch máu nhanh chóng. Quá trình này kích thích hạch thần kinh bướm khẩu cái nằm gần đó, truyền tín hiệu đau buốt nhói lên vùng trán và thái dương.
Uống giảo cổ lam cùng thuốc hạ áp có thể gây tương tác hiệp đồng nguy hiểm, làm giãn mạch quá mức dẫn đến tụt huyết áp đột ngột. Người bệnh dễ bị hoa mắt, chóng mặt hoặc ngất xỉu. Việc kết hợp cần có chỉ định của bác sĩ và theo dõi huyết áp chặt chẽ.
Tự ý uống viên giảm cân chứa chiết xuất quả bứa (Garcinia cambogia) khi đang điều trị bằng thuốc chống trầm cảm nhóm SSRI có thể dẫn đến hội chứng serotonin đe dọa tính mạng. Hoạt chất trong loại quả này ngăn chặn tái hấp thu serotonin, gây tích tụ chất dẫn truyền thần kinh quá mức khi dùng chung với thuốc.
Nhiều người lo ngại việc uống canxi liều cao để bổ xương sẽ làm dư thừa và tạo cặn vôi hóa ở khớp gối. Thực tế, các nghiên cứu y khoa cho thấy lắng đọng tinh thể canxi tại sụn khớp là hệ quả của quá trình thoái hóa tế bào sụn tại chỗ hoặc rối loạn chuyển hóa như hạ magie máu, không bắt nguồn từ viên uống bổ sung canxi.
Uống thuốc trị bệnh cùng lúc với hạt lanh có thể làm giảm hoặc làm chậm hấp thu thuốc qua đường tiêu hóa. Khối chất nhầy tự nhiên trong hạt lanh có khả năng tạo gel quánh đặc, bao bọc dược chất và cản trở thuốc tiếp xúc với niêm mạc ruột, đặc biệt nguy hiểm với các thuốc có khoảng điều trị hẹp.
